گوناگون 22:26 - 25 مهر 1397
مرضیه موسوی- خبرنگار:کوچه پرترافیک و شلوغ «ارباب جمشید» در خیابان منوچهری روزگاری گذر پررفت‌وآمد اما آرام بود که «جمشید جمشیدیان» در آن سکونت داشت؛

کوچه ارباب جمشید، یادگار تاجر مشروطه خواه

نخستین نماینده زرتشتیان در مجلس شورای ملی، مؤسس بانک ملی و مبارز مشروطه‌خواهی که نامش در محله لاله‌زار و منوچهری فراموش نشده است. حدود 150 سال از مراجعه ارباب جمشید از یزد به تهران و سکونتش در این کوچه و این خانه می‌گذرد و حالا اهالی منوچهری و لاله زار، خاطرات رو به فراموشی این کوچه و آدم‌هایش را گوش به گوش می‌شنوند و در ذهن مرور می‌کنند. قصه پارک اتابک که به دست روس‌ها افتاد و محله جمشیدآباد اما برای هیچ‌کدام از این اهالی آشنا نیست.

کوچه ارباب جمشید درست در کنار ویترین‌های عتیقه‌فروشی خیابان منوچهری قد علم کرده است. ساختمان‌ها قدیمی هستند و اغلب معماری دوره پهلوی را به نمایش می‌گذارند. تا 2دهه پیش کوچه ارباب جمشید به استودیوهای فیلمبرداری‌اش شناخته شده بود اما این روزها خبری از آن نیست و ساختمان‌ها یا دفاتر اداری هستند یا انبار نگهداری از کالا. هرچه به میان کوچه نزدیک می‌شویم شلوغی و ترافیک کوچه بیشتر می‌شود.

درست جایی که اهالی محله از آن به‌عنوان خانه ارباب جمشید یاد می‌کنند ازدحام دلارفروش‌ها به چشم می‌خورد. اهالی محله خانه‌ای با معماری نه چندان قدیمی را نشان می‌دهند که دورتادور آن را نرده‌های آهنی احاطه کرده است. «ایوب رضایی» بیش از 50 سال است در همسایگی خانه ارباب جمشید کاسبی می‌کند.

او می‌گوید: «اینجا خانه ارباب جمشید است. از زمانی که من این خانه را در خاطر دارم، یعنی از 50 سال پیش تاکنون این خانه همین معماری را داشت.» ساختمان قدیمی روبه‌روی خانه ارباب جمشید را نشان می‌دهد که قدمت آن به اواخر دوره قاجار برمی‌گردد: «اینجا قبلاً کافه رستوران فرانسه قرار داشت. ملک بزرگی بود که بعدها به چند دهنه مغازه تقسیم شد و نانوایی و مغازه‌های دیگر آن را اجاره کردند. کوچه ارباب جمشید بعد از شکل‌گیری لاله‌زار تا دهه50 به رستوران‌هایش شهرت داشت.»

دست و دلبازی‌های ارباب جمشید

خانه ارباب جمشید درست در شلوغ‌ترین نقطه کوچه قرار دارد؛ جایی که به آن «میدان ارباب جمشید» می‌گویند. اما هیچ میدانگاهی در ظاهر اینجا به چشم نمی‌خورد. درست روبه‌روی خانه، عمارتی قدیمی با ستون‌های گچبری هنوز سرپاست و در اختیار اتحادیه صنف خیاط‌ها قرار دارد. به گفته «مهدی بامداد» در کتاب شرح حال رجال ایران، جمشید جمشیدیان از تاجران نامدار دوره قاجار بود که در 23 سالگی از یزد به تهران آمد و در سرای مشیرخلوت مشغول به کار شد. جمشیدآباد یا همان جمالزاده کنونی از املاک شخصی او بود که اغلب در اختیار خانواده دربار قاجار برای استراحت و تفریح قرار می‌داد. تأمین لباس قشون و قزاقخانه در دوره محمدعلی‌شاه یکی از مسئولیت‌های ارباب جمشید در طول حیاتش بود که ارتباط او را با دربار قاجار محکم‌تر می‌کرد. ارباب جمشید فردی زرتشتی بود اما در ایام خاصی مثل ماه محرم برای برگزاری مراسم تعزیه به اهالی تهران کمک می‌کرد. اگر می‌فهمید کسی آرزوی سفر عتبات یا مشهد را دارد از کمک به او دریغ نمی‌کرد. مدرسه جمشید جم یکی از موقوفه‌های ارباب جمشید در تهران است که در خیابان جمهوری ساخته شد. ارباب جمشید از طرفداران مشروطه بود و در طول مبارزات مشروطه مبالغ قابل توجهی پول در اختیار مبارزان و متحصنان قرار می‌داد. پارک اتابک تا قبل از اینکه در اختیار سفارت روس قرار بگیرد باغ شخصی ارباب جمشید بود. ارباب جمشید این باغ را بعد از فوت میرزاعلی اصغرخان اتابک از وارثان او خریده بود.

پارک از کف رفته اتابک

جمشید جمشیدیان از بنیانگذاران و سهامداران اصلی بانک ملی بود. این بانک در سال 1282 خورشیدی برای نخستین بار اطلاعیه‌ای برای دریافت سرمایه‌های مردم صادر کرد و از همان روزها رقابت آن با بانک استقراضی روس و بانک شهدای انگلیس آغاز شد. ارباب جمشید برای تأمین سرمایه‌ لازم برای تأسیس بانک، مبالغی را از این دو بانک به‌عنوان وام دریافت کرده بود. پارک اتابک، وثیقه‌ دریافت این وام از بانک استقراضی روس بود. مدتی بعد وقتی رقابت بانک ملی با بانک استقراضی و بانک شاهی شدت گرفت این دو بانک‌ طلب خود بابت وام به ارباب جمشید را مطالبه کردند.

همزمان این بانک‌ها به سراغ مطالبات تجار بازار هم رفتند تا‌کاری کنند تاجران سرمایه‌های خود را از بانکی که ارباب جمشید راه‌اندازی کرده بود بیرون ببرند. مطالبه همزمان این بدهی‌ها از ارباب جمشید او را به بن‌بست کشاند و سرانجام به ورشکستگی رساند. بعد از این ورشکستگی، باغ اتابک که در گرو بانک استقراضی روس بود به دست روسیه افتاد. بعد از این ورشکستگی، ارباب جمشید زندگی خود در فقر را آغاز کرد تا اینکه در 82 سالگی درگذشت. خانه بازسازی شده ارباب جمشید در کوچه‌ای که هنوز هم به نام او شناخته می‌شود باقی مانده و اکنون در اختیار مالک خصوصی قرار دارد.

 
پربازدید ها
پر بحث ترین ها

مهمترین اخبار گوناگون

گوناگون
«خبرگزاری مهر» به گزارش خبرگزاری مهر، محمد حاتمی، در همایش رؤسای شوراهای استانی سازمان نظام روان‌شناسی و مشاوره کشور، اظهار داشت: این همایش با هدف هم‌اندیشی جهت فعال شدن شوراهای استانی ترتیب داده شده است، زیرا ما اعتقاد داریم ستاد باید ناظر باشد و این شوراهای استان...
گوناگون
«خبرگزاری مهر» به گزارش خبرنگار مهر، محققان دانشگاه کمبریج دریافتند داروی تجویزی برای مبتلایان به فشارخون بالا موسوم به Felodipine در مقابله با بیماری پارکینسون، هانتینگتون و انواع دمانس (زوال عقل) در مطالعه بر روی موش‌ها و زبرافیش (نوعی ماهی) مؤثر بوده است. ویژگ...
گوناگون
«خبرگزاری ایسنا» منیرشاهرودی فرمانفرمائیان نقاش مدرنیست ایرانی صبح شنبه- ۳۱ فروردین‌ماه ۱۳۹۸- در سن ۹۷ سالگی از دنیا رفت. او دانش آموخته نقاشی در رشته هنرهای زیبای تهران بود. قبل از جنگ جهانی دوم به پاریس رفت و در جریان جنگ جهانی دوم به آمریکا رفت و در رشته...
گوناگون
«خبرگزاری ایسنا» منابع خبری صبح امروز از وقوع شش انفجار همزمان در سه هتل و سه کلیسا در پایتخت و شهرهای دیگر سریلانکا با صدها کشته و زخمی خبر دادند. در تازه‌ترین خبرها هم پلیس سریلانکا از وقوع انفجار هفتم در نزدیک پایتخت و نیز انفجار هشتم خبر داده است. همچنی...
گوناگون
«خبرگزاری ایسنا» محور اهواز به سمت آبادان بیش از یک هفته است به دلیل ابگرفتگی مسدود شده و برخی ساکنان مناطق اطراف این جاده به سختی در آن تردد می‌کنند. پایانه مرزی چذابه که در انتهای این محور قرار دارد به دلیل آبگرفتگی تعطیل شده و صادرات از این پایانه انجام ...
گوناگون
«خبرگزاری ایسنا» سیل ویرانگر، نگاه جهان را به استانهای ویران شده ایران، خیره کرد. لزوم کمک رسانی به سیل زدگان درحد و مقیاس جهانی، باعث شد تا در کشورهای زیادی، مردم و دولت، دست در دست هم بدهند تا برای کاهش درد مردم سیل زده، اقدام کنند.
گوناگون
«خبرگزاری مهر» به گزارش خبرنگار مهر، متن زیر گزارش بازدید سهیل کریمی و چند نفر از دوستان وی از روستای ایستااست که اعتقادات خاصی در مورد آخرالزمان و انتظار ظهور دارند. ۲۰ -۳۰ خانه‌وارند. کسی از اتفاقات داخل قلعه‌شان خبر ندارد. اهالی می‌گویند اسماعیلیه‌اند. شاید چی...
گوناگون
«خبرگزاری مهر» به گزاش خبرنگار مهر، مهدی پیر صالحی ظهر یکشنبه در آئین افتتاح سایت جدید دارویی در شهرک صنعتی بهارستان کرج، بابیان اینکه سازمان غذا و دارو تسریع در صدور پروانه‌ها را در دستور کار خود قرار داده است، اظهار کرد: کمیته‌ای در راستای رونق تولید تشکیل و برنا...
گوناگون
«خبرگزاری مهر» خبرگزاری مهر_گروه دین و اندیشه_محمدرضا یقینی: روز آخر فروردین، سالروز صدور بیانیه جامعه مدرسین حوزه علمیه قم درباره نامشروع بودن تقلید از آیت الله سید کاظم شریعتمداری است. این بیانیه، نشان داد که تصور نهاد مرجعیت به عنوان، جایگاهی مطلق العنان و فراتر...
گوناگون
«خبرگزاری مهر» به گزارش خبرنگار مهر، آئین تجلیل از شکوفه‌های قرآنی و طرح با قرآن در رمضان و اهدای جوایز مسابقات قرآنی فجر همزمان با میلاد خجسته حضرت مهدی (عج) ظهر یکشنبه با حضور حجت الاسلام نعمت اللهی مدیرکل تبلیغات اسلامی استان، جواد قلی پور مسئول دارالقرآن تبلیغا...

مشاهده مهمترین خبرها در صدر رسانه‌ها

تبلیغات متنی












خرید کتاب-کتاب دانشگاهی- خرید کتاب با تخفیف

نیازمندیهای پزشکی پیراپزشکی وزیبایی





زندگی سالم و موفق











سیمکارت انلاکر,گیوی آیفون





صفحه اصلی | درباره‌ما | تماس‌با‌ما | تبلیغات | حفظ حریم شخصی

تمامی اخبار بطور خودکار از منابع مختلف جمع‌آوری می‌شود و این سایت مسئولیتی در قبال محتوای اخبار ندارد

کلیه خدمات ارائه شده در این سایت دارای مجوز های لازم از مراجع مربوطه و تابع قوانین جمهوری اسلامی ایران می باشد.

کلیه حقوق محفوظ است