تحریم‌های آمریکا دیگر اقتصاد ایران را متوقف نمی‌کند

باشگاه خبرنگاران جوان؛ محبوبه‌کباری - محمدرضا پورابراهیمی رئیس کمیسیون اقتصادی دبیرخانه مجمع تشخیص مصلحت نظام در گفت‌وگو با رادیو اقتصاد با اشاره به طرح‌ها و تحریم‌های جدید آمریکا علیه ایران اظهار کرد: سابقه تحریم‌های اقتصادی در دنیا سابقه واضح و روشنی دارد و تقریباً در مورد کشورهایی که تحریم شده‌اند، بخش عمده تحریم‌های اقتصادی به روش‌های مختلف کنار گذاشته شده یا اثر آنها به حداقل رسیده است.

وی افزود: جمهوری اسلامی ایران نیز تقریباً از سال‌های نخست پیروزی انقلاب اسلامی با پدیده تحریم مواجه بوده و شدت این تحریم‌ها در دولت‌های مختلف آمریکا متفاوت بوده است.

پورابراهیمی با بیان اینکه یکی از مهم‌ترین مقاطع تحریم‌های اقتصادی علیه ایران به دولت باراک اوباما بازمی‌گردد، گفت: حدود سال‌های ۱۳۹۰ و ۱۳۹۱، دولت آمریکا تحریم‌های هوشمندانه‌ای را علیه ایران طراحی کرد. یکی از مشاوران ارشد کاخ سفید که طراح این تحریم‌ها بود، مطالعات گسترده‌ای درباره ایران، کشورهای منطقه و مسائل اقتصادی و اجتماعی انجام داده بود و حتی بعدها کتاب معروف «هنر تحریم‌ها» را منتشر کرد.

رئیس کمیسیون اقتصادی دبیرخانه مجمع تشخیص مصلحت نظام ادامه داد: این فرد در مذاکرات تیم مذاکره‌کننده ایران و آمریکا در سال ۲۰۱۵ نیز حضور داشت و مطالعات کاملی درباره ایران انجام داده بود. آنها در دولت اوباما طرح تحریم‌های هوشمندانه را ارائه کردند و معتقد بودند اگر این طرح اجرایی شود، اقتصاد ایران حداکثر ظرف شش ماه در برابر آمریکا زانو خواهد زد.

وی با اشاره به اجرای این طرح اظهار کرد: آنها منتظر ماندند تا ببینند طراحی‌شان چه نتیجه‌ای خواهد داشت. قطعاً تحریم بر اقتصاد هر کشوری اثر دارد، اما هنر جمهوری اسلامی ایران این بود که بخشی از ظرفیت‌های ایجادشده در نتیجه تحریم را به فرصت تبدیل کرد.

پورابراهیمی افزود: ما مشابه تحریم‌های اقتصادی، تحریم‌های نظامی را نیز تجربه کرده‌ایم. کسانی که دوران جنگ را به یاد دارند، می‌دانند در آن مقطع، جوانان ۱۸ تا ۲۰ ساله ایرانی وارد عرصه نظامی شدند و خروجی فعالیت آن نسل به افرادی مانند شهید حسن طهرانی‌مقدم، پدر صنعت موشکی ایران، تبدیل شد. بسیاری از اتفاقات بزرگ در عرصه نظامی و دفاعی ایران در شرایط تحریم رقم خورد.

وی با بیان اینکه آثار تحریم‌های اقتصادی در سال‌های ۱۳۹۰ و ۱۳۹۱ مدتی به اقتصاد ایران فشار وارد کرد، گفت: شدت تحریم‌ها حدود یک تا دو سال افزایش یافت و آثار منفی نیز داشت، البته باید اذعان کنیم که اقدامات داخلی ما کامل نبود و باید کارهای بزرگ‌تر و اصلاحات ساختاری بیشتری انجام می‌دادیم؛ اما در نهایت نتیجه مورد انتظار آمریکایی‌ها محقق نشد.

رئیس کمیسیون اقتصادی دبیرخانه مجمع تشخیص مصلحت نظام ادامه داد: در دولت اول ترامپ نیز تحریم‌های قبلی بازنگری و حتی ساختار آنها مجدداً طراحی شد. در همان مقطع از طراحان تحریم‌های ایران پرسیده شد که چرا پیش‌بینی شش‌ماهه شما درباره فروپاشی اقتصاد ایران محقق نشده، در حالی که حدود یک دهه گذشته است.

وی افزود: پاسخ آنها این بود که ایران در برابر تحریم‌ها به نحوی عمل کرده که آثار تحریم‌ها را مدیریت کرده و تحریم‌ها دیگر اثرگذاری سابق را بر اقتصاد ایران ندارند.

پورابراهیمی با اشاره به تلاش آمریکا برای استفاده مجدد از تحریم‌ها گفت: حتی در بحث برجام نیز پیشنهاد آنها این بود که بخشی از تحریم‌ها برداشته شود تا ایران با شرایط جدید عادت کند و سپس تحریم‌های سخت‌تری اعمال شود تا شاید در مرحله بعد بتوانند به نتیجه مورد نظر خود برسند.

وی تأکید کرد: می‌خواهم به مردم عزیزمان عرض کنم که آمریکایی‌ها در طول دو دهه اخیر هر اقدامی را که در حوزه اقتصادی امکان انجامش وجود داشته، علیه ایران دنبال کرده‌اند. حتی کشورهای اروپایی نیز با این تصور که می‌توانند به آمریکا کمک کنند، اقداماتی را در این مسیر انجام دادند.

پورابراهیمی خاطرنشان کرد: پیش‌بینی ما این بود که اقتصاد ایران آثار ناشی از تحریم‌ها را تا حد زیادی پیش‌خور کرده است؛ یعنی هر آنچه قرار بوده از این تحریم‌ها اثر بپذیرد، بخش عمده‌ای از آن قبلاً اثر خود را گذاشته و بنابراین اتفاق جدید و تعیین‌کننده‌ای در اقتصاد ایران رقم نخواهد خورد.

وی گفت: این موضوع در عمل نیز قابل مشاهده است و می‌بینیم شرایط به شکلی که آمریکایی‌ها تصور می‌کردند، پیش نرفته است.

رئیس کمیسیون اقتصادی دبیرخانه مجمع تشخیص مصلحت نظام با اشاره به کتاب «هنر تحریم‌ها» اظهار کرد: این کتاب مطالب بسیار زیادی درباره مسائل فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی ایران دارد و نشان می‌دهد که آمریکایی‌ها تلاش کرده‌اند نقاط ضعف اقتصاد ایران را شناسایی و بر آنها تمرکز کنند.

وی افزود: این کتاب را نباید صرفاً نقشه راه دولت اوباما یا دولت ترامپ دانست، بلکه در واقع بخشی از نقشه راه ایالات متحده برای مقابله با جمهوری اسلامی ایران و شکستن مقاومت کشور است.

پورابراهیمی ادامه داد: نکته قابل توجه این است که خود طراح تحریم‌های هوشمندانه آمریکا در ماه‌های اخیر چند مرتبه در رسانه‌هایی مانند بی‌بی‌سی درباره ایران صحبت کرده و هر بار تأکید داشته است که این حربه دیگر برای ایران کارساز نیست و ایرانی‌ها توانسته‌اند تحریم‌های آمریکا را مهار کنند.

وی تأکید کرد: فردی که طراحی تحریم‌های هوشمندانه اقتصادی علیه جمهوری اسلامی را انجام داده و مدعی بود اقتصاد ایران ظرف شش ماه متلاشی خواهد شد، امروز و پس از گذشت حدود ۱۵ سال اذعان می‌کند که این تحریم‌ها نتوانسته‌اند اقتصاد ایران را متوقف کنند.

پورابراهیمی گفت: البته تحریم‌ها می‌توانند هزینه‌های کشور را افزایش دهند، اما نمی‌توانند کشور را متوقف کنند. این مسیر نیز می‌تواند با تدبیر، اصلاح ساختارها و مجموعه‌ای از اقدامات داخلی، حتی به فرصتی در جهت تقویت اقتصاد کشور تبدیل شود.

وی در پایان با اشاره به تجربه جمهوری اسلامی ایران در دوران جنگ و تحریم‌های نظامی اظهار کرد: همان‌طور که تحریم‌های نظامی در مقطعی زمینه‌ساز رشد و خودکفایی در صنایع دفاعی کشور شد، امروز نیز باید با اصلاح ساختارها و استفاده از ظرفیت‌های داخلی، آثار تحریم‌های اقتصادی را مدیریت و آن را به ضد خودش تبدیل کنیم.