یک‌ونیم میلیون خودروی تهرانی معاینه فنی ندارند
باشگاه خبرنگاران جوان؛ محبوبه‌کباری - رضازاده، مدیرعامل ستاد مرکزی معاینه فنی خودروهای تهران، در رادیو اقتصاد با اشاره به نقش معاینه فنی در کاهش آلودگی هوا و ارتقای ایمنی خودروها اظهار کرد: خودروها از دو مسیر در آلودگی هوای شهرها تأثیرگذار هستند؛ نخست گازهای آلاینده خروجی از اگزوز و دوم ذرات معلق ناشی از سایش لاستیک‌ها. در این میان، معاینه فنی با بررسی میزان آلایندگی خروجی خودروها می‌تواند نقش مؤثری در کاهش آلودگی هوای کلان‌شهرها داشته باشد.
وی با اشاره به تعداد خودروهای مشمول معاینه فنی در پایتخت افزود: بر اساس آمار موجود، حدود سه‌ونیم میلیون خودروی مشمول معاینه فنی در تهران وجود دارد، اما متأسفانه سال گذشته تنها حدود یک میلیون و ۲۰۰ هزار خودرو از میان خودروهای دارای پلاک تهران به مراکز معاینه فنی شهر مراجعه کردند.
رضازاده ادامه داد: همچنین حدود ۸۰۰ هزار خودرو برای دریافت معاینه فنی به مراکز اطراف تهران مراجعه کرده‌اند؛ بنابراین در مجموع حدود ۲ میلیون خودرو معاینه فنی دریافت کرده‌اند و نزدیک به یک‌ونیم میلیون خودرو اساساً برای دریافت این گواهی مراجعه‌ای نداشته‌اند که این موضوع نگران‌کننده است.
مدیرعامل ستاد مرکزی معاینه فنی خودروهای تهران با بیان اینکه دلایل مختلفی برای مراجعه نکردن خودروها به مراکز معاینه فنی وجود دارد، گفت: بخشی از این موضوع به فرسودگی خودروها و بخشی دیگر به سهل‌انگاری شهروندان و جدی نگرفتن ضرورت معاینه فنی بازمی‌گردد.
وی با انتقاد از بازدارندگی پایین جرایم خودروهای فاقد معاینه فنی تصریح کرد: در حال حاضر خودروی فاقد معاینه فنی در صورت شناسایی توسط دوربین یا پلیس، ۱۰۰ هزار تومان جریمه می‌شود؛ این در حالی است که جریمه مذکور به‌صورت روزشمار محاسبه نمی‌شود و همین مسئله موجب شده بازدارندگی کافی نداشته باشد.
رضازاده با تأکید بر ضرورت اصلاح قانون در این زمینه بیان کرد: تردد خودروهای فاقد معاینه فنی ممنوع است و پلیس نیز باید با این تخلف برخورد کند، اما با توجه به حجم خودروهای در حال تردد، کنترل مستمر همه خودروها برای پلیس دشوار است. از سوی دیگر، می‌توان با استفاده از سامانه‌های هوشمند و سازوکارهای موجود، جرایم را به شکل مؤثرتری محاسبه و اعمال کرد.
وی افزود: در حال حاضر هنگام دریافت نوبت اینترنتی برای نقل‌وانتقال خودرو، بدهی‌های مختلف از جمله عوارض، مالیات و جرایم مربوط به تردد در محدوده‌های ترافیکی مشخص می‌شود و حتی برای برخی بدهی‌ها جریمه تأخیر نیز در نظر گرفته شده است؛ بنابراین می‌توان برای خودروهای فاقد معاینه فنی نیز سازوکار قانونی و اجرایی مؤثرتری تعریف کرد.
مدیرعامل ستاد مرکزی معاینه فنی خودروهای تهران با اشاره به هزینه دریافت معاینه فنی گفت: هزینه معاینه فنی در حال حاضر حدود ۶۰۰ هزار تومان است که سالانه یک بار پرداخت می‌شود و به اعتقاد ما رقم بالایی در سبد هزینه خانوار محسوب نمی‌شود؛ بنابراین ضروری است با اصلاح قوانین، زمینه افزایش مراجعه خودروها به مراکز معاینه فنی فراهم شود.
افزایش ۳۰ درصدی مراجعات خودروهای فرسوده به مراکز معاینه فنی
رضازاده با اشاره به روند افزایشی تعداد خودروهای فرسوده در کشور اظهار کرد: به دلایل مختلف از جمله شرایط اقتصادی، تعداد خودروهای فرسوده در حال افزایش است و بر اساس آمار مراکز معاینه فنی تهران، میزان مراجعه خودروهای فرسوده طی سال‌های اخیر به‌طور میانگین سالانه حدود ۳۰ درصد افزایش داشته است.
وی با بیان اینکه استانداردها و حدود مجاز معاینه فنی نیز نیازمند بازنگری هستند، افزود: بخشی از استانداردهای فعلی به حدود ۱۵ تا ۲۰ سال قبل بازمی‌گردد و لازم است متناسب با شرایط روز و وضعیت ناوگان خودرویی کشور اصلاح شود.
مدیرعامل ستاد مرکزی معاینه فنی خودروهای تهران با تأکید بر ضرورت توجه به شرایط اقتصادی مالکان خودروهای فرسوده گفت: بخش قابل توجهی از خودروهای فرسوده متعلق به اقشار کم‌درآمد جامعه است و در سیاست‌گذاری‌های مربوط به معاینه فنی باید شرایط اقتصادی این خانوارها نیز مورد توجه قرار گیرد.
ضرورت افزایش دفعات معاینه فنی خودروهای فرسوده
رضازاده با اشاره به پیشنهادهای مطرح‌شده برای افزایش نظارت بر وضعیت فنی خودروها گفت: پیشنهاد ما این است که خودروهای فعال در پلتفرم‌های حمل‌ونقل اینترنتی نیز همانند ناوگان تاکسیرانی ملزم به داشتن معاینه فنی معتبر باشند و نظارت بر این موضوع با جدیت بیشتری انجام شود.
وی ادامه داد: همچنین پیشنهاد کرده‌ایم خودروهایی که از سن فرسودگی عبور کرده‌اند، به‌جای یک بار در سال، متناسب با شرایط و سن خودرو بین دو تا چهار بار در سال به مراکز معاینه فنی مراجعه کنند تا وضعیت فنی آن‌ها به‌صورت مستمر مورد پایش قرار گیرد.
رضازاده با اشاره به اینکه بخش قابل توجهی از خودروها در مراجعه نخست موفق به دریافت معاینه فنی نمی‌شوند، اظهار کرد: در حال حاضر حدود ۹۰ درصد خودروها در نهایت موفق به دریافت معاینه فنی می‌شوند که بخش عمده‌ای از آن‌ها پس از مراجعه مجدد و رفع ایرادات فنی این گواهی را دریافت می‌کنند.
وی افزود: افزایش دفعات مراجعه خودروهای فرسوده به مراکز معاینه فنی می‌تواند موجب شناسایی زودتر نقص‌های فنی، اطلاع مالکان از ایرادات خودرو و رفع به‌موقع آن‌ها شود.
مدیرعامل ستاد مرکزی معاینه فنی خودروهای تهران در پایان با تأکید بر نقش نقص فنی در بروز حوادث رانندگی خاطرنشان کرد: مسئله معاینه فنی تنها به کنترل آلایندگی خودروها محدود نمی‌شود، بلکه بررسی سلامت سیستم‌های فنی و ایمنی نیز اهمیت زیادی دارد و بخشی از حوادث رانندگی ناشی از نقص در این سیستم‌هاست؛ بنابراین پایش مستمر خودروهای فرسوده می‌تواند در کاهش سوانح و ارتقای ایمنی تردد در شهرها مؤثر باشد.
