ثبت جهانی ری در آغاز راه؛ از برج طغرل تا دژ رشکان
باشگاه خبرنگاران جوان - جلسه بررسی مسائل و هماهنگی‌های اجرایی و حمایتی برای تسریع در ثبت جهانی محوطه باستانی ری در محل معاونت میراث‌فرهنگی کشور، پیش از ظهر امروز چهارشنبه ۶ آبان) برگزار شد.
علی دارابی، قائم‌مقام وزیر و معاون میراث فرهنگی کشور در این جلسه با اشاره به اهمیت ثبت‌های جهانی و جایگاه کشورمان گفت: در آذرماه آتی، سه عنصر از میراث فرهنگی ناملموس را در نوبت ثبت داریم.
وی با بیان اینکه در حال حاضر ایران در میان ۱۰ کشور نخست دنیا در حوزه میراث‌فرهنگی ملموس قرار دارد، افزود: هم‌اکنون ارزیاب ایکوموس در ماسوله حضور دارد تا پرونده ماسوله پس از تکمیل، سال آینده در کمیته میراث جهانی یونسکو بررسی شود.
دارابی سپس به پرونده منظر فرهنگی‌تاریخی ری اشاره کرد و افزود: عنوان پرونده پس از این جلسه، تدقیق و نهایی خواهد شد.
وی گفت: شورای سیاست‌گذاری و راهبری به ریاست سیدعلی یزدی‌خواه، نماینده مردم تهران، ری، شمیرانات، اسلامشهر و پردیس تشکیل شود و کارگروه اجرایی به ریاست بیژن سلیمانی پور، معاون استاندار و فرماندار ویژه شهرستان ری آغاز به کار کند. علاوه بر نمایندگان وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، نمایندگان دستگاه‌های مختلف نیز عضو این شورا و کارگروه خواهند بود.
تهیه تقویم زمان‌بندی تدوین پرونده، انجام کاوش‌های لازم توسط پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری، بزرگداشت مفاخر و مشاهیر ری، برگزاری همایش‌ها و نشست‌های علمی و ترویجی، ثبت مواریث ناملموس ری و... از دیگر پیشنهادهای قائم‌مقام وزیر و معاون میراث‌فرهنگی بود.
سیدعلی یزدی‌خواه، نماینده مردم تهران، ری، شمیرانات، اسلامشهر و پردیس، پیشنهاد کرد دولت در لایحه بودجه سهم پررنگ‌تری برای حفاظت از میراث‌فرهنگی در نظر بگیرد و نمایندگان مجلس نیز در تصویب آن کمک خواهند کرد. وی همچنین ثبت روز ری در تقویم رسمی کشور را پیشنهاد کرد.
سه دلیل اهمیت میراثی ری
علیرضا ایزدی، رئیس مرکز ثبت، حفظ و احیای میراث‌فرهنگی و طبیعی هم در این جلسه گفت: هویت چندلایه شامل محوطه‌های باستانی، بناهای تاریخی و اماکن مذهبی، «موقعیت راهبردی» و «تداوم استقرار و سکونت» از جمله دلایل اهمیت میراثی شهرری است.
وی افزود: دژ رشکان، تپه چشمه‌علی، باروی ری، برج طغرل و تپه میل از جمله محوطه‌های شاخص باستان‌شناسی شهرری هستند. معماری، بافت تاریخی و منظر فرهنگی ری از دیگر دلایل اهمیت این شهر است.
ایزدی خاطرنشان کرد: در کنار میراث ملموس ری، میراث فرهنگی ناملموس و آداب و رسوم مردمان ری نیز حائز اهمیت است.
به گفته رئیس مرکز ثبت، حفظ و احیای میراث‌فرهنگی و طبیعی، ری یکی از پرونده‌های دشوار ثبت جهانی خواهد بود و باید تلاش کرد مشکلات پرونده به کمترین حد خود برسد.
رحیم ولایتی، باستان‌شناس و مدیر تهیه پرونده میراث جهانی محوطه باستانی ری، در این جلسه گفت: شهرری با وجود غنی بودن از لحاظ میراثی، مظلوم واقع شده است و امیدوارم در سال‌های آتی و با ثبت جهانی محور تاریخی ری و آثار باستانی آن، این مظلومیت رفع شود.
قدیمی‌ترین مسجد ایران در ری است
همچنین در این جلسه مرتضی ادیب‌زاده، معاون میراث فرهنگی استان تهران، بر ضرورت تدقیق عرصه‌ها و حریم‌های ری باستان، بر اساس محدوده‌هایی که اریش اشمیت شناسایی کرده است، مطابق با قوانین کمیته میراث جهانی تأکید کرد.
علی هژبری، سرپرست پایگاه میراث ملی محوطه باستانی ری هم گفت: اشمیت در کاوش‌های سال ۱۳۱۵ خود در ری، قدیمی‌ترین مسجد ایران را در محوطه دژ رشکان شناسایی کرده است.
محسن سعادتی، رئیس اداره شهرستان ری هم در تأیید این موضوع گفت: بقایای مسجد یادشده در زیر زمین قرار دارد و مربوط به عصر مهدی بالله (سومین خلیفه عباسی) است.
فرهاد عزیزی، مدیرکل امور پایگاه‌های میراث ملی و جهانی نیز افزود: پرونده ری دو ساحت دارد؛ تهیه پرونده و آماده‌سازی محوطه‌هایی که باید به ثبت برسند.
احمد صادقی، عضو شورای اسلامی شهر تهران، گفت: تلاش کردیم در این دوره مدیریت شهری، بودجه شهرری افزایش چندبرابری داشته باشد و امیدواریم تهران با کمک به پرونده ثبت جهانی ری، دین خود را به این شهر کهن و تاریخی ادا کند.
منبع: وزارت میراث فرهنگی
