گذار از سامانه‌های آنالوگ و دیجیتال به فناوری‌های هوشمند
باشگاه خبرنگاران جوان - مرتضی دهقان در مراسم گرامیداشت روز جهانی الکترونیک هواپیمایی، با اشاره به اهمیت نیروی انسانی در صنعت هوانوردی اظهار کرد: پیچیدگی و حساسیت عملیات هوانوردی، بیش از هر چیز به دانش تخصصی نیروهای انسانی و برخورداری از زیرساخت‌های فنی قابل اتکا وابسته است و متخصصان الکترونیک هواپیمایی از ارکان اصلی حفظ ایمنی، پایداری و استمرار خدمات هوانوردی به شمار می‌روند.
وی با بیان اینکه فعالیت شرکت فرودگاه‌ها و ناوبری هوایی ایران در دو حوزه اصلی فرودگاهی و ناوبری هوایی تعریف شده است، افزود: هر یک از این حوزه‌ها ماموریت‌ها و الزامات تخصصی خود را دارند، اما در نهایت، مجموعه‌ای به‌هم‌پیوسته را تشکیل می‌دهند که مسئولیت ارائه خدمات ایمن و مستمر به صنعت حمل‌ونقل هوایی کشور را بر عهده دارد.
مدیرعامل شرکت فرودگاه‌ها با اشاره به ظرفیت‌های کشور در صنعت هوانوردی گفت: ایران از موقعیت جغرافیایی و ظرفیت‌های قابل توجهی برای توسعه حمل‌ونقل هوایی و ارائه خدمات ناوبری برخوردار است، اما تحریم‌ها و محدودیت‌های بین‌المللی، بهره‌گیری کامل از این ظرفیت‌ها و دسترسی به برخی تجهیزات و فناوری‌های روز را با دشواری‌هایی مواجه کرده است.
دهقان در ادامه با اشاره به آسیب‌های واردشده به بخشی از زیرساخت‌های هوانوردی کشور در جریان جنگ اخیر، به‌ویژه در حوزه سامانه‌های راداری، ارتباطی و کمک‌ناوبری، اظهار کرد: این آسیب‌ها ضرورت توجه جدی‌تر به بازسازی، نوسازی و تقویت زیرساخت‌های فنی را آشکار کرد. در چنین شرایطی، حفظ آمادگی عملیاتی و استمرار خدمات، نیازمند تلاش مستمر متخصصان و برنامه‌ریزی برای تأمین تجهیزات و فناوری‌های مورد نیاز است.
وی با قدردانی از تلاش شبانه‌روزی کارکنان و متخصصان الکترونیک هواپیمایی در ارزیابی خسارت‌ها، تعمیر و بازسازی تجهیزات و بازگرداندن سامانه‌ها به چرخه خدمت، خاطرنشان کرد: بخشی از مسئولیت سنگین استمرار خدمات هوانوردی در شرایط دشوار بر دوش همین نیروهای متخصص بود که با دانش، تجربه و تعهد حرفه‌ای خود برای حفظ و احیای ظرفیت‌های عملیاتی تلاش کردند.
مدیرعامل شرکت فرودگاه‌ها با اشاره به پیگیری‌های انجام‌شده برای تامین منابع مورد نیاز و خرید تجهیزات تخصصی، از اقدامات صورت‌گرفته در مسیر اخذ مجوزها و اعتبارات لازم خبر داد و بر اهمیت حمایت دولت از برنامه‌های بازسازی و نوسازی زیرساخت‌های هوانوردی تأکید کرد.
دهقان همچنین با اشاره به شرایط اقتصادی و محدودیت‌های مالی شرکت، از پیگیری مسائل و مطالبات کارکنان در مراجع مختلف قدردانی کرد و گفت: اداره و توسعه مجموعه‌ای با گستردگی ماموریت‌ها و مسئولیت‌های شرکت فرودگاه‌ها و ناوبری هوایی ایران، مستلزم حمایت و همراهی دستگاه‌های اجرایی و نهادهای تصمیم‌گیر است.
وی در این زمینه از تلاش‌های فرزانه صادق وزیر راه و شهرسازی ، برای پیگیری مسائل شرکت در مراجع ذی‌ربط، از جمله شورای حقوق و دستمزد، سازمان برنامه و بودجه و هیئت دولت قدردانی کرد و حمایت‌های انجام‌شده را در پیشبرد موضوعات مرتبط با وضعیت شرکت و کارکنان مؤثر دانست.
مدیرعامل شرکت فرودگاه‌ها همچنین با اشاره به پیگیری موضوعات مرتبط با قانون خاص شرکت، ابراز امیدواری کرد با فراهم شدن بسترهای قانونی و حمایتی لازم، امکان تقویت توان اجرایی شرکت و بهبود شرایط فعالیت کارکنان بیش از گذشته فراهم شود
وی عملکرد کارکنان صنعت هوانوردی در شرایط جنگی را مورد توجه قرار داد و گفت: در روزهایی که فعالیت‌های هوانوردی با محدودیت‌های جدی مواجه شده بود، کارکنان شرکت در بخش‌های مختلف عملیاتی، فنی و تخصصی، مسئولیت حفظ آمادگی و فراهم کردن زمینه ازسرگیری خدمات را بر عهده داشتند.
دهقان با اشاره به تلاش کارکنان مراقبت پرواز، متخصصان الکترونیک هواپیمایی و سایر بخش‌های عملیاتی افزود: بازگشت تدریجی پروازها پس از توقف و محدودیت‌های ناشی از جنگ، حاصل مجموعه‌ای از اقدامات هماهنگ و تلاش نیروهایی بود که در شرایط دشوار، برای حفظ زیرساخت‌ها و آماده‌سازی مجدد سامانه‌ها فعالیت کردند.
وی تاکید کرد: تجربه این دوره نشان داد که سرمایه انسانی متخصص، مهمترین پشتوانه شرکت در مواجهه با بحران‌هاست و حفظ و تقویت این سرمایه باید در کنار توسعه تجهیزات و زیرساخت‌ها مورد توجه قرار گیرد.
مدیرعامل شرکت فرودگاه‌ها در ادامه با تشریح تغییرات فناوری در حوزه الکترونیک هواپیمایی، بر ضرورت آمادگی مجموعه برای ورود به مرحله جدیدی از تحولات این صنعت تاکید کرد و گفت: فناوری‌های مورد استفاده در صنعت هوانوردی با سرعت در حال تغییر هستند و بسیاری از سامانه‌های سنتی و آنالوگ و دیجیتال جای خود را به تجهیزات، هوشمند و یکپارچه می‌دهند.
وی افزود: این تحول صرفا به معنای جایگزینی تجهیزات قدیمی با تجهیزات جدید نیست؛ بلکه شیوه بهره‌برداری، نگهداری، پایش و مدیریت سامانه‌ها نیز در حال تغییر است. از این رو، باید نگاه ما به حوزه الکترونیک هواپیمایی نیز متناسب با این تحولات به‌روز شود.
دهقان با اشاره به نقش شبکه‌های ارتباطی، نرم‌افزارهای تخصصی، سامانه‌های پایش و مدیریت از راه دور و زیرساخت‌های دیجیتال اظهار کرد: در شرایط جدید، متخصصان این حوزه علاوه بر تسلط بر تجهیزات و سامانه‌های فنی، باید دانش و مهارت کافی در زمینه مدیریت شبکه، نرم‌افزار، ارتباطات داده‌محور و امنیت سایبری داشته باشند.
وی با اشاره به ظهور تهدیدهای جدید در محیط فناوری و ارتباطات، موضوعاتی همچون اختلال در سامانه‌های ارتباطی و پارازیت را از جمله چالش‌هایی دانست که باید در برنامه‌ریزی‌های فنی و عملیاتی مورد توجه قرار گیرند.
مدیرعامل شرکت فرودگاه‌ها تصریح کرد: با افزایش وابستگی سامانه‌های هوانوردی به فناوری‌های دیجیتال و ارتباطات شبکه‌ای، موضوع امنیت سایبری و تاب‌آوری زیرساخت‌ها اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. بنابراین، لازم است در کنار تأمین تجهیزات و توسعه زیرساخت‌ها، توان تخصصی کارکنان برای شناسایی، پیشگیری و مقابله با تهدیدهای نوین نیز ارتقا یابد.
ضرورت بازنگری در آموزش و تربیت نیروی انسانی
دهقان در بخش پایانی سخنان خود، آموزش نیروی انسانی را یکی از موضوعات اساسی در مسیر تحول صنعت هوانوردی برشمرد و گفت: تغییرات فناوری باید در نظام آموزشی و شیوه تربیت نیروهای متخصص نیز منعکس شود. نمی‌توان با دانش و مهارت‌های گذشته، مسئولیت بهره‌برداری و نگهداری از سامانه‌های پیچیده و فناوری‌های جدید را به‌درستی انجام داد.
وی با تاکید بر ضرورت بازنگری در سرفصل‌های آموزشی و برنامه‌های مرتبط با تربیت نیروی انسانی افزود: دانشجویان و نیروهایی که برای فعالیت در حوزه الکترونیک هواپیمایی آماده می‌شوند، باید با نیازهای واقعی صنعت و فناوری‌هایی که در سال‌های آینده مورد استفاده قرار خواهند گرفت، آشنا باشند. توجه به حوزه‌هایی مانند شبکه، نرم‌افزار، مدیریت سامانه‌ها و امنیت سایبری باید جایگاه جدی‌تری در برنامه‌های آموزشی داشته باشد.
مدیرعامل شرکت فرودگاه‌ها در پایان با قدردانی از تلاش و تجربه متخصصان باسابقه این حوزه، به‌ویژه مهندسان و نیروهایی که طی سال‌ها در توسعه و نگهداری زیرساخت‌های الکترونیک هواپیمایی نقش داشته‌اند، بر ضرورت انتقال دانش و تجربه میان نسل‌های مختلف کارشناسان تاکید کرد و گفت: عبور موفق از چالش‌های پیش‌رو و حرکت در مسیر نوسازی صنعت هوانوردی، نیازمند همدلی، هم‌افزایی و بهره‌گیری از ظرفیت علمی و تجربی همه متخصصان است.
