منابع بیمه‌ها در بودجه ۱۴۰۵ برای جلوگیری از افزایش قیمت دارو باید افزایش یابد

باشگاه خبرنگاران جوان؛ محمد امیرحسینی - سید محمد جمالیان عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی در گفت‌وگو با خبرنگار باشگاه خبرنگاران جوان درباره احتمال تغییر نرخ ارز دارو در بودجه ۱۴۰۵ گفت: تغییر نرخ ارز دارو یکی از موضوعاتی بود که در بودجه سال ۱۴۰۵ مطرح شد. پیشنهاد دولت این بود که ارز ترجیحی دارو حذف شود؛ موضوعی که با مخالفت کمیسیون بهداشت و درمان و مجلس مواجه شد.

نماینده مردم اراک، کمیجان و خنداب در مجلس بیان کرد: ما در اصل حذف ارز ترجیحی و جلوگیری از سوءاستفاده‌هایی که ممکن است در پی وجود این ارز شکل بگیرد، تردیدی نداریم. طبیعی است که هر جا ارز ترجیحی وجود داشته باشد، به‌تبع آن امکان بروز تخلف و فساد نیز افزایش پیدا می‌کند به‌ویژه با توجه به اینکه دستگاه‌های نظارتی ما شاید از نظر تعداد و امکانات، ظرفیت کافی برای نظارت گسترده و مستمر را نداشته باشند، اما علت مخالفت ما این است که متأسفانه تجربه نشان داده دولت‌ها، چه دولت‌های گذشته و چه دولت فعلی، در اجرای سیاست حذف ارز ترجیحی به‌گونه‌ای عمل نکرده‌اند که آثار و تبعات آن به‌درستی جبران شود در نتیجه، فشار مضاعفی به مردم و بیماران وارد می‌شود.

این نماینده مجلس می‌گوید این موضوع با جایگاه و اهمیت امنیت سلامت و همچنین قانون برنامه هفتم که دولت را مکلف کرده است پرداخت از جیب بیماران را کاهش دهد، منافات دارد بنابراین در سال آینده نیز اگر چنین پیشنهادی از طرف دولت مطرح شود، تا زمانی که مطمئن نشویم دولت می‌تواند آثار حذف ارز ترجیحی را جبران کند که با توجه به شرایط موجود بعید می‌دانیم با آن مخالفت خواهیم کرد.

جمالیان تصریح کرد: در شرایط فعلی که ارز ترجیحی برقرار است، شاهد افزایش قیمت سایر اقلام و نیازمندی‌های مرتبط با تولید دارو، بر قیمت نهایی دارو هستیم و مردم نیز به همین دلیل تحت فشار قرار دارند. 

عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس گفت: دولت برای حل این مسئله عملاً یک راهکار اصلی دارد و آن این است که در صورت حذف ارز ترجیحی، منابع و توان بیمه‌ها را تقویت کند تا بیمه‌ها بتوانند افزایش قیمت‌ها را پوشش دهند، اما متأسفانه امروز بیمه‌های ما از توان مالی کافی برخوردار نیستند. به همین دلیل، حتی اگر در بودجه سال آینده نیز چنین پیشنهادی مطرح شود، مطمئن هستم که مجلس با آن مخالفت خواهد کرد.

بیمه‌ها نتوانستند جلوی افزایش قیمت‌ها را بگیرند

نماینده مردم اراک، کمیجان و خنداب در مجلس در پاسخ به سوالی مبنی براینکه برای بودجه سال آینده، نرخ ارز ترجیحی به چه میزان خواهد بود؟، اظهار کرد: باید ببینیم پیشنهاد دولت چه خواهد بود، اما بعید می‌دانم دولت بخواهد در حوزه دارو تغییرات جدی ایجاد کند. به هر حال، آقای دکتر پزشکیان امروز به‌خوبی می‌داند که در حوزه درمان، فشار بسیار زیادی به مردم وارد می‌شود ضمن اینکه واقعیت این است میزان سوءاستفاده‌هایی که در این حوزه صورت می‌گیرد، به اندازه‌ای نیست که بخواهیم با تصمیمی گسترده، تعداد زیادی از بیماران را با مشکل مواجه کنیم. ما همین امروز نیز تکالیف بر زمین‌مانده زیادی در حوزه بهداشت و درمان داریم که باید در اولویت دولت قرار گیرند و در رأس آن‌ها، کاهش پرداخت از جیب بیماران است.

این نماینده مجلس می‌گوید امروز پرداخت از جیب بیماران به‌شدت افزایش یافته است. حتی در سال ۱۴۰۵ نیز اتفاقاتی که در عرصه بین‌المللی رخ داده ازجمله جنگ و افزایش هزینه حمل‌ونقل مواد اولیه، فشار زیادی به مردم وارد کرده است. ما نیز اذعان داریم که بیمه‌ها نتوانسته‌اند افزایش قیمت‌ها را به‌طور کامل پوشش دهند.

جمالیان بیان کرد: بیمارستان‌ها، داروخانه‌ها و آزمایشگاه‌ها نزدیک به ۱۰ ماه از بیمه‌ها طلب دارند. بنابراین این مسائل باید از اولویت‌های اصلی دولت باشد یعنی ابتدا باید این مشکلات و مطالبات انباشته‌شده جبران شود سپس به سراغ تغییر نرخ ارز ترجیحی دارو رفت.

عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس در پاسخ به سوالی مبنی براینکه آیا گرانی‌هایی که امروز در حوزه دارو و سایر خدمات پزشکی شاهد هستیم، مصوبه وزارت بهداشت است و یا تولیدکنندگان دارو و تجهیزات پزشکی خودشان قیمت‌ها را افزایش می‌دهند؟، گفت: خیر، قیمت دارو نمی‌تواند به‌صورت خودسرانه افزایش پیدا کند و باید توسط سازمان غذا و دارو به تصویب برسد. کارخانه‌های تولیدکننده ابتدا درخواست خود را به سازمان غذا و دارو ارائه می‌کنند و دلایل خود را برای افزایش قیمت توضیح می‌دهند. سازمان غذا و دارو نیز این درخواست را بررسی می‌کند.

نماینده مردم اراک، کمیجان و خنداب در مجلس اضافه کرد: کمیسیون مربوط به قیمت‌گذاری، هم از افراد مورد اعتماد وزارت بهداشت تشکیل شده و هم بر اساس دستورالعمل‌های موجود، نمایندگان دستگاه‌های مختلف در آن حضور دارند. برای مثال، نماینده سازمان حمایت از مصرف‌کنندگان، نماینده سازمان غذا و دارو و نماینده وزیر در این کمیسیون حضور دارند. آن‌ها دلایل درخواست افزایش قیمت را بررسی می‌کنند و اگر دلایل ارائه‌شده منطقی باشد، اجازه تغییر قیمت دارو به تولیدکننده داده می‌شود.

جمالیان تاکید کرد: امروز ما با دو مطالبه جدی مواجه هستیم؛ از یک طرف، مطالبه به‌حق مردم و بیماران وجود دارد به‌ویژه بیماران مزمن، مانند بیماران دیابتی، مبتلایان به فشار خون، بیماران سرطانی و بیماران خاص، چراکه پرداخت از جیب بالایی دارند و این مسئله فشار زیادی به آن‌ها وارد کرده است. این بیماران هم از ما به‌عنوان نمایندگان خود و هم از دولت گلایه دارند که چرا قیمت داروها تا این اندازه افزایش پیدا می‌کند.

این نماینده مجلس اظهار کرد: از طرف دیگر، تولیدکنندگان دارو نیز مطالبات و مشکلات جدی دارند. آن‌ها می‌گویند در شرایط خاص و جنگی امروز، با وجود همه فشارها و محدودیت‌ها تلاش می‌کنیم تحریم‌ها را دور بزنیم و مواد اولیه وارداتی مورد نیاز کشور را تأمین کنیم. افزایش هزینه حمل‌ونقل و انتقال مواد اولیه به کشور، هزینه تولید را افزایش داده است حتی مواد اولیه‌ای که در داخل کشور تولید می‌شوند نیز افزایش قیمت داشته‌اند؛ موادی مانند شیشه دارو، شیشه آمپول، پلاستیک، پلیمرهای پتروشیمی و سایر اقلام مورد استفاده در فرآیند تولید چون این مواد لزوماً مشمول قیمت‌گذاری دستوری یا دولتی نیستند و قیمت آن‌ها افزایش پیدا کرده است.

عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس بیان کرد: تولیدکننده می‌گوید با وجود تمام این شرایط، من همچنان دارو تولید می‌کنم تا کشور دچار بحران نشود، اما اگر اجازه ندهید محصول را با قیمت تمام‌شده به فروش برسانم، ادامه تولید برای من صرفه اقتصادی نخواهد داشت و مجبور می‌شوم میزان تولید را کاهش دهم.

نماینده مردم اراک، کمیجان و خنداب در مجلس گفت: مدیریت این دو مطالبه که عملاً در دو سوی متفاوت قرار دارند، کار بسیار دشواری است. از یک طرف، بیماران توان پرداخت قیمت‌های بالاتر را ندارند و از طرف دیگر، اگر قیمت دارو متناسب با هزینه‌های واقعی تولید تعیین نشود، تولیدکننده نیز امکان ادامه فعالیت نخواهد داشت حتی در کمیسیون بهداشت و درمان، برای کمیسیون قیمت‌گذاری ناظر تعیین کرده‌ایم تا خدای ناکرده زمینه‌ای برای سوءاستفاده یا تخلف وجود نداشته باشد.

شرایط جنگی صرفا پرتاب موشک و پهپاد نیست

جمالیان تصریح کرد: اولویت اصلی ما این است که با وجود تمام شرایطی که کشور با آن مواجه است، بتوانیم این وضعیت را مدیریت کنیم. امروز کشور در شرایط جنگی قرار دارد و جنگ نیز صرفاً به پرتاب موشک و پهپاد محدود نمی‌شود. جنگ امروز یک جنگ ترکیبی است. متأسفانه دشمن به بسیاری از قوانین بین‌المللی و ملاحظات اخلاقی پایبند نیست و حتی در حوزه دارو و تجهیزات پزشکی با وجود اینکه این اقلام در قوانین بین‌المللی از شمول بسیاری از تحریم‌ها و محدودیت‌ها مستثنی هستند، محدودیت‌هایی ایجاد شده است.

این نماینده مجلس عنوان کرد: اگر بخواهیم به تولیدکننده فشار بیاوریم و بگوییم اجازه ندارید قیمت را بر اساس قیمت تمام‌شده، به‌علاوه سودی که دولت تعیین کرده است، محاسبه و عرضه کنید، ممکن است تولیدکننده تولید را متوقف یا کاهش دهد. از سوی دیگر، اگر اجازه دهیم تولیدکننده مطابق درخواست خود قیمت‌گذاری کند، بیماران واقعاً توان پرداخت چنین قیمت‌هایی را ندارند. 

عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس اظهار کرد: امروز، هم مردم به‌حق از افزایش قیمت دارو گلایه دارند و هم تولیدکنندگان می‌گویند افزایش قیمتی که درخواست کرده‌اند به‌طور کامل تصویب نشده و دارو را با قیمتی پایین‌تر از هزینه مورد انتظارشان عرضه می‌کنند بنابراین ما باید این شرایط بسیار سخت و تاریخی را به‌درستی مدیریت کنیم به همین دلیل از تولیدکنندگان خواهش می‌کنیم تا جایی که امکان دارد بهره‌وری خود را افزایش دهند و تلاش کنند بخشی از افزایش هزینه‌ها را از این طریق جبران کنند به‌گونه‌ای که نه کیفیت دارو و محصول آسیب ببیند و نه فشار بیش از اندازه‌ای به مردم وارد شود.

نماینده مردم اراک، کمیجان و خنداب در مجلس تاکید کرد: برای حل این مشکل، منطقی‌ترین و علمی‌ترین راه این است که افزایش قیمت دارو و خدمات مرتبط، از طریق بیمه‌ها پوشش داده شود، اما همان‌طور که عرض کردم، متاسفانه نظام بیمه‌ای ما همین امروز حتی بدون در نظر گرفتن این افزایش قیمت‌ها، با معوقات بسیار زیادی مواجه است و مردمی که به مراکز درمانی مراجعه می‌کنند که بیمه آن‌ها را قبول نمی‌کند، گاهی باید هفت یا هشت ماه منتظر بمانند تا هزینه‌های خود را از بیمه تامین اجتماعی یا بیمه سلامت دریافت کنند.

جمالیان اظهار کرد: یکی از موضوعاتی که در حال پیگیری آن هستیم، اصلاح بودجه سال ۱۴۰۵ است. اگر بتوانیم در بودجه امسال منابع بیمه‌ها را افزایش دهیم، می‌توان امیدوار بود که حداقل از امروز تا پایان سال، از افزایش بیشتر قیمت دارو که فشار مضاعفی بر مردم وارد می‌کند، جلوگیری شود.

عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس بیان کرد: اگر قرار باشد محصولات گران‌تر شوند یا هزینه واردات با مبالغ بیشتری انجام شود، باید سازوکار جبران آن نیز در نظر گرفته شود. این مسئله در حوزه تجهیزات پزشکی و لوازم مصرفی حتی جدی‌تر است چراکه امروز افزایش قیمت در این بخش، در بسیاری موارد فشار بیشتری نسبت به دارو بر بیماران، به‌ویژه بیماران بستری، وارد می‌کند.

دولت تغییرات در بودجه را تسریع کند 

نماینده مردم اراک، کمیجان و خنداب در مجلس اضافه کرد: کمیسیون جلسات متعددی در این زمینه برگزار کرده است. با مدیرکل تجهیزات پزشکی وزارت بهداشت، سازمان برنامه و بودجه، رئیس سازمان غذا و دارو و همچنین بانک‌ها جلسات مختلفی داشته‌ایم و تلاش کرده‌ایم این وضعیت را تا حد امکان مدیریت کنیم.

جمالیان گفت: واقعاً لازم می‌دانم از بیماران تشکر کنم که در این شرایط سخت، این فشار را تحمل می‌کنند و همچنین از طرف خودم، به‌عنوان عضوی کوچک از نمایندگان مردم، از آن‌ها عذرخواهی می‌کنم. درست است که تلاش‌های زیادی هم در مجلس و هم در دولت انجام شده، اما واقعیت این است که خروجی امروز برای مردم، افزایش قیمت‌هایی است که بیماران مجبور به تحمل آن هستند و این مسئله به هر حال جای عذرخواهی دارد.

عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس اظهار کرد: شرایط فعلی کشور عادی نیست. ما در یک شرایط خاص جنگی قرار داریم و با دشمن اصلی خود و کشورهایی که در این جنگ نقش دارند، مواجه هستیم. دولت نیز قرار است تغییراتی در بودجه ایجاد کند و آن را مجدداً برای تصویب به مجلس ارائه دهد و این موضوع در حال انجام است. هفته گذشته نیز درخواست بسیاری از نمایندگان در صحن علنی که به‌صورت مجازی برگزار شد، همین بود که دولت ارسال اصلاحات و تغییرات بودجه سال ۱۴۰۵ را تسریع کند تا مجلس بتواند هرچه سریع‌تر آن را بررسی و تصویب کند تا بتوانیم متناسب با شرایط فعلی کشور، مسائل و مشکلات موجود را مدیریت کنیم.