چرا اروپا برای حضور در مذاکرات صلح اوکراین به مشکل خورده است؟
باشگاه خبرنگاران جوان؛ زهرا نجفی - شبکه الجزیره در گزارشی به تلاش کشور‌های اروپایی برای تعیین نماینده خود در مذاکرات صلح روسیه و اوکراین و چالش‌های پیش روی آنها برای رسیدن به موضعی مشترک پرداخته است.
وبسایت الجزیره نوشت: کشور‌های اروپایی در حال بررسی این موضوع هستند که چه کسی یا چه گروهی باید نمایندگی آنها را در مذاکرات صلح میان روسیه و اوکراین بر عهده بگیرد؛ این بحث در حالی جریان دارد که قرار است به زودی، دور جدیدی از گفت‌و‌گو‌های سه‌جانبه برای پایان دادن به جنگ اوکراین برگزار شود.
در همین راستا، امروز سران ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا در نشستی در دوبلین، پایتخت ایرلند درباره این موضوع بحث کردند که آیا اروپا باید با یک نماینده واحد در مذاکرات حضور داشته باشد یا هیئتی متشکل از چند نفر؛ و اینکه چه کسی این مسئولیت را بر عهده خواهد گرفت.
تاکنون نام شماری از مقام‌ها و سیاستمداران ارشد اتحادیه اروپا مطرح شده، اما توافقی در این زمینه حاصل نشده است.
جورجیا ملونی، نخست‌وزیر ایتالیا از طرفداران انتخاب یک نماینده واحد است. او معتقد است نبود صدای واحد اروپایی باعث شده کشور‌های مختلف یا گروه‌های کوچکی از آنها به‌صورت جداگانه وارد دیپلماسی و مذاکره شوند.
رقابت مقام‌های اروپایی برای نمایندگی این قاره
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و نخست‌وزیر پیشین استونی، روز جمعه برای بر عهده گرفتن این مسئولیت اعلام آمادگی کرد و گفت: «من کسی هستم که در حوزه سیاست خارجی و امنیتی نماینده اروپا هستم».
او با اشاره به مخالفت روسیه با حضورش در این جایگاه گفت: «می‌دانم روس‌ها من را نمی‌خواهند، اما مگر ما درباره اینکه چه کسی نماینده روسیه باشد، حق اظهارنظر داریم؟ نمی‌توانیم فردی را بفرستیم که هیچ جایگاه نهادی ندارد؛ برخلاف آمریکایی‌ها که چنین افرادی را اعزام می‌کنند».
با این حال، کالاس از حمایت همه کشور‌های اروپایی برخوردار نیست و برخی او را در قبال روسیه بیش از حد سازش‌ناپذیر می‌دانند. آنتونیو کوستا، رئیس شورای اروپا نیز یکی دیگر از گزینه‌های مطرح برای این مسئولیت است.
با وجود اختلاف‌نظر درباره نحوه نمایندگی، سران اتحادیه اروپا به‌طور کلی بر ضرورت حضور اروپا در مذاکرات سه‌جانبه جاری میان آمریکا، اوکراین و روسیه توافق دارند. این اتحادیه نگران است که روند مذاکرات به واشنگتن و مسکو اجازه دهد بدون مشارکت اروپا درباره سرنوشت جنگی تصمیم بگیرند که این قاره را درگیر کرده است.
پس از مذاکرات نمایندگان آمریکا با ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه در مسکو که روز پنجشنبه انجام شد، فرستادگان آمریکا اعلام کردند که اروپا در مذاکرات آینده مشارکت خواهد داشت؛ اما کرملین با واکنشی محتاطانه، گفت هنوز تصمیم قطعی در این باره گرفته نشده است.
اوکراین خواهان حمایت متحدان اروپایی خود در مذاکرات است، اما روسیه با مشارکت مستقیم کشور‌های اروپایی مخالفت می‌کند و استدلالش این است که این کشور‌ها هزینه‌های نظامی اوکراین را تأمین می‌کنند و، چون بی‌طرف نیستند، نمی‌توانند در مذاکرات حضور داشته باشند.
انتقاد آمریکا و روسیه از عدم موضع واحد اروپا
دیپلمات‌های آمریکایی و روسی از نبود اتحاد میان کشور‌های اروپایی انتقاد کرده‌اند. جرد کوشنر، فرستاده آمریکا پس از مذاکرات این هفته میان روسیه و اوکراین در امارات گفت اگر اروپا بتواند یک نفر را برای نمایندگی از خود انتخاب کند، این دستاوردی بزرگ‌تر از متقاعد کردن روسیه برای مشارکت دادن اروپا در مذاکرات خواهد بود.
در همین حال، مقام‌های روسیه اگرچه از آمادگی برای گفت‌و‌گو با رهبران اروپایی سخن می‌گویند، هم‌زمان از مواضع کشور‌های این قاره انتقاد کرده‌اند. دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین حتی رهبران اروپا را به «عنکبوت‌هایی در یک شیشه» تشبیه کرده است.
منظور پسکوف احتمالاً این بوده است که رهبران اروپایی با وجود قرار گرفتن در یک مجموعه، دچار اختلاف، رقابت و کشمکش داخلی‌اند و نمی‌توانند به موضعی واحد برسند.
منبع: الجزیره
