باشگاه خبرنگاران جوان، اعظم پورکند - روزنامه «واشنگتنپست» در یادداشتی به قلم «مکس بوت» با بررسی پیامدهای جنگ اخیر آمریکا با ایران، نسبت به آسیبپذیری فزاینده پایگاههای نظامی آمریکا در برابر حملات موشکی و پهپادی هشدار داد و نوشت تجربه این جنگ میتواند زنگ خطری جدی برای هرگونه درگیری احتمالی آمریکا با چین باشد.
به نوشته این روزنامه، راهبرد نظامی آمریکا از زمان جنگ جهانی دوم بر شبکه گستردهای از پایگاههای نظامی در نقاط مختلف جهان استوار بوده است؛ راهبردی که بر این فرض بنا شده بود که برتری هوایی آمریکا میتواند امنیت پایگاهها، نیروها و انبارهای تسلیحاتی این کشور را تضمین کند. با این حال، حملات ایران نشان داد این فرض دیگر قابل اتکا نیست.
آمریکا پس از جنگ جهانی دوم شبکهای متشکل از حدود ۷۵۰ پایگاه در ۸۰ کشور و قلمرو ایجاد کرده است. در جنگهایی مانند عراق در سالهای ۱۹۹۱ و ۲۰۰۳ نیز واشنگتن پیش از آغاز عملیات، حجم عظیمی از تجهیزات، مهمات و تدارکات را در پایگاههای نزدیک به منطقه نبرد مستقر میکرد؛ آنچه در ادبیات نظامی به ایجاد «کوههای آهن» از تجهیزات تعبیر شده است.
اما به نوشته واشنگتنپست، گسترش موشکها و پهپادهای دقیق و ارزانقیمت، این الگوی سنتی را با چالشی جدی مواجه کرده است. ایران با استفاده از حملات ترکیبی موشکی و پهپادی توانست به زیرساختها و تأسیسات نظامی آمریکا در نقاط مختلف منطقه آسیب وارد کند و نشان دهد پایگاههای ثابت و متمرکز، برخلاف گذشته، دیگر پناهگاههای امنی نیستند.
بر اساس گزارشی که بازرس کل وزارت دفاع آمریکا منتشر کرده، حملات ایران در جریان درگیری به صدها ساختمان و سازه در پایگاههای آمریکا در کویت، بحرین، قطر، امارات متحده عربی، عربستان سعودی، عراق، عمان و اردن آسیب زده یا آنها را تخریب کرده است. دهها فروند هواپیمای آمریکایی نیز در این حملات آسیب دیده یا از بین رفتهاند.
یکی از مهمترین نمونهها، تأسیسات پشتیبانی نیروی دریایی آمریکا در بحرین، محل استقرار ناوگان پنجم، بود. این مرکز در نخستین روز جنگ از فعالیت خارج شد و آسیب آن، توانایی آمریکا برای پشتیبانی و تأمین ناوگان خود در منطقه را با مشکل مواجه کرد. در پی این وضعیت، نیروی دریایی آمریکا ناچار شد برای پشتیبانی از نیروهای خود در خاورمیانه بیش از پیش به پایگاه دیگو گارسیا در فاصله حدود ۲۲۰۰ مایلی متکی شود؛ اقدامی که هزینههای لجستیکی را افزایش داد و دسترسی به تدارکات را دشوارتر کرد.
واشنگتنپست همچنین به هزینه سنگین استفاده از سامانههای پدافندی برای مقابله با حملات ایران اشاره میکند. یکی از مشکلات اساسی، عدم تناسب اقتصادی میان هزینه مهاجم و مدافع است؛ بهگونهای که برای مقابله با پهپادها و موشکهای نسبتاً ارزان، از رهگیرهای گرانقیمت استفاده میشود.
در یکی از حملات اخیر ایران به یک پایگاه هوایی آمریکا در اردن، نیروهای آمریکایی حدود ۶۰ تا ۷۰ موشک پاتریوت و بیش از یک دوجین رهگیر تاد شلیک کردند. چنین مصرفی از ذخایر محدود رهگیرهای پدافندی، علاوه بر تحمیل هزینههای سنگین، نگرانیهایی را درباره توانایی آمریکا برای ادامه یک جنگ طولانی و همزمان حفظ ذخایر لازم برای مقابله با تهدیدهای دیگر ایجاد میکند.
این مسئله از منظر واشنگتنپست در صورت رویارویی احتمالی با چین اهمیت بیشتری پیدا میکند. چین از ظرفیت موشکی و پهپادی بسیار گستردهتری برخوردار است و در صورت وقوع درگیری در شرق آسیا، پایگاههای آمریکا در ژاپن، کره جنوبی، فیلیپین، استرالیا و بهویژه گوآم میتوانند در معرض حجم بسیار بیشتری از حملات قرار گیرند.
به نوشته این روزنامه، اگر چین بتواند حتی برای مدتی بخشی از این پایگاهها را از چرخه عملیات خارج کند، توانایی آمریکا برای پشتیبانی از نیروهای خود و انجام عملیات در منطقه هند-اقیانوس آرام با چالش جدی مواجه خواهد شد.
از سوی دیگر، مدل سنتی استقرار حجم عظیمی از تجهیزات و مهمات در پایگاههای ثابت نیز بیش از گذشته آسیبپذیر شده است. در عصر پهپادها، موشکهای دقیق و شناسایی ماهوارهای، تمرکز حجم زیادی از تجهیزات در یک نقطه میتواند به جای ایجاد مزیت، اهداف بزرگی را در اختیار دشمن قرار دهد.
این شرایط، به نوشته واشنگتنپست، آمریکا را ناگزیر میکند در الگوی استقرار نیروهای خود بازنگری کند. پراکندهسازی نیروها و تجهیزات، افزایش تحرکپذیری، کاهش تمرکز در پایگاههای بزرگ، ایجاد پناهگاههای مقاوم برای هواپیماها و تجهیزات و استفاده بیشتر از تأسیسات زیرزمینی از جمله گزینههایی است که میتواند آسیبپذیری پایگاههای آمریکا را کاهش دهد.
مطالعهای از مؤسسه هادسون نیز نشان داده است که چین از اوایل دهه ۲۰۱۰ بیش از ۳۰۰۰ پناهگاه هواپیمای تقویتشده و غیرتقویتشده ایجاد کرده، در حالی که آمریکا در فاصله ۱۰۰۰ مایل دریایی از تایوان، به استثنای کره جنوبی، تنها ۴۳ پناهگاه هواپیما ساخته است.
در همین حال، استفاده گستردهتر از پهپادهای دوربرد میتواند بخشی از وابستگی آمریکا به پایگاههای نزدیک به میدان نبرد را کاهش دهد. این پهپادها میتوانند از فاصلهای دورتر و حتی از زیردریاییها یا واحدهای متحرک کوچک به کار گرفته شوند و نیاز به انباشت حجم عظیمی از تجهیزات و تدارکات در پایگاههای پیشرو را کاهش دهند.
در مجموع، تحلیل واشنگتنپست بر این نکته متمرکز است که گسترش موشکها و پهپادهای دقیق، معادله سنتی جنگ را تغییر داده است. تجربه جنگ با ایران نشان داد پایگاههای ثابت و متمرکز آمریکا در برابر حملات دوربرد آسیبپذیرند و تکیه بر پدافند گرانقیمت برای مقابله با تسلیحات ارزان نیز از نظر اقتصادی و لجستیکی پایدار نیست.
بر اساس این تحلیل، آمریکا برای مواجهه با قدرتهای نظامی بزرگ، بهویژه چین، ناچار است در شیوه استقرار نیروها، حفاظت از زیرساختها، ذخیرهسازی تجهیزات و استفاده از سامانههای بدون سرنشین بازنگری کند؛ چراکه ادامه اتکا به پایگاههای بزرگ و ثابت در محیطی که موشکها و پهپادهای دقیق بهطور فزایندهای در دسترس هستند، میتواند آسیبپذیری نیروهای آمریکایی را افزایش دهد.
منبع: واشنگتن پست
12309439
مهمترین اخبار بینالملل
