فناوری به مؤلفه اصلی قدرت و تاب‌آوری ملی تبدیل شده است

باشگاه خبرنگاران جوان؛ پریزاد اقبالی - مهدی صفاری‌نیا، رئیس پارک فناوری پردیس، در افتتاحیه پانزدهمین نمایشگاه بین‌المللی اینوتکس ۲۰۲۶ گفت: فناوری امروز تنها ابزار توسعه اقتصادی نیست، بلکه به یکی از مؤلفه‌های اصلی قدرت ملی، امنیت و تاب‌آوری کشور‌ها تبدیل شده است و آینده کشور‌ها بیش از منابع طبیعی و ظرفیت‌های سنتی تولید، به توانایی آنها در پردازش داده، خلق فناوری و تبدیل دانش به محصول و ارزش اقتصادی وابسته است. 

وی با اشاره به شتاب چشمگیر تحولات فناورانه اظهار کرد: سرعت تغییرات فناوری امروز از سرعت سازگاری بسیاری از سازمان‌ها، کسب‌وکار‌ها و ساختار‌های مدیریتی بیشتر است. در گذشته، منابع طبیعی و ظرفیت‌های تولید صنعتی از مهم‌ترین عناصر قدرت به شمار می‌رفتند، اما امروز قدرت در توان پردازش سریع داده‌ها و توانایی خلق و توسعه فناوری تعریف می‌شود.

رئیس پارک فناوری پردیس افزود: کشوری که بتواند دانش را به فناوری، فناوری را به محصول و محصول را به یک زیست‌بوم اقتصادی تبدیل کند، برای خود ارزش اقتصادی و در نتیجه قدرت ملی ایجاد خواهد کرد. از این منظر، توانمندی فناورانه به یکی از مهم‌ترین شاخص‌های اقتدار کشور‌ها در جهان امروز تبدیل شده است.

صفاری‌نیا با اشاره به نقش بحران‌ها در شتاب‌بخشی به نوآوری گفت: تجربه نشان داده است که بحران‌ها و جنگ‌ها، در کنار همه تهدید‌ها و خسارت‌های خود، می‌توانند به عرصه ظهور، آزمون و توسعه فناوری‌های نوین تبدیل شوند و فرصت‌هایی تازه برای نوآوری و شکل‌گیری کسب‌وکار‌های جدید ایجاد کنند.

وی ادامه داد: در جنگ اخیر نیز شاهد نقش‌آفرینی فناوری در سه سطح بودیم. نخست، تحول در دکترین و شیوه‌های جنگ که در آن سرعت تصمیم‌گیری مبتنی بر فناوری افزایش یافت، عملیات مشترک انسان و ماشین گسترش پیدا کرد و مفهوم قدرت و بازدارندگی دستخوش تغییر شد.

به گفته رئیس پارک فناوری پردیس، سطح دوم به ظهور سامانه‌های هوشمند، خودکار و مبتنی بر داده اختصاص داشت؛ جایی که تلفیق فناوری‌های مختلف، دقت، سرعت، پایداری و توان اجرای عملیات را افزایش داد.

وی سطح سوم را جنگ روایت‌ها، اطلاعات و فضای سایبری عنوان کرد و افزود: فناوری در این عرصه نیز نقش تعیین‌کننده‌ای ایفا کرد و تولید و انتشار داده، محتوا و روایت توانست سطح قابل توجهی از تأثیرگذاری را در فضای بین‌المللی و عملیات روانی ایجاد کند.

صفاری‌نیا با تأکید بر ضرورت بهره‌گیری از فرصت‌های دوران پس از بحران گفت: تجربه جنگ‌های گذشته نشان می‌دهد برخی کشور‌ها توانسته‌اند از شرایط بحران برای بازآرایی مسیر توسعه و تقویت ظرفیت‌های خود استفاده کنند. دوران پس از جنگ نیز می‌تواند برای ما فرصتی برای بازنگری، بازآرایی و حرکت در مسیر جدید توسعه باشد؛ مسیری که باید بر چهار محور سرمایه انسانی، فناوری، سرمایه‌گذاری و بازار استوار شود.

وی افزود: لازم است اجماعی ملی درباره ضرورت توانمندی فناورانه به‌عنوان یکی از مهم‌ترین عوامل تاب‌آوری و قدرت ملی شکل بگیرد. باید بتوانیم برای مسائل و وابستگی‌های پیشین، راه‌حل‌های جایگزین و بومی ایجاد کنیم، زیرساخت‌های سنتی را هوشمند سازیم و نگاه به فناوری را از یک ابزار صرف توسعه اقتصادی و فنی، به یک عامل مؤثر در تاب‌آوری، امنیت و قدرت ملی ارتقا دهیم.

رئیس پارک فناوری پردیس در ادامه به نقش پارک‌های فناوری اشاره کرد و گفت: پارک‌های فناوری نیز باید متناسب با تحولات جدید، نقش خود را بازتعریف کنند. پارک‌های نسل اول عمدتاً مکانی برای استقرار شرکت‌ها و ارائه فضا و امکانات بودند، پارک‌های نسل دوم در مسیر تسهیل تجاری‌سازی حرکت کردند و نسل سوم به سمت شکل‌دهی اکوسیستم و ایجاد ارتباط میان دانشگاه‌ها، شرکت‌ها و بازیگران مختلف حرکت کرد.

وی افزود: امروز باید به سمت پارک‌هایی حرکت کنیم که بتوانند توانمندی فناورانه را به قدرت و اثرگذاری برای کشور تبدیل کنند. معیار موفقیت پارک‌های فناوری در نسل آینده، میزان اثرگذاری آنها بر صنعت، فناوری و اقتصاد خواهد بود.

صفاری‌نیا با تشریح رویکرد پارک فناوری پردیس پس از نزدیک به دو دهه فعالیت گفت: تلاش کرده‌ایم به مجموعه‌ای تبدیل شویم که زیرساخت، سرمایه، دانش، بازار و حکمرانی را به یکدیگر پیوند دهد و میان دانشگاه‌ها، مراکز پژوهشی، سرمایه‌گذاران، شرکت‌های فناور، بازار و نهاد‌های حکمرانی ارتباط مؤثر برقرار کند.

وی ادامه داد: هدف ما نقش‌آفرینی به‌عنوان یکی از پیشران‌های جدید اقتصاد مبتنی بر فناوری، شکل‌دهی خوشه‌های فناورانه، تکمیل زنجیره ارزش و خلق ارزش‌های جدید است. در این مسیر، حوزه‌هایی از جمله سلامت، اقتصاد دیجیتال با محوریت هوش مصنوعی، فناوری‌های مالی و میکروالکترونیک و همچنین انرژی‌های تجدیدپذیر مورد توجه قرار گرفته‌اند.

رئیس پارک فناوری پردیس با اشاره به جایگاه اینوتکس گفت: اینوتکس صرفاً یک رویداد یا نمایشگاه متعلق به پارک فناوری پردیس نیست، بلکه سکویی ملی برای گفت‌و‌گو، مشارکت، سرمایه‌گذاری، شبکه‌سازی و فرصت‌سازی در زیست‌بوم فناوری کشور است.

وی افزود: یک استارت‌آپ در اینوتکس می‌تواند سرمایه‌گذار پیدا کند، یک شرکت فناور می‌تواند شریک تجاری خود را بیابد و یک سرمایه‌گذار نیز می‌تواند با طرح‌ها و فرصت‌های مناسب آشنا شود. اینوتکس در واقع بستری برای هم‌رسانی ظرفیت‌ها و اتصال بازیگران مختلف اکوسیستم فناوری است.

صفاری‌نیا با اشاره به استمرار فعالیت‌های این رویداد با وجود شرایط بحرانی اظهار کرد: اگرچه برگزاری اینوتکس در اردیبهشت‌ماه با شرایط جنگی و محدودیت‌هایی مواجه شد، اما فعالیت‌ها متوقف نشد. در همان دوران، کسب‌وکار‌ها برای افزایش تاب‌آوری و ادامه فعالیت خود به مشاوره و حمایت نیاز داشتند و به همین دلیل برنامه‌های مشاوره‌ای و منتورینگ به‌صورت مجازی آغاز شد که در قالب آن بیش از ۱۰۰ جلسه مشاوره برگزار شد.

وی همچنین از گسترش فعالیت‌های استانی اینوتکس خبر داد و گفت: از دی‌ماه و با برگزاری برنامه‌هایی در استان‌های مختلف از جمله ایلام، سیستان و بلوچستان، کرمان، گلستان، بوشهر، تهران و آذربایجان، ظرفیت‌های استانی نیز وارد این جریان شدند و بیش از ۷۰۰ استارت‌آپ در رقابت‌های مختلف حضور یافتند که اکنون به مرحله پایانی رسیده‌اند.

رئیس پارک فناوری پردیس با اشاره به حضور گسترده فعالان زیست‌بوم نوآوری در پانزدهمین دوره اینوتکس گفت: امروز بیش از ۲۷۰ غرفه‌دار در این رویداد حضور دارند و شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی، داده و فناوری اطلاعات از بیشترین فراوانی برخوردارند. همچنین شرکت‌های فناور، سرمایه‌گذاران و زیست‌بوم‌های سازمانی نیز حضور فعالی در این دوره دارند.

وی افزود: امسال میزبان غرفه‌دارانی از چند کشور و هیئت‌های بازدیدکننده خارجی هستیم و برای نخستین بار رقابت‌های استارت‌آپی در سطح بین‌المللی نیز برگزار شده است که ۲۳ تیم خارجی در آن حضور دارند.

صفاری‌نیا با تأکید بر اینکه اینوتکس فراتر از یک نمایشگاه فناوری است، گفت: بخش‌های مختلف این رویداد با هدف ایجاد ارتباط میان بازیگران زیست‌بوم طراحی شده‌اند؛ از برنامه‌های مرتبط با شتاب‌دهنده‌ها و ارائه نیاز‌های فناورانه صنایع گرفته تا بررسی مسائل کسب‌وکار، گفت‌و‌گو درباره حکمرانی و قانون‌گذاری، تأمین مالی و سرمایه‌گذاری و برنامه‌های متنوع شبکه‌سازی.

وی در پایان خاطرنشان کرد: هیچ شرکت، پارک فناوری، دانشگاه یا دستگاه دولتی به‌تنهایی نمی‌تواند تحول بزرگی در کشور ایجاد کند، اما همکاری میان سرمایه‌های انسانی، نهادها، شرکت‌ها و سازمان‌های مختلف می‌تواند به خلق ارزش‌های جدید و شکل‌گیری تحولات بزرگ منجر شود. امیدواریم اینوتکس نیز بتواند نقطه آغازی برای تقویت این همکاری‌ها و حرکت به سوی تحولی تازه در اقتصاد و فناوری کشور باشد.