بدهی ۱۵۰ میلیارد مترمکعبی به منابع آب زیرزمینی/ ارتباط علمی بین ال‌نینو با پرآبی، در نقاط مختلف ایران قطعی نیست

باشگاه خبرنگاران جوان؛ کیمیا قلی‌پور -  عیسی بزرگ‌زاده، سخنگوی صنعت آب کشور، در گفت‌و‌گو با خبرنگار اقتصادی باشگاه خبرنگاران جوان گفت: بر اساس پیش‌بینی‌هایی که هم مراکز داخلی و هم مراکز بین‌المللی ارائه کرده‌اند، به احتمال بسیار زیاد امسال شاهد وقوع یک ال‌نینوی قوی خواهیم بود و باید به‌تدریج نشانه‌های آن را در پاییز مشاهده کنیم ارتباط علمی بین ال‌نینو با پرآبی، سیلاب یا پربارشی در نقاط مختلف ایران قطعی نیست، بلکه این ارتباط بر اساس احتمالات و رخداد‌هایی است که در گذشته اتفاق افتاده است.

بزرگ‌زاده ادامه داد: ما می‌دانیم در بیشتر سال‌هایی که ال‌نینو داشتیم، در برخی مناطق کشور مانند جنوب، جنوب‌غرب و یا شمال، پربارشی رخ داده است، اما سال‌هایی هم وجود داشته که با وجود وقوع ال‌نینو، پربارشی نداشتیم. حتی در سال‌هایی که ال‌نینوی قوی رخ داده و در برخی مناطق کشور پربارشی اتفاق افتاده، در نقاط دیگری از کشور شاهد خشکسالی بوده‌ایم ایران پهناور است و سازوکار‌های اقلیمی مختلفی در آن عمل می‌کنند که نمی‌توان همه آنها را صرفاً با ال‌نینو توضیح داد. از این موضوع چه درس و پیامی می‌گیریم؟ اکنون که زمان داریم، باید فرض کنیم ممکن است در همه مناطق پربارشی رخ دهد و از همین حالا شروع به لایروبی رودخانه‌ها، آبراه‌ها و مسیر‌های عبور آب، به‌ویژه در داخل شهر‌ها و مناطق جمعیتی کنیم.

بزرگ‌زاده افزود: در جا‌هایی که سازه‌های تقاطعی وجود دارد و پل‌ها یا سایر سازه‌های شهری مسیر عبور آب را در مناطق مسکونی قطع می‌کنند، باید اقدامات لازم برای لایروبی انجام شود تا ظرفیت عبور آب افزایش پیدا کند؛  نکته دیگری که باید مورد توجه قرار گیرد این است که وقتی پیش‌بینی‌های سازمان هواشناسی، مدیریت بحران یا هر دستگاه مسئول دیگری از طریق رسانه‌ها اعلام می‌کند که بزودی شاهد سیلاب یا پربارشی خواهیم بود، در آن روز‌ها مطلقاً نباید خودمان و خانواده‌مان را به خطر بیندازیم و وارد حریم رودخانه‌ها شویم.

سخنگوی صنعت آب کشور تأکید کرد: اولین و اصلی‌ترین راهکار برای ایمن ماندن از سیلاب، فرار از مشکل و قرار ندادن خود در معرض سیلاب است، نه مقابله با سیلاب. نباید خودمان را در معرض سیلاب قرار دهیم و در همان یکی دو روزی که سیلاب در حال وقوع است و عبور می‌کند، باید احتیاط کنیم نباید کنار رودخانه‌ها و دره‌ها برویم و نباید سرمایه‌های خود را در نواحی بستر رودخانه یا حریم رودخانه قرار دهیم و جان خود را نیز به خطر بیندازیم.

بزرگ‌زاده با اشاره به اینکه وقوع پربارشی در همه نقاط کشور قطعی نیست، اظهار کرد: یک مطلب دیگر نیز وجود دارد و آن اینکه واقعاً معلوم نیست همه‌جا پرآبی داشته باشیم؛ قطعاً چنین چیزی وجود ندارد؛ با توجه به انباشت بدهی که ما به منابع آب زیرزمینی و سطحی داریم، بیش از ۱۵۰ میلیارد مترمکعب از منابع آب زیرزمینی و منابع راهبردی آن را در سالیان گذشته برداشت کرده و هزینه کرده‌ایم. همچنین ۷۰ درصد تالاب‌های کشور در معرض تهدید خشکسالی قرار دارند ما نمی‌توانیم با یکی دو سیلاب این بدهی و شرایط موجود را جبران کنیم و هرگز چنین اتفاقی رخ نمی‌دهد؛ بنابراین همچنان تأکید ما بر مدیریت مصرف آب است.

او گفت: ما معمولاً از سیلاب استفاده نمی‌کنیم؛ البته اگر سیلابی وارد سد‌های ما شود، در مخازن آرام بگیرد و موجب پر شدن مخازن شود، می‌توان از آن استفاده کرد. همچنین ممکن است آبی که یکی دو روز در رودخانه یا آبراهه و مسیر‌های آبی جریان دارد، فرصت پیدا کند تا مقداری تغذیه انجام شود یا وارد تالاب شود اما این‌طور نیست که پس از این بارش‌ها حتماً بتوانیم از آب حاصل برای تأمین آب مورد نیاز مردم، بخش کشاورزی یا صنعت استفاده کنیم؛ لزوماً چنین اتفاقی رخ نمی‌دهد؛ خواهش من از همه همکارانم در راهبری آب کشور و بخش کشاورزی، همچنین شهروندان محترم و بخش صنعت این است که مدیریت مصرف را همچنان مدنظر قرار دهند.