سرنوشت خرید تضمینی گندم به کجا رسید؟

باشگاه خبرنگاران جوان؛ آزاده محبی - براساس قانون خرید تضمینی، نرخ خرید محصولات حداکثر ۴۸ ساعت پس از تولید باید به حساب کشاورزان واریز شود که متاسفانه با گذشت چندماه از فصل برداشت و تحویل گندم به سیلوها، بهای گندم خود را به طور کامل دریافت نکردند و متاسفانه عدم پایبندی مسئولان به تعهدات خود در خصوص نحوه پرداخت تنها زمینه را برای خروج گندم از چرخه خوراک انسانی و قاچاق به آن سوی مرزها فراهم کرده است.

با توجه به آغاز فصل کشت گندم در برخی استان ها از نیمه شهریور و روند پرداخت مطالبات گندمکاران و کمبود نقدینگی به منظور خرید نهاده های کشاورزی بدیهی است که کشت این محصول استراتژیک در سال زراعی آینده تحت شعاع قرار بگیرد، از این رو مسئولان باید هر چه سریع تر تمهیداتی در خصوص پرداخت مطالبات گندمکاران اتخاذ کنند تا کشت گندم در سال زراعی جدید دچار چالش نشود.

محمدجواد عسگری رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس گفت: امسال پیش‌بینی می‌شود که تولید گندم  بین ۱۳ تا ۱۴ میلیون تن برسد، اما بدلیل شرایط پرداخت، میزان خرید و تحویل به سیلوها مطابق با پیش بینی ها نبوده است.

به گفته وی،با وجود اعتبار ۵۰۴ همتی در بودجه امسال دولت در پرداخت مطالبات گندمکاران در مدت یک هفته پس از تحویل، به تعهدات خود عمل نکرده است که عدم پرداخت به موقع پول گندم و قیمت پایین آن، سبب شده تا گندم جایگزین جو در دامداری‌ها شود.

رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس با اشاره به ورود دلالان به امر خرید گندم بیان کرد:  دلال مبادرت به خرید نقدی گندم با قیمت پایین و دپو آن در انبار کرده است که پیش‌بینی می‌شود به هنگام عرضه هر کیلو از این محصول استراتژیک را ۷۰ هزار تومان را به فروش برساند که این امر این یک ایراد است و باید تدبیری در این باره انجام شود.

به گفته عسگری، عملکرد دولت در خرید تضمینی گندم، کشت سال زراعی آینده را تحت شعاع قرار داده و با نزدیک شدن به ۱۵ مهر ماه و آغاز کشت پاییزه، ممکن است کشاورز به دنبال کاشت محصولات آب بر برود.

رئیس کمیسیون کشاورزی مجلس با بیان اینکه دولت به تعهداتش در خصوص مطالبات گندمکاران عمل نکرده است، گفت: امسال برای نخستین بار است که پول گندم با تاخیر انجام می شود، درحالیکه ۱۵ مهرماه کشت گندم در برخی مناطق انجام می شود و بی تردید کشاورز با بی میلی ورود پیدا می کند و به سراغ کشت‌محصولات جالیز با آب بری بالا می رود. از طرفی دولت به تعهداتش در خصوص گندمکاران عمل نکرده و پایین بودن قیمت گندم نسبت به جو باعث شده گندم به دامداری ها برود و دولت به زودی مجبور است گندم را از دلالان ۷۰ هزارتومان خریداری کند‌.

اثر سوء تاخیر پرداخت مطالبات گندمکاران در میزان خرید و تحویل گندم به سیلوها

پیمان عالمی رئیس اتاق اصناف کشاورزی گفت: امسال به رغم‌ پیش بینی ها مبنی بر تولید ۱۴ میلیون تن گندم و خودکفایی، اما سوء مدیریت در نحوه پرداخت و تحویل گندم به سیلوها تاکنون ۸ میلیون تن گندم از کشاورزان خریداری شده است.

به گفته وی، بی اعتمادی کشاورزان در نحوه پرداخت موجب شده تا آنها در کشت پاییزه رغبتی به کشت گندم نداشته باشند، از این رو پیش بینی می شود که اگر تمهیداتی تشویقی برای یحث کشت گندم انجام ندهیم، احتمال اینکه کاهش سطح زیر کشت گندم وجود دارد.

عالمی با تاکید بر تسریع در پرداخت مطالبات گندمکاران بیان کرد: سازمان برنامه و بودجه هرچه سریع تر تمهیداتی برای پرداخت مطالبات گندمکاران باید اتخاذ کند چراکه با گذشت یکسال از زحمات کشت این محصول استراتژیک و دریافت این محصول به سیلوها، هنوز بهای گندم خود را به طور کامل دریافت نکردند که با استمرار این وضعیت شرایط خوبی نخواهیم داشت، از این رو امیدواریم تمهیداتی برای رفع مشکل کشاورزان اتخاذ شود.

رئیس اتاق اصناف کشاورزی با بیان اینکه میزان خرید به نحوه پرداخت بستگی دارد، گفت: علی رغم‌ پیگیری های مکرر، هنوز زمان‌ مشخصی برای پرداخت مطالبات گندمکاران و وعده به آنها دریافت نکردیم.

به گفته وی، جلسات نرخ گندم از هفته آینده برگزار می شود، اما شرایط موجود و نحوه پرداخت عامل اصلی نگرانی ماست چراکه قیمت گذاری و نحوه پرداخت باید با یکدیگر تناسبی داشته باشد چراکه نمی توان قیمت گندم برمبنای دریافت نقدی بگذاریم، اما کشاورزان با گذشت چندماه هنوز نتوانستند بهای گندم خود را دریافت کنند‌.

خرید تضمینی گندم به ۹ میلیون تن نمی رسد

عطااللّه هاشمی رئیس بنیاد ملی گندمکاران کشور گفت: با توجه به شرایط فعلی پرداخت مطالبات، خرید تضمینی گندم به ۹ میلیون تن نخواهد رسید و بی تردید دولت برای تامین نیاز کشور ناگریز به واردات است.

وی با بیان اینکه واردات گندم بالاتر از قیمت تولید داخل تمام خواهد شد، افزود: بخشی از گندم تولیدی از چرخه خوراک انسان خارج و وارد چرخه خوراک دام و طیور شده، در دست دلالان و واسطه ها یا از مرزهای کشور قاچاق شده است، اما اگر نحوه پرداخت مطالبات حداکثر پس از ۷۲ ساعت صورت بگیرد، این احتمال وجود دارد که گندم های مانده در انبار کشاورزان به سیلوها تحویل داده شود.

به گفته هاشمی، تاخیر در پرداخت مطالبات گندم، اثر خود را بر کشت سال زراعی آینده خواهد گذاشت به طوریکه حتی اگر سطح زیر کشت کاهش نیابد، بدلیل کمبود نقدینگی کشاورزان، کشت بدون امکانات خواهد بود که این امر در تولید اثر گذار خواهد بود و به رغم پیش بینی سازمان هواشناسی مبنی بر شرایط مساعد اقلیمی، تاخیز در پرداخت مطالبات بر کشت محصول سال آینده اثر بدلیل کمبود نقدینگی در تامین نهاده، سم، کود و مکانیزاسیون اثر گذار است.

عضو شورای قیمت گذاری محصولات اساسی با بیان اینکه ۹ شهریور اولین جلسه شورای تخصصی برای تعیین تکلیف قیمت گندم سال زراعی جدید برگزار می شود، گفت: با توجه به روند تاخیر در پرداخت مطالبات و کاهش نقدینگی کشاورزان، اعلام قیمت منطقی هم نمی تواند اثر چندانی در تولید داشته باشد.

علی رغم وعده وعیدهای مکرر مسئولان، بخشی از مطالبات گندمکاران پرداخت نشده که این امر بواسطه ضرورت تامین بخشی از گندم از مبادی وارداتی تهدید جدی برای تامین نان مردم است، درحالیکه امسال برآوردها بر آن بود که بدلیل شرایط مساعد اقلیمی، نیازی به واردات نداریم.