سایه‌ها و ساعت‌شمارِ ترامپ
حدود سه هفته به انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا (۳ نوامبر / ۱۲ آبان) مانده و پرونده‌ی ایران، از ابزار «اقتدار» به یکی از بزرگ‌ترین دغدغه‌های کمپین جمهوری‌خواهان بدل شده است. رسانه‌ها و تحلیلگرانی که دیدگاه انتقادی به دونالد ترامپ دارند، تصویر نسبتاً یکدستی ترسیم می‌کنند: «جنگی بی‌افق روشن، نفتی گران و رئیس‌جمهوری که وعده کاهش قیمت‌ها را به «بعد از انتخابات» حواله داده است.»
ترامپ در هفته‌های اخیر بارها گفته انتظار دارد جنگ بلافاصله پس از انتخابات پایان یابد و قیمت نفت «فرو بریزد». در همان حال، ۱۶ مهر اعلام کرد پیش از انتخابات به ایران حمله نخواهد کرد، اما محاصره با تمام قوا ادامه می‌یابد و «گفت‌وگوهای سازنده» با تهران در جریان است.
منتقدان و تحلیلگران بر دو تناقض انگشت می‌گذارند. نخست، گزارش‌های اتلانتیک و نیویورک‌تایمز مبنی بر اینکه کاخ سفید از پنتاگون خواسته گزینه‌های حمله به اهداف ایرانی را برای پیش از انتخابات آماده کند. دوم، اینکه تشدید درگیری، به‌ویژه در تنگه‌ی هرمز، قیمت نفت را بالا می‌برد و عملاً همان چیزی را تشدید می‌کند که کمپین جمهوری‌خواهان از آن می‌گریزد.
نیوزویک این وضعیت را «دو ساعت‌شمار» ترامپ می‌خواند، ساعتِ انتخابات و ساعتِ بازگشت قیمت‌ها، که با یک سرعت پیش نمی‌روند. نفت برنت در میانه‌ی سپتامبر بالای ۱۰۴ دلار بود، نزدیک به ۵۰ درصد بیشتر از آغاز جنگ در اواخر فوریه. ذخایر راهبردی نفت آمریکا هم در اوایل اوت به زیر ۳۰۰ میلیون بشکه رسید، یعنی بیش از ۱۰۰ میلیون بشکه کمتر از ابتدای سال. به بیان دیگر، ابزاری که واشنگتن برای مهار قیمت‌ها در اختیار داشت، تا حد زیادی مصرف شده است.
تحلیل فورچون، به نقل از کارشناسان مکواری و دویچه‌بانک، نکته‌ی ظریف‌تری دارد: هر دو طرف تا انتخابات دست‌بسته‌اند. تهران می‌داند بنزین گران برای ترامپ هزینه‌ی انتخاباتی دارد و ترامپ نمی‌تواند چیزی را بپذیرد که «تسلیم» تعبیر شود؛ نتیجه، وضعیت «نه صلح، نه جنگ» است. در نظرسنجی دویچه‌بانک، ۸۳ درصد سرمایه‌گذاران معتقد بودند ترامپ انگیزه دارد پیش از انتخابات جنگ را تمام کند، اما ایران چنین انگیزه‌ای ندارد.
اما جالب‌تر ارقام نظرسنجی‌ها تصویر روشنی از وضعیت سایه روی سر ترامپ می‌دهند. بر پایه‌ی نظرسنجی اسوشیتد نورس ۶۹ درصد آمریکایی‌ها معتقدند جنگ ارزش هزینه‌اش را نداشته، و ۶۵ درصد سیاست‌های ترامپ را عامل ماندگاری گرانی می‌دانند.
رویترز/ایپسوس نیز از مخالفت حدود ۶۰ درصدی با شیوه‌ی مدیریت جنگ خبر می‌دهد که یک‌چهارم جمهوری‌خواهان را هم شامل می‌شود. در میانگین رئال‌کلییر‌پالیتیکس، دموکرات‌ها در رأی عمومی کنگره حدود ۵۰٫۶ درصد در برابر ۴۲٫۳ درصد پیش‌اند. ترامپ خودش هشدار داده اگر دموکرات‌ها مجلس نمایندگان را بگیرند، ممکن است با استیضاح سوم روبه‌رو شود.
نکته حائز اهمیت اینکه نقد تنها از جناح چپ نیست. بایرن یورک، از ستون‌نویسان محافظه‌کار واشینگتن‌اگزمینر، هشدار داده از سرگیری درگیری یعنی بازگشت نگرانی‌های انتخاباتی جمهوری‌خواهان. وال‌استریت‌ژورنال در خرداد تفاهم‌نامه‌ی آتش‌بس را به «رسمی‌کردن اخاذی ایران» در هرمز متهم کرد و نیویورک‌تایمز در سرمقالی نوشت ترامپ این جنگ را باخته است.
اندیشکده‌ها و رسانه‌های بزرگ جهانی در مجموع چهار مسئله را مهمترین چالش‌های جهانیِ متأثر از این جنگ برمی‌شمارند: کاهش ذخایر انرژی جهان، شکنندگی و تشدید محدودیت‌ها در بازارهای مالی جهان و آمریکا، تورم مواد غذایی و فرسایش چتر امنیتی آمریکا در منطقه. هیچ‌یک از این چهار مسئله به یک کشور یا یک انتخابات محدود نمی‌شود و همین است که جنگ را از یک پرونده‌ی منطقه‌ای به موضوعی جهانی بدل کرده است.
در کنار آن، سه انگاره در محافل کارشناسی آمریکا و غرب در حال گسترش است: عبور تدریجی ایران از محاصره‌ی اقتصادی، تداوم ضربات به نفتکش‌ها در تنگه‌ی هرمز و حفظ آمادگی نظامی و امنیتی ایران در برابر تهدیدها. برآیند این سه، تقویت این باور است که راهبرد «انزوا و حذف» به هدف خود نرسیده؛ و در آستانه‌ی انتخاباتی که ترامپ ناچار است میان ادامه‌ی فشار و کاهش قیمت یکی را برگزیند، کفه این روایت‌های رسانه‌ای و تحلیل‌های منتقدان ناظر به اتفاقات در قلب میدان بازار و اقتصاد آمریکا می‌تواند سنگین‌تر شود.
منابع: نیوزویک، ای‌بی‌سی‌نیوز، سی‌ان‌بی‌سی، فورچون، اسوشیتدپرس/NORC، رویترز/ایپسوس، واشینگتن‌اگزمینر، وال‌استریت‌ژورنال و نیویورک‌تایمز
بمنظور دسترسی پایدار به اخبار و مطالب ما، آخرین نسخه اپلیکیشن خبرگزاری فارس را می‌توانید از اینجا و در فروشگاه‌های «کافه بازار» و «مایکت» دانلود و نصب کنید.
#ترامپ #جنگ_شناختی #تنگه_هرمز #قیمت_نفت
