زلزله سیاسی در صربستان؛ پایان ۱۲ سال حکمرانی ووچیچ

جنبش مخالفان به رهبری دانشجویان در انتخابات زودهنگام پارلمانی صربستان به پیروزی رسید و به بیش از یک دهه سلطه سیاسی الکساندر ووچیچ بر این کشور پایان داد.

گروه بین‌الملل خبرگزاری فارس؛ پیروزی «فهرست دانشجویان» در انتخابات دیروز صربستان پس از نزدیک به دو سال اعتراضات به رهبری جوانان رقم خورد؛ اعتراضاتی که در پی فروریختن سایبان ایستگاه راه‌آهن در شهر نووی‌ساد در سال ۲۰۲۴ و کشته شدن ۱۶ نفر آغاز شد.

فهرست دانشجویان در برنامه انتخاباتی خود که در سپتامبر ارائه کرد، مبارزه با فساد و جرائم سازمان‌یافته را از اولویت‌های اصلی‌اش اعلام کرد. این فهرست همچنین وعده داد که سطح زندگی مردم را ارتقا دهد، اشتغال را افزایش دهد، نظام آموزشی را بهبود بخشد و آزادی رسانه‌ها و استقلال نهادهای صربستان را تضمین کند.

به گزارش الجزیره، این جنبش پس از اعلام پیروزی در روز یکشنبه همچنین اعلام کرد که برای بهبود روابط با کشورهای همسایه تلاش خواهد کرد؛ روابطی که در دوران بیش از یک دهه زمامداری ووچیچ با تنش‌هایی همراه بوده است.

کمیسیون انتخابات جمهوری صربستان امروز اعلام کرد که فهرست دانشجویان با کسب ۵۲.۵۴ درصد آرا پیروز شده است. این آمار بر اساس شمارش آرای ۸ هزار و ۷۷ شعبه از مجموع ۸ هزار و ۳۹۲ شعبه اخذ رأی اعلام شده است.

بر اساس این نتایج، فهرست «صربستان متحد» به رهبری حزب ترقی‌خواه صربستان وابسته به ووچیچ، ۳۹.۲۹ درصد آرا را به دست آورده است.

اگرچه نتیجه نهایی انتخابات هنوز مشخص نشده، آمارهای اعلام‌شده نشان می‌دهد که فهرست دانشجویان می‌تواند به‌تنهایی اکثریت پارلمان ۲۵۰ کرسی صربستان را به دست آورد و دولت تشکیل دهد.

پیش‌بینی می‌شود این ائتلاف ۱۴۰ کرسی پارلمان را کسب کند؛ رقمی که به‌مراتب بیشتر از ۱۲۶ کرسی لازم برای اکثریت است. در مقابل، انتظار می‌رود فهرست صربستان متحد ۱۰۳ کرسی به دست آورد.

برخلاف فهرست صربستان متحد که پیش از انتخابات ووچیچ را به‌عنوان نامزد نخست‌وزیری معرفی کرده بود، فهرست دانشجویان در جریان کارزار انتخاباتی نامزدی را معرفی نکرد.

این فهرست از زمان شکل‌گیری رسمی خود، از برجسته کردن نامزدهای منفرد خودداری کرده و بر ماهیت جمعی جنبشی تأکید داشته که دانشگاهیان، پزشکان و کارگران را گرد هم آورده است.

در جریان کارزار انتخاباتی، ایلیا سردانوویچ، استاد دانشکده پزشکی دانشگاه نووی‌ساد، رهبری این جنبش را برعهده داشت. اکنون از این متخصص قلب به‌عنوان محتمل‌ترین گزینه برای تصدی نخست‌وزیری آینده صربستان نام برده می‌شود.

پارلمان جدید صربستان باید حداکثر ظرف ۳۰ روز پس از اعلام نتایج نهایی انتخابات تشکیل شود.

دولت هم باید ظرف ۹۰ روز پس از آن تشکیل شود که اکثریت قاطع فهرست دانشجویان در پارلمان، نیاز به مذاکرات طولانی برای تشکیل ائتلاف را برطرف می‌کند.

ووچیچ از سال ۲۰۱۴، ابتدا در مقام نخست‌وزیر و سپس به‌عنوان رئیس‌جمهور، بر سیاست صربستان مسلط بوده است. او ماه گذشته خواستار برگزاری انتخابات زودهنگام پارلمانی شد و از ریاست‌جمهوری استعفا داد تا در صورت پیروزی حزبش به‌عنوان نخست‌وزیر به قدرت بازگردد. از آن زمان، آنا برنابیچ، رئیس پارلمان، به‌طور موقت سمت ریاست‌جمهوری را برعهده دارد.

برنابیچ موظف است فرمان برگزاری انتخابات زودهنگام ریاست‌جمهوری را صادر کند؛ انتخاباتی که باید حداکثر تا سه ماه پس از پایان دوره ریاست‌جمهوری ووچیچ یعنی ۲۷ دسامبر (ششم دی) برگزار شود.

رئیس‌جمهور صربستان مستقیماً از سوی شهروندان انتخاب می‌شود، نه نمایندگان پارلمان؛ با این حال، این سمت در صربستان عمدتاً تشریفاتی است. اما ووچیچ به‌دلیل نفوذ سیاسی، نقش پررنگی در سیاست صربستان در سال‌های گذشته داشته است.

#صربستان

#انتخابات

#اعتراضات

#الکساندر_ووچیچ