جهش ۱۰۰ برابری ظرفیت اینترنت با فیبر نوری

قائم‌مقام وزیر ارتباطات با تشریح آخرین وضعیت پروژه فیبر نوری منازل و کسب‌وکارها گفت که فیبر نوری می‌تواند ظرفیت اینترنت ثابت را تا ۱۰۰ برابر افزایش دهد و با کاهش فشار بر شبکه تلفن همراه، زمینه ارتقای کیفیت اینترنت را فراهم کند.

به گزارش خبرنگار گروه علم و پیشرفت خبرگزاری فارس، حمید فتاحی، قائم‌مقام وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات و رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی، امشب در گفت‌وگوی ویژه خبری، آخرین وضعیت اجرای پروژه فیبر نوری منازل و کسب‌وکارها، میزان پیشرفت این طرح و چالش‌های پیش روی آن را تشریح کرد.

فتاحی با اشاره به افزایش حجم مصرف کاربران و گسترش استفاده از محتواها و خدمات ارتباطی گفت: با توجه به نوع مصرف کاربران و افزایش حجم داده‌های مورد نیاز، بسترهای قدیمی ارتباطی دیگر پاسخگوی این میزان تقاضا نخواهند بود.

وی با بیان اینکه توسعه نسل‌های جدید ارتباطی، چه در بخش ثابت و چه در بخش سیار، بر اساس نیازهای بهره‌برداری و نوع مصرف کاربران انجام می‌شود، افزود: ابتدا باید مشخص شود که کاربران به چه نوع خدمات و ظرفیتی نیاز دارند و سپس زیرساخت متناسب با آن توسعه پیدا کند. این موضوع مانند رابطه ظرف و مظروف است؛ به این معنا که برای هر نوع مصرفی باید بستر ارتباطی متناسب با آن فراهم شود.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی با اشاره به سابقه استفاده از کابل‌های مسی در شبکه ارتباطات ثابت کشور اظهار کرد: در بیش از صد سال گذشته، مس به‌عنوان بستر اصلی ارتباطات ثابت مورد استفاده قرار گرفته و تغییر اساسی در نسل و فناوری این زیرساخت اتفاق نیفتاده است. پروژه ملی فیبر نوری منازل و کسب‌وکارها، در واقع به معنای تغییر زیرساخت ارتباطی کشور از کابل‌های مسی به فیبر نوری است؛ تغییری که مزایای متعدد و قابل‌توجهی نسبت به بسترهای قدیمی دارد.

فتاحی فرسودگی تجهیزات و پایان عمر مفید زیرساخت‌های ارتباطی مبتنی بر سیم مسی را از جمله دلایل ضرورت این تغییر برشمرد و گفت: یکی دیگر از مشکلات این زیرساخت‌ها، سرقت کابل‌های مسی به دلیل ارزش اقتصادی این فلز است. این مسئله در بسیاری از نقاط کشور و حتی شهرهای مختلف رخ می‌دهد و تأمین مجدد کابل‌ها و بازیابی شبکه را با مشکل مواجه می‌کند.

وی مصرف بالای انرژی را از دیگر چالش‌های شبکه‌های ارتباطی قدیمی دانست و افزود: سامانه‌ها و تجهیزات انتقال مخابراتی مبتنی بر بستر مسی، انرژی زیادی مصرف می‌کنند؛ در حالی که با استفاده از سامانه‌ها و زیرساخت‌های ارتباطی مبتنی بر فیبر نوری، در برخی موارد می‌توان مصرف انرژی را تا یک‌هشتم کاهش داد.

قائم‌مقام وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، کاهش نیاز به فضای فیزیکی و نیروی انسانی را از دیگر مزایای استفاده از زیرساخت‌های جدید برشمرد و تأکید کرد: مهم‌ترین مزیت فیبر نوری، افزایش سرعت و بهبود کیفیت ارتباطات است؛ به‌گونه‌ای که در برخی موارد، کیفیت ارتباطات مبتنی بر فیبر نوری می‌تواند تا ۱۰۰ برابر بهتر از بسترهای قدیمی باشد.

فتاحی با بیان اینکه این تحول در کشورهای مختلف جهان نیز دنبال شده است، خاطرنشان کرد: برای توسعه شبکه ارتباطات ثابت کشور، ناگزیر به اجرای این تغییر و جایگزینی زیرساخت‌های مسی با فیبر نوری هستیم.خت‌های مسی با فیبر نوری هستیم.

مزایای فیبر نوری و کاربردهای آن

حمید فتاحی، قائم‌مقام وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات و رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی، درباره مزایای فیبر نوری گفت: یکی دیگر از مزایای این فناوری، بهبود امنیت ارتباطات در مقایسه با بسترهای قبلی است؛ اما مهم‌ترین مزیت آن، افزایش ظرفیت پهنای باند و امکان ارائه خدمات ارتباطی با سرعت و کیفیت بالاتر است.

وی افزود: با توسعه فیبر نوری، می‌توان بیش از ۱۰۰ برابر ظرفیت فعلی را در اختیار کاربران قرار داد. امروز کاربردهای جدیدی در حال شکل‌گیری است که از جمله آن‌ها می‌توان به خدمات مبتنی بر هوش مصنوعی، به‌ویژه کاربردهای محتوایی، اشاره کرد. این خدمات به پهنای باند بیشتری از آنچه شبکه مسی کشور در حال حاضر تأمین می‌کند، نیاز دارند.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی با اشاره به محدودیت ظرفیت شبکه‌های قدیمی اظهار کرد: به دلیل فرسودگی تجهیزات و محدودیت‌های زیرساخت‌های موجود، در بسیاری از نقاط کشور ممکن است امکان ارائه سرعتی بیش از ۷ تا ۸ مگابیت بر ثانیه از طریق ارتباطات مبتنی بر کابل مسی و فناوری ADSL وجود نداشته باشد؛ در حالی که با استفاده از فیبر نوری، به‌راحتی می‌توان ظرفیت‌هایی در محدوده ۵۰۰ مگابیت بر ثانیه تا یک گیگابیت بر ثانیه را در اختیار کاربران قرار داد.

فتاحی ادامه داد: توسعه این زیرساخت برای فراگیر شدن فناوری‌های نوظهور و شکل‌گیری اقتصاد دیجیتال ضروری است. خدماتی که در حوزه‌هایی مانند بهداشت و آموزش ارائه می‌شوند، زمانی می‌توانند به‌صورت گسترده در دسترس مردم قرار گیرند و بازار اقتصادی پایداری پیدا کنند که زیرساخت ارتباطی مناسب برای آن‌ها فراهم شده باشد.

امکان توسعه پخش تلویزیونی بر بستر فیبر نوری

در ادامه، فتاحی درباره کاربرد فیبر نوری در انتقال محتوای صوتی و تصویری و پخش تلویزیونی توضیح داد: محتوای تصویری و ویدئویی از جمله محتواهایی است که به پهنای باند بالا، سرعت مناسب و کیفیت ارتباطی مطلوب نیاز دارد. این نیاز در پخش زنده و برخط محتوا بیشتر نیز می‌شود.

وی افزود: فیبر نوری می‌تواند زمینه توسعه خدمات پخش ویدئویی را فراهم کند و در آینده، امکان گسترش پخش تلویزیونی بر بستر این فناوری را افزایش دهد.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی با اشاره به وجود شبکه‌های تلویزیونی کابلی و زیرساخت‌های پخش زمینی گفت: اگر قرار باشد بخش عمده ظرفیت پخش سراسری از بستر امواج رادیویی و بی‌سیم به زیرساخت‌های زمینی منتقل شود، برخورداری از یک شبکه پرسرعت مبتنی بر فیبر نوری، از الزامات اصلی این تحول خواهد بود.

آغاز پروژه ملی فیبر نوری از سال ۱۴۰۲

فتاحی درباره سابقه اجرای پروژه فیبر نوری در کشور اظهار کرد: در حدود ۱۰ سال گذشته، پروژه‌ها و برنامه‌هایی از سوی وزارت ارتباطات برای توسعه ارتباطات مبتنی بر فیبر نوری اجرا شده بود. در برخی موارد، این توسعه به‌صورت ترکیبی انجام می‌شد؛ به این معنا که بخشی از مسیر ارتباطی بر بستر کابل مسی و بخشی دیگر بر بستر فیبر نوری قرار داشت.

وی ادامه داد: از سال ۱۴۰۲، پروژه ملی فیبر نوری منازل و کسب‌وکارها (FTTH) به‌صورت مشخص تعریف شد و اجرای آن در دولت سیزدهم آغاز و به‌طور ویژه پیگیری شد. در دولت چهاردهم نیز از ابتدای فعالیت، این پروژه به‌عنوان یکی از ضرورت‌های اصلی توسعه ارتباطات کشور در دستور کار وزارت ارتباطات قرار گرفت؛ البته در شیوه اجرای آن تغییراتی ایجاد شد.

مهاجرت از کابل مسی به فیبر نوری در کنار توسعه پوشش

قائم‌مقام وزیر ارتباطات با اشاره به اجرای دو پروژه مهم در حوزه زیرساخت ارتباطات ثابت گفت: در کنار پروژه ملی فیبر نوری منازل و کسب‌وکارها، پروژه دیگری نیز با هدف مهاجرت از کابل‌های مسی به فیبر نوری تعریف شده که اجرای آن بر عهده شرکت مخابرات ایران است.

وی افزود: در پروژه توسعه فیبر نوری، زیرساخت جدید در کنار شبکه موجود ایجاد می‌شود؛ اما در پروژه مهاجرت، هدف این است که کابل‌های مسی به‌تدریج جمع‌آوری و بستر ارتباطی کشور به فیبر نوری تبدیل شود. به این ترتیب، در طراحی نهایی شبکه ارتباطات ثابت، کابل مسی جای خود را به فیبر نوری خواهد داد.

فتاحی تأکید کرد: این دو پروژه، یعنی توسعه فیبر نوری و مهاجرت از کابل مسی به فیبر نوری، از طرح‌های مهم توسعه زیرساختی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات هستند و به‌صورت ویژه پیگیری می‌شوند.

تغییر رویکرد از ایجاد پوشش به برقراری اتصال

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی درباره تغییر رویکرد وزارت ارتباطات در اجرای پروژه فیبر نوری گفت: در مراحل ابتدایی اجرای این طرح، اولویت اصلی ایجاد پوشش سراسری بود؛ زیرا زیرساخت فیبر نوری در بسیاری از نقاط کشور به‌اندازه کافی وجود نداشت. به همین دلیل، اجرای حفاری‌ها، احداث مسیرهای فیبر نوری و نصب تجهیزات فعال و غیرفعال شبکه ضرورت داشت.

وی توضیح داد: منظور از پوشش این است که امکان اتصال کاربران به شبکه فراهم شود؛ به این معنا که در محدوده مشخصی، نقطه حضور شرکت‌های ارتباطی دارای پروانه از سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ایجاد شود تا هر مشترکی که به اتصال فیبر نوری نیاز دارد، بتواند درخواست خود را ثبت کند و در مدت‌زمان مشخص به شبکه متصل شود.

فتاحی ادامه داد: رویکردی که در دولت چهاردهم دنبال کردیم، تبدیل پوشش ایجادشده به اتصال واقعی کاربران بود. هدف این بود که میان زیرساختی که ایجاد شده و تجربه‌ای که مردم از ارتباط پرسرعت و باکیفیت انتظار دارند، تناسب برقرار شود. بر همین اساس، اصلاح برخی قوانین و مقررات و تغییر جهت مشوق‌ها و حمایت‌ها به سمت برقراری اتصال در دستور کار قرار گرفت.

رشد بیش از ۵۰۰ درصدی اتصالات فیبر نوری

فتاحی با اشاره به نقش اپراتورهای ارتباطی در افزایش تعداد مشترکان فیبر نوری گفت: درخواست اتصال باید از سوی کاربر مطرح شود؛ اما در کنار آن، لازم است اپراتورها نیز برای معرفی خدمات، اطلاع‌رسانی، مراجعه به منازل و ترغیب مردم به استفاده از این فناوری تلاش کنند.

وی افزود: با توجه به اینکه توسعه این شبکه در ابتدای کار از نظر اقتصادی با محدودیت‌هایی همراه بود و هزینه‌های قابل‌توجهی داشت، بخشی از منابع مورد نیاز آن از سوی دولت تأمین می‌شود. در ابتدای اجرای پروژه، بخش مهمی از این منابع به ایجاد پوشش و فراهم کردن زیرساخت اختصاص داشت؛ اما در ادامه، تلاش کردیم مقررات و تسهیلات را به‌گونه‌ای تنظیم کنیم که اتصال کاربران نیز با جدیت بیشتری دنبال شود.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی با بیان اینکه این رویکرد نتایج مثبتی به همراه داشته است، اظهار کرد: در حوزه اتصال فیبر نوری، نسبت به پیش از آغاز به کار دولت چهاردهم، رشد قابل‌توجهی و بیش از ۵۰۰ درصدی ثبت شده و تعداد اتصالات برقرارشده در کشور از ۲ میلیون مورد فراتر رفته است.

فتاحی تأکید کرد: با افزایش تعداد مشترکان و شکل‌گیری تدریجی اقتصاد این فناوری، زمینه برای توسعه پایدارتر شبکه فراهم می‌شود. در چنین شرایطی، کاربران می‌توانند از سرعت و کیفیت مطلوب‌تری برخوردار شوند و اپراتورهای ارتباطی نیز فرصت بیشتری برای توسعه کسب‌وکار خود خواهند داشت. در نهایت، مردم و اقتصاد دیجیتال از مزایای اجرای این پروژه ملی بهره‌مند خواهند شد.

وضعیت پوشش فیبر نوری در کشور و کلان‌شهرها

حمید فتاحی، قائم‌مقام وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات و رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی، با اشاره به وضعیت اتصالات اینترنت ثابت در کشور گفت: در حال حاضر، حدود ۱۷ میلیون خط تلفن ثابت در کشور فعال است که از این تعداد، بین ۶ تا ۷ میلیون اتصال اینترنت ثابت بر بستر کابل‌های مسی و فناوری ADSL برقرار شده است. در مقابل، تعداد اتصالات مبتنی بر فیبر نوری از ۲ میلیون مورد فراتر رفته است که رقم قابل‌توجهی محسوب می‌شود.

وی افزود: توسعه اتصالات فیبر نوری با سرعت بیشتری در حال پیگیری است و تلاش می‌کنیم موانع پیش روی اتصال کاربران را برطرف کنیم.

فتاحی در پاسخ به پرسشی درباره میزان پوشش فیبر نوری در تهران و سایر کلان‌شهرها اظهار کرد: در این زمینه، به‌ویژه در شهر تهران، با چالش‌هایی مواجه هستیم که یکی از مهم‌ترین آن‌ها، صادر نشدن مجوزهای حفاری است. از آنجا که توسعه شبکه فیبر نوری به اجرای حفاری‌های زمینی و ایجاد مسیرهای ارتباطی نیاز دارد، همکاری مدیریت شهری و صدور مجوزهای لازم نقش تعیین‌کننده‌ای در پیشرفت پروژه دارد.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ادامه داد: در تعامل با شهرداری‌های کلان‌شهرها، این موضوع به‌طور مستمر در حال پیگیری است. در سایر مراکز استان‌ها و شهرها نیز مشکلاتی وجود داشته، اما با تعامل میان دستگاه‌های مسئول، روند اجرای پروژه در برخی مناطق تسریع شده است.

تأثیر توسعه فیبر نوری بر کیفیت اینترنت در کلان‌شهرها

فتاحی با تأکید بر ضرورت تغییر نسل زیرساخت‌های ارتباطی کشور گفت: هرجا مدیریت شهری و دستگاه‌های مسئول در حوزه راه و شهرسازی و راهداری، همکاری و تسهیلات لازم را زودتر فراهم کنند، پروژه فیبر نوری نیز با سرعت بیشتری پیش خواهد رفت.

وی با اشاره به مشکلات شبکه ارتباطات سیار در شهرهای بزرگ افزود: بخش عمده ارتباطات سیار بر بستر فرکانس ارائه می‌شود و این شبکه با محدودیت‌هایی از جمله تداخل‌های فرکانسی و محدودیت منابع فرکانسی مواجه است. با افزایش مصرف کاربران، ظرفیت شبکه نیز در برخی مناطق به اشباع می‌رسد و امکان پاسخ‌گویی مناسب به تقاضای موجود دشوارتر می‌شود.

قائم‌مقام وزیر ارتباطات با بیان اینکه در بسیاری از کشورها سهم ارتباطات ثابت از ترافیک ارتباطی بیشتر از ارتباطات سیار است، توضیح داد: در برخی کشورها حدود ۷۰ درصد ترافیک ارتباطی بر بستر شبکه ثابت و ۳۰ درصد بر بستر شبکه سیار منتقل می‌شود؛ در حالی که در ایران این نسبت معکوس است.

وی یکی از دلایل این وضعیت را کیفیت نامناسب ارتباطات ثابت دانست و گفت: یکی از اهداف اصلی اجرای پروژه فیبر نوری، ارتقای کیفیت اینترنت ثابت و تغییر تدریجی این نسبت است. به همین دلیل، در تعیین اهداف سالانه پروژه، میزان ترافیک شبکه ثابت و سیار و تغییرات آن نیز مورد توجه قرار می‌گیرد.

فتاحی ادامه داد: امروز در شهرهای بزرگ، کلان‌شهرها و مراکز استان‌ها، مشکلات کیفیت ارتباطات و شکایت‌های کاربران بیشتر در مناطقی مشاهده می‌شود که تراکم جمعیت بالاتری دارند. توسعه فیبر نوری می‌تواند با فراهم کردن امکان انتقال بخش بیشتری از ترافیک به شبکه ثابت، به کاهش فشار بر شبکه سیار کمک کند.

اختلاف با شهرداری‌ کلان شهرها بر سر مجوز و هزینه حفاری

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی با اشاره به موانع توسعه فیبر نوری در کلان‌شهرها اظهار کرد: حفاری‌های مورد نیاز برای توسعه این شبکه، در بسیاری از موارد محدود و خطی است و باید با توجه به ضرورت توسعه زیرساخت‌های ارتباطی، زمینه اجرای آن فراهم شود.

وی افزود: در ماده ۶۵ قانون برنامه هفتم پیشرفت، تکالیفی برای همکاری دستگاه‌های اجرایی و عمومی در اجرای این پروژه در نظر گرفته شده است. بر اساس این قانون، دستگاه‌های مربوط باید در فراهم کردن مسیرها، امکانات و ملزومات مورد نیاز برای توسعه فیبر نوری همکاری کنند.

فتاحی ادامه داد: با وجود این، در برخی موارد میان شهرداری‌ها و مجموعه‌های مجری پروژه درباره تعرفه‌های حفاری و هزینه‌های مربوط به آن اختلاف‌نظر وجود دارد. این موضوع در تعامل با شهرداری‌های کلان‌شهرها در حال پیگیری است و وزارت ارتباطات تلاش می‌کند با استفاده از ظرفیت‌های قانونی، موانع اجرای پروژه را کاهش دهد.

وی با اشاره به نیاز برخی کاربران به اتصال فیبر نوری گفت: برخی مشترکان به دلیل فاصله محل سکونتشان از مرکز مخابراتی، با محدودیت‌های جدی در استفاده از ارتباطات مبتنی بر کابل مسی مواجه‌اند و در چنین شرایطی به استفاده از شبکه تلفن همراه روی می‌آورند. این مسئله در کنار افزایش مصرف کاربران، فشار بیشتری بر شبکه سیار وارد می‌کند؛ شبکه‌ای که خود با محدودیت‌های فرکانسی و ظرفیت مواجه است.

فتاحی تأکید کرد: به همین دلیل، توسعه شبکه ثابت و رفع موانع پیش روی فیبر نوری، به‌ویژه در کلان‌شهرها، از ضرورت‌های ارتقای کیفیت ارتباطات کشور است.

پوشش فیبر نوری به معنای اتصال همه کاربران نیست

فتاحی در تشریح نحوه سنجش پیشرفت پروژه فیبر نوری گفت: پیشرفت این پروژه بر اساس دو شاخص اصلی، یعنی میزان پوشش ایجادشده و تعداد اتصالات برقرارشده، ارزیابی می‌شود.

وی توضیح داد: پوشش به این معناست که زیرساخت لازم در محدوده‌ای مشخص ایجاد شده باشد و امکان اتصال کاربران به شبکه فراهم شود؛ اما اتصال زمانی محقق می‌شود که کاربر به‌صورت واقعی به شبکه فیبر نوری متصل شود.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی افزود: برای برقراری اتصال، در برخی موارد لازم است بخشی از مسیر ارتباطی از نقطه حضور اپراتور تا محل کاربر اجرا شود. البته این مرحله همیشه به حفاری نیاز ندارد و در برخی مناطق می‌توان از ظرفیت‌هایی مانند کابل‌های هوایی نیز استفاده کرد.

فتاحی با اشاره به تفاوت میان پوشش و اتصال گفت: در پروژه‌های فیبر نوری، همه پوشش ایجادشده الزاماً به اتصال تبدیل نمی‌شود و میزان تبدیل پوشش به اتصال، که در ادبیات این حوزه با عنوان نرخ پذیرش یا Adoption Rate شناخته می‌شود، به عوامل مختلفی بستگی دارد. در برخی پروژه‌ها، تبدیل حدود ۱۵ تا ۳۰ یا ۳۵ درصد پوشش به اتصال، در محدوده متعارف قرار می‌گیرد؛ با این حال، در کشور ما فاصله میان میزان پوشش و تعداد اتصالات همچنان بیشتر از حد مورد انتظار است.

وی ادامه داد: به همین دلیل، در دولت چهاردهم تلاش کردیم رویکرد پروژه را از تمرکز صرف بر ایجاد پوشش به سمت افزایش اتصال کاربران تغییر دهیم. در یک سال و نیم گذشته نیز رشد قابل‌توجهی در تعداد اتصالات ثبت شده است؛ به‌گونه‌ای که تعداد اتصالات فیبر نوری از حدود ۳۵۰ تا ۳۶۰ هزار مورد پیش از آغاز به کار دولت چهاردهم، به بیش از ۲ میلیون اتصال رسیده است.

هدف برنامه هفتم؛ ایجاد امکان اتصال برای ۲۰ میلیون خانوار و کسب‌وکار

فتاحی با اشاره به هدف‌گذاری قانونی پروژه فیبر نوری اظهار کرد: بر اساس برنامه هفتم پیشرفت، باید امکان اتصال ۲۰ میلیون خانوار و کسب‌وکار به شبکه فیبر نوری فراهم شود. این هدف به معنای ایجاد پوشش و فراهم کردن امکان اتصال است و نباید آن را با تعداد اتصالات واقعی یکسان دانست.

وی افزود: اینکه چه تعداد از این پوشش به اتصال واقعی تبدیل شود، به عوامل مختلفی بستگی دارد؛ از جمله صرفه اقتصادی برای کاربران، میزان نیاز آن‌ها، کیفیت خدمات و رقابت میان اپراتورهای ارتباطی.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ادامه داد: بخشی از این موضوع به شرایط اقتصادی و ترجیح کاربران مربوط می‌شود. ممکن است زیرساخت فیبر نوری در منطقه‌ای فراهم شده باشد، اما کاربر همچنان از اینترنت ADSL استفاده کند؛ زیرا هزینه تغییر اتصال برای او بالا است یا سرویس فعلی نیازهایش را تأمین می‌کند.

فتاحی تأکید کرد: بنابراین، تحقق هدف ۲۰ میلیون پوشش به‌تنهایی برای اطمینان از بهره‌مندی همه کاربران از مزایای فیبر نوری کافی نیست و باید هم‌زمان زمینه افزایش اتصال واقعی مشترکان نیز فراهم شود.

وی با اشاره به محدودیت‌های شبکه تلفن همراه و ضرورت ارتقای کیفیت اینترنت ثابت خاطرنشان کرد: توسعه فیبر نوری و افزایش تعداد اتصالات، به‌ویژه برای کاربرانی که به ظرفیت و کیفیت بالاتری نیاز دارند، اهمیت زیادی دارد. در این مسیر، علاوه بر توسعه زیرساخت، باید موانع اجرایی، هزینه‌های اتصال و شرایط اقتصادی استفاده از این فناوری نیز مورد توجه قرار گیرد.

افزایش هزینه مودم و اتصال فیبر نوری

حمید فتاحی، قائم‌مقام وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات و رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی، با اشاره به افزایش هزینه‌های اتصال کاربران به شبکه فیبر نوری گفت: یکی از چالش‌های توسعه این فناوری، هزینه‌هایی است که به کاربران تحمیل می‌شود. قیمت مودم‌های فیبر نوری در یک سال گذشته بیش از ۱۰۰ درصد افزایش یافته و این موضوع می‌تواند بر تصمیم کاربران برای استفاده از این فناوری تأثیر بگذارد.

وی افزود: هزینه نهایی اتصال به فیبر نوری به تعرفه‌ها و بسته‌های پیشنهادی اپراتورهای ارتباطی بستگی دارد. برای کاهش این هزینه‌ها، با استفاده از منابع صندوق توسعه فیبر نوری و در چارچوب تکالیف قانونی، طرح‌هایی برای ارائه مشوق به اپراتورها آماده کرده‌ایم تا بتوانند کاربران بیشتری را به استفاده از این فناوری ترغیب کنند.

فتاحی ادامه داد: یکی از مدل‌هایی که اپراتورها در حال تعریف آن هستند، ارائه خدمات اتصال و بسته‌های حجیم اینترنت به‌صورت اقساطی است. البته در برخی مناطق، اپراتورها مبالغ اولیه‌ای برای اتصال کاربران تعیین می‌کنند که میزان آن متفاوت است.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی با تأکید بر ضرورت نظارت بر نحوه هزینه‌کرد مشوق‌های دولتی اظهار کرد: به‌طور مستمر بررسی می‌کنیم که چه میزان از مشوق‌های اختصاص‌یافته به اپراتورها واقعاً به کاهش هزینه‌های کاربران منجر شده است. اگر این منابع به‌درستی در سبد هزینه‌ای مشترکان منعکس نشود، هدف اصلی حمایت‌های دولتی محقق نخواهد شد.

وی افزود: تلاش ما این است که منابع دولتی به‌گونه‌ای هدایت شود که تولیدکنندگان داخلی مودم و اپراتورهای ارتباطی بتوانند با استفاده از آن، بسته‌ها و مشوق‌های مناسب‌تری به مردم ارائه دهند و تمام هزینه تمام‌شده توسعه شبکه به کاربران منتقل نشود.

چرا توسعه فیبر نوری هنوز برای اپراتورها پرهزینه است؟

فتاحی درباره صرفه اقتصادی اجرای پروژه فیبر نوری گفت: توسعه این شبکه در مراحل اولیه به سرمایه‌گذاری قابل‌توجهی نیاز دارد؛ زیرا باید حفاری انجام شود، پوشش شبکه ایجاد شود و تجهیزات فعال و غیرفعال مورد نیاز خریداری و نصب شود. به همین دلیل، این پروژه در ابتدای مسیر از نظر اقتصادی جذابیت زیادی برای اپراتورها نداشت.

وی ادامه داد: بخشی از تجهیزات و ملزومات مورد نیاز این پروژه در داخل کشور تولید می‌شود و صنعت تولید فیبر نوری نیز در کشور شکل گرفته است. این موضوع علاوه بر تأمین بخشی از نیازهای داخلی، به ایجاد اشتغال و شکل‌گیری چرخه اقتصادی در این حوزه کمک کرده است.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ابراز امیدواری کرد با افزایش تعداد مشترکان و شکل‌گیری اقتصاد این فناوری، توسعه فیبر نوری به مرحله‌ای برسد که بتواند با اتکای بیشتری به درآمدهای حاصل از ارائه خدمات ادامه پیدا کند.

مهاجرت تلفن ثابت به فیبر نوری رایگان است؟

فتاحی درباره هزینه مهاجرت خطوط تلفن ثابت از کابل مسی به فیبر نوری توضیح داد: در پروژه مهاجرت که اجرای آن بر عهده شرکت مخابرات ایران است، قرار است کابل‌های مسی به‌تدریج جمع‌آوری و ارتباطات مبتنی بر فیبر نوری جایگزین آن‌ها شود.

وی تأکید کرد: اگر مشترکی صرفاً بخواهد ارتباط تلفنی فعلی خود را حفظ کند و به اینترنت نیاز نداشته باشد، بابت مهاجرت خط تلفن از بستر مسی به فیبر نوری نباید هزینه‌ای از او دریافت شود. بر اساس مصوبات کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات، شرکت مخابرات ایران مجاز نیست بابت این جابه‌جایی از مشترکان وجهی دریافت کند.

فتاحی افزود: اگر در جریان اجرای پروژه مهاجرت، بابت انتقال خط تلفن از مس به فیبر نوری هزینه‌ای از مشترکی دریافت شود، سامانه ۱۹۵ سازمان تنظیم مقررات آماده رسیدگی به شکایت اوست.

وی با بیان اینکه اجرای این پروژه به‌صورت مرحله‌ای و مرکز به مرکز انجام می‌شود، ادامه داد: این مهاجرت به‌معنای آن نیست که همه مشترکان الزاماً باید از اینترنت فیبر نوری استفاده کنند؛ بلکه هدف، تغییر بستر ارتباطی خطوط تلفن ثابت است.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی خاطرنشان کرد: اگر مشترک پس از مهاجرت خط تلفن خود به فیبر نوری، بخواهد از اینترنت نیز استفاده کند، هزینه‌های مربوط به مودم و کابل‌کشی داخلی، بسته به شرایط و خدمات مورد نیاز، مطرح خواهد بود.

هزینه اولیه اتصال فیبر نوری چقدر است؟

فتاحی در پاسخ به پرسشی درباره هزینه اولیه اتصال فیبر نوری گفت: این هزینه به نوع مودم، تعرفه اپراتور و شرایط اجرای اتصال بستگی دارد. در سال ۱۴۰۴، هزینه اتصال در برخی موارد حدود ۲ میلیون تومان و هزینه مودم نیز حدود ۲ تا ۳ میلیون تومان بود؛ اما این ارقام در ادامه افزایش یافته‌اند.

وی افزود: قیمت مودم‌ها با توجه به نوع و قابلیت‌های آن‌ها متفاوت است و نمی‌توان برای تمام کاربران یک رقم واحد اعلام کرد. تلاش ما این است که با استفاده از منابع حمایتی و ظرفیت تولید داخل، زمینه ارائه مشوق‌های بیشتر و کاهش هزینه اولیه اتصال را فراهم کنیم.

فتاحی با اشاره به سازوکار نظارتی این پروژه گفت: تعهدات اپراتورها در جلسات کنترل پروژه به‌صورت مستمر بررسی می‌شود و اگر اپراتوری نتواند به تعهدات خود عمل کند، ابزارهای نظارتی و جریمه‌های پیش‌بینی‌شده در اختیار وزارت ارتباطات و سازمان تنظیم مقررات قرار دارد.

چه تضمینی برای کیفیت اینترنت فیبر نوری وجود دارد؟

فتاحی در پاسخ به پرسشی درباره نگرانی کاربران از گرانی اینترنت و کیفیت نامناسب خدمات، اظهار کرد: هدف اصلی از تغییر زیرساخت ارتباطات ثابت، افزایش سرعت و بهبود کیفیت خدمات است. در حال حاضر نیز سامانه‌های ثبت شکایت و ارتباط با مشتریان، هم در سازمان تنظیم مقررات و هم در اپراتورهای ارتباطی، فعال هستند.

وی افزود: انتظار داریم با جایگزینی زیرساخت‌های قدیمی با فیبر نوری، کاربران از کیفیت و سرعت بالاتری برخوردار شوند. بررسی تجربه مشترکانی که هم‌اکنون به فیبر نوری متصل هستند نیز می‌تواند تصویر روشن‌تری از مزایای این فناوری ارائه دهد.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی درباره تناسب هزینه و کیفیت خدمات گفت: تعرفه‌های ارتباطی بر اساس شاخص‌های مشخصی تعیین می‌شوند و در این فرآیند، وضعیت اقتصادی خانوارها و سهم هزینه‌های ارتباطی در سبد معیشت مردم مورد توجه قرار می‌گیرد. این موضوع در تصمیم‌گیری‌های کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات نیز از ملاحظات اصلی است.

فتاحی در ادامه، درباره کاربرانی که با اینترنت ADSL نیازهای روزمره خود را برطرف می‌کنند، گفت: نمی‌توان همه کاربران را در یک گروه قرار داد؛ زیرا نیازهای ارتباطی آن‌ها متفاوت است. ممکن است یک کاربر با سرویس فعلی خود نیاز چندانی به سرعت بالاتر نداشته باشد و تمایلی به پرداخت هزینه اولیه برای خرید مودم و کابل‌کشی داخلی نداشته باشد.

وی تأکید کرد: در چنین شرایطی، باید از طریق شکل‌گیری اقتصاد پروژه و استفاده هدفمند از منابع حمایتی، زمینه‌ای فراهم شود که هزینه اولیه اتصال برای کاربران کاهش یابد و افراد بیشتری بتوانند متناسب با نیاز خود از خدمات فیبر نوری استفاده کنند.

تکمیل پوشش ۲۰ میلیون خانوار تا پایان برنامه هفتم

فتاحی درباره زمان‌بندی اجرای پروژه فیبر نوری گفت: بر اساس برنامه هفتم پیشرفت، هدف‌گذاری شده است که تا پایان این برنامه، امکان اتصال ۲۰ میلیون خانوار و کسب‌وکار به شبکه فیبر نوری فراهم شود. در کنار ایجاد این پوشش، افزایش تعداد اتصالات واقعی کاربران نیز از رویکردهای اصلی وزارت ارتباطات است.

وی با اشاره به موانع اجرای پروژه افزود: توسعه فیبر نوری با چالش‌های مختلفی از جمله مشکلات صدور مجوزهای حفاری، اختلاف‌نظرهای حقوقی، افزایش هزینه‌های اجرای پروژه و شرایط اقتصادی کشور مواجه بوده است. همچنین حوادث و درگیری‌های نظامی اخیر نیز بر روند اجرای عملیات عمرانی و توسعه زیرساخت‌ها تأثیر گذاشته‌اند.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی ادامه داد: افزایش هزینه اتصال برای کاربران نهایی نیز یکی از چالش‌های مهم این پروژه است. هزینه‌های اجرای طرح نسبت به سال گذشته افزایش قابل‌توجهی داشته و در برخی بخش‌ها، هزینه‌ها دست‌کم دو برابر شده است.

فتاحی درباره پروژه مهاجرت از کابل مسی به فیبر نوری نیز گفت: شرکت مخابرات ایران برای پیشبرد این طرح برنامه‌ریزی کرده است و امیدواریم تا سال ۱۴۰۸، بخش قابل‌توجهی از این پروژه محقق شود و شبکه ارتباطات ثابت کشور به‌تدریج از زیرساخت‌های مسی فاصله بگیرد.

اتصال بیش از ۱۰ هزار مدرسه به فیبر نوری

فتاحی در بخش دیگری از سخنان خود به توسعه اتصال مراکز عمومی و خدماتی اشاره کرد و گفت: در اتصال برخی بخش‌ها، از جمله مدارس، مراکز بهداشت و شبکه بانکی کشور، رشد قابل‌توجهی ثبت شده است.

وی افزود: در حال حاضر، بیش از ۱۰ هزار مدرسه در کشور به فیبر نوری متصل هستند. اتصال مدارس، مراکز بهداشت، دانشگاه‌ها و دستگاه‌های اداری و دولتی نیز از جمله بخش‌هایی است که در اجرای این پروژه مورد توجه ویژه قرار گرفته است.

رئیس سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی با اشاره به تأکید رئیس‌جمهور بر توسعه زیرساخت‌های ارتباطی مراکز آموزشی و بهداشتی گفت: اتصال مدارس و مراکز بهداشت و همچنین توسعه ارتباطات دانشگاه‌ها و مراکز درمانی، از موضوعاتی است که وزارت ارتباطات پیگیری می‌کند تا امکان ارائه خدمات باکیفیت‌تر در این بخش‌ها فراهم شود.

#فیبرنوری #اینترنت #اینترنت_پرسرعت #حفاری #شهرداری

بمنظور دسترسی پایدار به اخبار و مطالب ما، آخرین نسخه اپلیکیشن خبرگزاری فارس را می‌توانید از اینجا و در فروشگاه‌های «کافه بازار» و «مایکت» دانلود و نصب کنید.