پزشکیان: کتاب و کتابخوانی گره از مشکلات می‌گشاید

باشگاه خبرنگاران جوان ـ مسعود پزشکیان رئیس‌جمهور شامگاه شنبه، ۲۴ آبان ۱۴۰۴، در آئین ملی گرامی داشت «روز کتاب، کتابخوانی و کتابدار»، با تأکید بر جایگاه رفیع کتاب در حیات فکری و اجتماعی ملت‌ها، کتاب و کتابخوانی را «راه نجات کشور از مشکلات» و «رمز زنده بودن جامعه و عقب نماندن از قافله رشد و پیشرفت در جهان امروز» توصیف و تصریح کرد: در روزگاری که کشور با مسائل و چالش‌های گوناگون مواجه است، این کتاب است که می‌تواند راه‌حل مشکلات را در درون خود عرضه کند و گره از مسائل بگشاید.

رئیس جمهور در ادامه با اشاره به خطبه شانزدهم نهج‌البلاغه و کلام امیرالمؤمنین (ع) مبنی بر اینکه «کسی که جریان‌ها و روند‌های گذشته را بداند و آنها را در مقابل دیدگان خود قرار دهد، اگر تقوا داشته باشد، دچار شبهه نمی‌شود و درست عمل می‌کند»، خاطرنشان کرد: آموختن تجربه گذشتگان و قرار دادن آن در برابر دیدگان، از مسیر کتاب میسّر می‌شود. اگر ما امروز با ناترازی‌های متعدد روبه‌رو هستیم، به دلیل آن است که کتاب نخوانده‌ایم، تاریخ گذشتگان را به خوبی رصد نکرده‌ایم و از تجربه‌های آنان بهره نگرفته‌ایم.

پزشکیان با تبیین پیامد‌های غفلت از میراث دانش و طبیعت پیرامون، افزود: وقتی قدر طبیعت و زمین را ندانیم، خود طبیعت برای ما بلا می‌فرستد. اگر ارزش زمین، آب، خاک و حتی مردم و جوانان‌مان را درست نشناسیم و ندانیم، چگونه باید با آنان مواجه شویم. در این صورت بی‌تردید آسیب خواهیم دید؛ این خواندن و عبرت گرفتن از تاریخ است که به ما می‌آموزد چگونه با مسائل برخورد کنیم و اهمیت این مسئله تا آنجاست که در کلام امیرالمؤمنین (ع) بخشی از ایمان معرفی شده است.

رئیس جمهور در پاسخ به این پرسش که راه اصلاح روند‌های ناصحیح در کشور و چگونگی رساندن آن به جایگاه شایسته چیست؟ نقش کتاب را در این راستا «تعیین‌کننده» دانست و گفت: اینکه چه کتابی، با چه کیفیتی و برای کدام مخاطب نوشته و منتشر شود، مسئله‌ای اساسی است. جاذبه‌های بصری، نقشی مهم در جذب افراد جامعه فارغ از سن و سال به کتاب دارد و ذهن را آرام‌آرام به سوی مطالعه می‌کشاند؛ همان‌گونه که کودک نوپا گام‌به‌گام راه رفتن را می‌آموزد. این فرآیند باید از مدرسه آغاز شود و کارشناسان تربیتی در آن فعالانه ورود کنند.

وی در تبیین نقش دانش و آموزش در رشد سازمان‌ها تصریح کرد: برای ایجاد تغییر، هر اداره و سازمانی نیاز به نظام ارزشیابی دارد. سازمان زنده، سازمان یادگیرنده است که خود را با تحولات پرشتاب امروز وفق می‌دهد. برای احیای سازمان‌ها و ادارات، باید بهترین منابع موجود در جهان که نیاز‌های آنها را پوشش می‌دهد، ترجمه و به روش آموزشی تبدیل شود تا نیرو‌ها بخوانند، بیاموزند، ارتقا یابند و ارزشیابی شوند.

پزشکیان با اشاره به گستردگی منابع دانش در جهان گفت: امروز میلیون‌ها کتاب در دنیا وجود دارد، اما اینکه چه کسی چه کتابی را برای رشد و توانمندی خود انتخاب کند، نیازمند تعریف روشن است و کتابداران در این زمینه می‌توانند نقشی بسیار مهم ایفا کنند.

رئیس جمهور تأکید کرد که همه ادارات و سازمان‌ها باید مجموعه‌ای از کتاب‌های مرتبط با ارتقای سازمان و متناسب با رسالت خود را در اختیار داشته باشند و به نیروی انسانی خود عرضه کنند تا روند پیشرفت کارکنان در هنگام خدمت نیز ادامه یابد.

پزشکیان با بیان اینکه انسان تا زنده است باید مسیر رشد و تعالی را طی کند، افزود: هیچ نقطه‌ای وجود ندارد که بگوییم به مقصد رسیده‌ایم. اگر این تفکر در ادارات، سازمان‌ها، مدارس و دانشگاه‌ها جاری شود، جامعه‌ای سرزنده، پویا، بانشاط و فعال خواهیم داشت.

رئیس جمهور با اشاره به چالش‌های موجود در کشور خاطرنشان کرد: نمی‌شود ما به عنوان مسلمان در منطقه‌ای زندگی کنیم و نتوانیم مشکلاتی نظیر آب، تورم و بیکاری را حل کنیم؛ برای هر یک از این چالش‌ها هزاران راه‌حل در دنیای امروز وجود دارد. اگر نتوانیم بر این مشکلات غلبه کنیم، مقصر خود ما هستیم که از تجربه‌های دیگران بهره نبرده‌ایم.

پزشکیان با تأکید بر اهمیت ایمان و انگیزه در ارتقای جامعه گفت: علم راه را نشان می‌دهد و ایمان انسان ر ا به حرکت درمی‌آورد. اگر بخواهیم مسیر را پیدا کنیم و انگیزه پیمودن آن را داشته باشیم، این کتاب و تجربه‌های نهفته در آن است که می‌تواند ما را به موفقیت رهنمون سازد.

رئیس جمهور با اشاره به اینکه جایگاه کنونی کشور شایسته ملت ما نیست، افزود: اینکه چه نیرویی می‌تواند ما را از این وضعیت به سوی قله‌های تعالی سوق دهد، کتاب است. شما اهالی کتاب و کتابخوانی در این مسیر می‌توانید نقشی بزرگ و ماندگار داشته باشید و دولت نیز در مقام سیاست‌گذاری، برای ارتقای سازمان‌ها برنامه‌هایی دارد و آنها را دنبال خواهد کرد. وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی نیز سیاست‌های دولت در حوزه کتاب در راستای تولید و نشر کتاب‌های مناسب برای سازمان‌ها و ادارات در بخش‌های فرهنگی، سیاسی و اقتصادی را پیگیری خواهند کرد.

در بخش پایانی برنامه، با حضور رئیس جمهور، ۱۲ نشان از جایزه ملی «همخوان» در محور‌های کودکان، سالمندان، گروه‌های خاص، دوستدار خانواده، خانواده کتابخوان، آموزش کاربران، برون کتابخانه‌ای، ترویج خواندن در بخش فردی، ترویج خواندن در میان گروه‌های مردمی و جهادی، خبرنگار، حامی کتابخانه‌های عمومی، جایزه پایتخت کتاب ایران و جایزه تلاش، به برگزیدگان اهدا شد.