بعد از جنگ ۱۲روزه؛ «نیم شب» روایتی سینمایی از جنگ موشکی در قلب شهر

باشگاه خبرنگاران جوان؛ هادی مقدسیان* - فیلم «نیم شب» به کارگردانی محمدحسین مهدویان، یکی از نخستین آثار سینمایی است که به‌طور مستقیم به جنگ ۱۲روزه میان ایران و اسرائیل می‌پردازد؛ جنگی که ماهیتی عمدتاً موشکی داشت و پیامدهای آن، فراتر از میدان‌های نظامی، زندگی شهری را نیز تحت‌تأثیر قرار داد.

داستان فیلم بر یک شب بحرانی تمرکز دارد؛ شبی که یک موشک در خیابان بیست‌ویکم یوسف‌آباد عمل نمی‌کند و همین اتفاقِ به‌ظاهر ساده، به گره اصلی روایت تبدیل می‌شود. «نیم شب» به‌جای نمایش صحنه‌های متداول و پرهیجان جنگی، بر تعلیق، اضطراب و بلاتکلیفی ناشی از تهدید موشکی تمرکز می‌کند؛ وضعیتی که شهر را به یک میدان جنگ بالقوه بدل می‌سازد.

فیلم تأکید ویژه‌ای بر واقعی بودن وقایع دارد و بسیاری از شخصیت‌ها و اتفاقات آن شب، ریشه در واقعیت دارند. تخلیه اضطراری دو بیمارستان، سردرگمی مردم و تصمیم‌های لحظه‌ای نیروهای امدادی، به‌شکلی واقع‌گرایانه و بدون اغراق به تصویر کشیده شده‌اند و همین نگاه، اثر را به فضایی نزدیک به مستند سوق می‌دهد.

احسان منصوری در نقش اول فیلم، یکی از باورپذیرترین بازی‌های خود را ارائه می‌دهد. بازی او، کنترل‌شده، درونی و به‌دور از اغراق است و به‌خوبی فشار روانی و اضطراب ناشی از یک بحران موشکی را منتقل می‌کند. بازی‌ها در مجموع، یکی از نقاط قوت اصلی «نیم شب» محسوب می‌شوند و به شکل مؤثری به واقع‌گرایی اثر کمک کرده‌اند.

فیلم‌برداری اثر بر عهده هادی بهروز بوده؛ بخشی که بدون تردید از سخت‌ترین مراحل تولید فیلم به شمار می‌آید. فیلم‌برداری خیابانی در شب، کنترل نور، شلوغی لوکیشن‌ها و حفظ انسجام بصری در فضایی ملتهب، چالشی جدی بوده که در نهایت، به خلق فضایی پرتنش و ناامن منجر شده است؛ فضایی که حس جنگ موشکی را در دل شهر به‌خوبی بازتاب می‌دهد.

در مجموع، «نیم شب» فیلمی است که جنگ ۱۲روزه را نه از منظر تحلیل‌های نظامی، بلکه از زاویه تأثیرات جنگ موشکی بر زندگی روزمره شهروندان روایت می‌کند؛ اثری که نشان می‌دهد در جنگ‌های مدرن، حتی موشکی که عمل نمی‌کند، می‌تواند یک شهر را تا مرز فروپاشی پیش ببرد.

در پایان، «نیم شب» را می‌توان بازگشت جدی محمدحسین مهدویان به جشنواره فیلم فجر دانست؛ بازگشتی که پس از چهار سال وقفه، با جسارت و اعتمادبه‌نفس همراه است. مهدویان با حضور این فیلم در جشنواره، نشان داد همچنان به سینمای اجتماعی-سیاسی متعهد است و از پرداختن به موضوعات حساس و ملتهب هراس ندارد. او در حاشیه این حضور، به‌صراحت درباره فیلم‌سازانی که جشنواره فجر را تحریم کرده‌اند نیز سخن گفت و تأکید کرد که گفت‌وگو، ساختن و ماندن در میدان، مؤثرتر از حذف و کناره‌گیری است. «نیم شب» نه‌فقط یک فیلم درباره جنگ موشکی، بلکه بیانیه‌ای است از فیلم‌سازی که تصمیم گرفته پس از سال‌ها، دوباره با قدرت در مهم‌ترین رویداد سینمایی کشور حضور پیدا کند.

*فعال رسانه