سازمان ملی هوش مصنوعی، متولی اصلی هوش مصنوعی در کشور شد + فیلم

باشگاه خبرنگاران جوان؛ پریزاد اقبالی - مصطفی طاهری، نایب‌رئیس فراکسیون هوش مصنوعی مجلس شورای اسلامی، از تعیین سازمان ملی هوش مصنوعی به‌عنوان متولی و راهبر اصلی این حوزه در کشور خبر داد و گفت: با نهایی شدن قانون هوش مصنوعی، ساختار، تکالیف و مسئولیت‌های دستگاه‌های مختلف در این حوزه مشخص شده و سازمان ملی هوش مصنوعی ذیل نظر رئیس‌جمهور، مسئولیت راهبری متمرکز این فناوری را بر عهده خواهد داشت.

مصطفی طاهری در حاشیه بازدید از نمایشگاه و در گفت‌و‌گو با خبرنگاران اظهار کرد: خوشبختانه قانون هوش مصنوعی کشور پس از طی مراحل مختلف و بررسی موضوعات مرتبط با هیئت عالی نظارت، نهایی شده و از دو روز گذشته کشور رسماً دارای قانون در حوزه هوش مصنوعی است.

وی با بیان اینکه یکی از مهم‌ترین دستاورد‌های این قانون، تعیین ساختار مشخص برای راهبری هوش مصنوعی در کشور است، افزود: امروز مشخص شده که متولی اصلی هوش مصنوعی چه نهادی است و چه دستگاه‌هایی باید در مسیر توسعه این فناوری ایفای نقش کنند. بر این اساس، سازمان ملی هوش مصنوعی به‌عنوان راهبر اصلی کشور در این حوزه فعالیت خواهد کرد و این راهبری به‌صورت متمرکز و ذیل نظر رئیس‌جمهور انجام می‌شود.

نایب‌رئیس فراکسیون هوش مصنوعی مجلس شورای اسلامی ادامه داد: در بسیاری از کشور‌ها نیز مدیریت و راهبری هوش مصنوعی در بالاترین سطح ممکن تعریف شده است. نگاه ما این بود که هوش مصنوعی نباید در میان هزاران موضوع و مأموریت مختلف گم شود؛ این حوزه باید صاحب مشخصی داشته باشد که به‌صورت شبانه‌روزی و متمرکز، تنها مسائل و آینده هوش مصنوعی کشور را دنبال کند.

طاهری با اشاره به نقش سایر دستگاه‌ها در اجرای قانون هوش مصنوعی تصریح کرد: تشکیل سازمان ملی هوش مصنوعی به معنای حذف مسئولیت دیگر نهاد‌ها نیست. برای مثال، معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری همچنان تکالیف مهمی در این حوزه دارد و حتی در برخی بخش‌ها مسئولیت‌های آن افزایش یافته است؛ اما وظایف راهبری و مأموریت‌هایی که با تکالیف سازمان هم‌پوشانی دارند، باید از موازی‌کاری دور شوند.

وی افزود: اگر ستاد‌ها و ساختار‌هایی پیش از این در حوزه هوش مصنوعی شکل گرفته بودند و تکالیف آنها با مسئولیت‌های سازمان ملی هوش مصنوعی تداخل داشت، این هم‌پوشانی‌ها باید برطرف شود. هدف، حذف ظرفیت‌ها نیست، بلکه جلوگیری از موازی‌کاری و ایجاد یک راهبر واحد برای این حوزه است.

بار اصلی قانون بر دوش بخش خصوصی و شرکت‌های دانش‌بنیان

طاهری با تأکید بر نقش پررنگ بخش خصوصی در قانون جدید هوش مصنوعی گفت: یکی از ویژگی‌های مهم این قانون آن است که در مواد مختلف، وزن و بار اصلی توسعه هوش مصنوعی بر دوش بخش خصوصی و شرکت‌های دانش‌بنیان قرار گرفته است.

وی ادامه داد: در بخش‌هایی از قانون، موضوع داده‌های کشور مورد توجه قرار گرفته و تلاش شده زمینه‌ای فراهم شود تا بخش خصوصی بتواند در چارچوب مشخص، از داده‌های بخش‌های دولتی و خصوصی برای توسعه هوش مصنوعی استفاده کند.

نایب‌رئیس فراکسیون هوش مصنوعی مجلس افزود: موضوع زیرساخت نیز از دیگر محور‌های مهم این قانون است و وزارت ارتباطات مکلف شده زیرساخت‌های مورد نیاز برای توسعه هوش مصنوعی را فراهم کند. همچنین در حوزه حمایت‌ها، ظرفیت‌های قانون جهش تولید دانش‌بنیان مورد استفاده قرار گرفته و حمایت‌هایی که در آن قانون پیش‌بینی شده، شامل شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی نیز خواهد شد.

وی با اشاره به اهمیت همکاری‌های بین‌المللی در توسعه این فناوری گفت: هر اندازه ارتباطات کشور با دیگر کشور‌ها در زمینه پروژه‌های مشترک، تبادل داده و استفاده از زیرساخت‌های پردازشی افزایش یابد، آورده و دستاورد بیشتری برای کشور به همراه خواهد داشت؛ از این رو، موضوع تعاملات بین‌المللی نیز در قانون مورد توجه قرار گرفته است.

پیش‌بینی آینده و مدیریت مخاطرات هوش مصنوعی

طاهری دو مأموریت مهم سازمان ملی هوش مصنوعی را آینده‌نگری و مدیریت مخاطرات عنوان کرد و گفت: یکی از نگرانی‌های ما این بود که در لایه‌های بنیادین و عمیق فناوری، از تحولات نوظهور غافلگیر نشویم. باید مسائل آینده را پیش‌بینی کنیم و از ظرفیت دانشگاه‌ها و مراکز علمی برای رصد تحولات استفاده شود تا روزی با پدیده‌ای مواجه نشویم که بگوییم پیش از این، امکان ظهور آن را پیش‌بینی نکرده بودیم.

وی ادامه داد: مأموریت مهم دیگر، مدیریت مخاطرات هوش مصنوعی است؛ چراکه این فناوری در کنار فرصت‌های گسترده‌ای که ایجاد می‌کند، می‌تواند در برخی حوزه‌ها آسیب‌ها و مخاطراتی نیز به همراه داشته باشد و لازم است برای مدیریت این مسائل، سازوکار‌های لازم پیش‌بینی شود.

نایب‌رئیس فراکسیون هوش مصنوعی مجلس همچنین به موضوع تربیت نیروی انسانی اشاره کرد و گفت: در قانون، مواد جداگانه‌ای برای توسعه آموزش و تربیت نیروی انسانی پیش‌بینی شده و وزارت علوم، وزارت آموزش‌وپرورش و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مکلف شده‌اند وظایف خود را در حوزه هوش مصنوعی دنبال و اجرا کنند.

سازمان ملی هوش مصنوعی می‌تواند برای کودکان و نوجوانان آیین‌نامه تدوین کند

طاهری در پاسخ به پرسشی درباره برنامه‌ریزی برای کودکان و نوجوانان در حوزه هوش مصنوعی و فضای مجازی اظهار کرد: بسیاری از کشور‌هایی که مدعی آزادی و دموکراسی هستند نیز در حوزه فضای مجازی و به‌ویژه هوش مصنوعی، قوانین و مقررات مشخصی برای حفاظت از کودکان و نوجوانان دارند.

وی افزود: اگرچه در قانون هوش مصنوعی به‌طور مستقیم و مستقل به همه ابعاد این موضوع پرداخته نشده است، اما در سایر طرح‌ها و قوانین در حال بررسی مجلس، مسائل مربوط به کودک و نوجوان مورد توجه قرار دارد. در عین حال، سازمان ملی هوش مصنوعی با اختیاراتی که در قانون برای آن در نظر گرفته شده، می‌تواند در این زمینه آیین‌نامه تدوین کرده و پس از تصویب در دولت، زمینه اجرای آن را در بخش‌های مختلف فراهم کند.

امید به آینده؛ مهم‌ترین تصویری که از نمایشگاه دیدم

طاهری در بخش دیگری از سخنان خود با قدردانی از برگزارکنندگان نمایشگاه، مهم‌ترین نکته این بازدید را مشاهده امید، انگیزه و روحیه جوانان فعال در این عرصه عنوان کرد و گفت: پیش از هر چیز باید به برگزارکنندگان این نمایشگاه خدا قوت گفت. ما در شرایط خاصی در کشور قرار داریم؛ شرایطی که شاید بتوان آن را نه کاملاً جنگ و نه کاملاً صلح دانست، بلکه شرایطی میان جنگ و صلح است.

وی ادامه داد: معمولاً در چنین شرایطی، توجه عمومی از آینده و توسعه فاصله می‌گیرد و مسائل روزمره و بقا در اولویت قرار می‌گیرد؛ اما آنچه در این نمایشگاه دیدم، کاملاً متفاوت بود. جوانان و فعالان نسل جدید با امید و انگیزه‌ای حتی بیشتر از سال‌های گذشته گرد هم آمده‌اند تا مسائل کشور را رصد و برای حل مشکلات، راهکار و فناوری ارائه کنند.

نایب‌رئیس فراکسیون هوش مصنوعی مجلس گفت: حتی با وجود درگیری‌های جدی روز‌های اخیر، شاهد بودیم که شرکت‌های کوچک، تیم‌های دو یا سه نفره و مجموعه‌های نوپا با روحیه و انگیزه‌ای بالا در این نمایشگاه حضور دارند. شاید مهم‌ترین و بزرگ‌ترین نکته‌ای که در این بازدید با آن مواجه شدم، همین امید به آینده و انگیزه جوانان برای ساختن ایرانی قوی بود.

وی خاطرنشان کرد: وقتی چنین جوانانی با این میزان انگیزه، امید و روحیه در کشور حضور دارند، قطعاً هیچ کشور و هیچ دشمنی نمی‌تواند مانع حرکت و پیشرفت ایران شود. این ظرفیت انسانی بزرگ‌ترین سرمایه کشور برای عبور از مشکلات و حرکت به سمت توسعه و آینده‌ای قدرتمند است.

طاهری در پایان ابراز امیدواری کرد: با تمرکز سازمان ملی هوش مصنوعی، استفاده از ظرفیت بخش خصوصی، شرکت‌های دانش‌بنیان و دانشگاه‌ها و همچنین اجرای دقیق قانون جدید، عقب‌ماندگی‌های کشور در این حوزه جبران شود و هدف قرار گرفتن ایران در جمع کشور‌های پیشرو در حوزه هوش مصنوعی محقق شود.