وقتی لقمه‌ها فراموش می‌شوند
باشگاه خبرنگاران جوان - وقتی آلزایمر پیشرفت می‌کند، فرد بیمار حتی غذاخوردن را فراموش می‌کند؛ نه گرسنگی را درست تشخیص می‌دهد و نه به یاد می‌آورد که غذایش را خورده است. گاهی یک وعده غذا را چندبار می‌خورد و گاهی ساعت‌ها چیزی نمی‌خورد. حتی نوشیدن آب را هم از یاد می‌برد. تشخیص آلزایمر، اما فقط برای خود بیمار اتفاقی تکان‌دهنده نیست؛ خانواده هم ناگهان درگیر می‌شود. وقتی آلزایمر وارد زندگی یک خانواده می‌شود، آن خانواده باید یاد بگیرد با تغییرات بیمار همراه شود و گاهی برای دادن یک لقمه غذا به بیمار، راه تازه‌ای پیدا کند.
اولویت تغذیه‌ای در مراحل اولیه بیماری
ریحانه ملاحسینی، متخصص تغذیه و رژیم‌درمانی می‌گوید: «در مراحل اولیه آلزایمر، اولویت ما این است که فرد عملکرد و استقلال خودش را تا حد امکان مثل قبل حفظ کند. بعد از آن، باید ارزیابی کنیم و ببینیم آیا چالش‌های تغذیه‌ای مرتبط با غذاخوردن به‌وجود آمده است یا نه و درصورت وجود، آنها را شناسایی و اصلاح کنیم.»
این متخصص تغذیه می‌گوید: «یکی از مشکلاتی که ممکن است در مراحل اولیه آلزایمر ایجاد شود، فراموش‌کردن غذاخوردن است. بیمار ممکن است وعده غذایی خود را نخورد و این اتفاق اگر تکرار شود، به مرور کاهش وزن و عوارض ناشی از آن را به‌دنبال دارد. از سوی دیگر، گاهی بیمار فراموش می‌کند که غذا خورده و دوباره غذا می‌خورد که می‌تواند باعث افزایش وزن شود.» او می‌گوید: «مشکل فقط غذا نیست. بیمار ممکن است نوشیدن آب را هم فراموش کند یا حتی متوجه تشنگی خود نشود و درنتیجه در معرض کم‌آبی بدن قرار گیرد. مشکلات بلع و همچنین مشکلات گوارشی مثل یبوست هم ممکن است در این بیماران دیده شود.»
ملاحسینی می‌گوید: «اگر این مشکلات به‌موقع شناسایی و مدیریت شوند، معمولا می‌توان از عوارض جدی‌تر جلوگیری کرد، اما جمع‌شدن آنها بدون مداخله می‌تواند به سوءتغذیه، کاهش توده عضلانی، افت عملکرد و درنهایت کاهش کیفیت زندگی بیمار منجر شود.»
برای آب و غذای بیمار، روتین بسازید
ملاحسینی می‌گوید: «اگر بیمار اشتهایش کم شده و مثلا غذایی را که قبلا کامل می‌خورده، دیگر کامل نمی‌خورد، می‌توانیم تعداد وعده‌های غذایی را افزایش دهیم یا میان‌وعده‌ها را مغذی‌تر کنیم.»
او برای این کار یک راهکار ساده پیشنهاد می‌کند: «مثلا می‌توانیم وعده ناهار را در ۲ نوبت بدهیم؛ یعنی غذا را نصف کند، یک قسمت را الان بخورد و قسمت دیگر را نیم ساعت تا یک ساعت بعد مصرف کند. برای مغذی‌تر کردن میان‌وعده‌ها هم به جای اینکه یک لیوان شیر خالی بدهیم که ممکن است رغبت نکند آن را بخورد، می‌توانیم ترکیبی از شیر، موز، خرما و گردو به شکل یک معجون مغذی و انرژی‌بخش آماده کنیم.» در دسترس بودن غذا هم اهمیت زیادی دارد؛ غذا باید جلوی چشم فرد باشد تا متوجه شود باید آن را مصرف کند.
فعالیت بدنی را فراموش نکنید
ملاحسینی فعالیت بدنی را هم بخشی از مراقبت از بیمار می‌داند و می‌گوید: «فرد مبتلا حتما باید در حد توانش فعالیت بدنی داشته باشد. مثلا فردی که قبلا ورزشکار بوده و آلزایمرش تازه تشخیص داده شده، اگر هنوز توانایی لازم را داشته باشد، می‌تواند به باشگاه برود و تمرین کند. فرد دیگری ممکن است سالمند باشد و توان فعالیت زیادی نداشته باشد، اما همین که با مراقبت اطرافیان بیرون برود و کمی قدم بزند، مفید است.»
او می‌گوید: «فعالیت بدنی هم باعث می‌شود عضلات تقویت شوند و عملکرد عضلات مختل نشود، هم می‌تواند به بهبود اشتها کمک کند و علاوه بر این، در بهبود خلق‌وخو و روحیه فرد هم مؤثر باشد، چون خیلی از افراد مبتلا به آلزایمر دچار افسردگی هم می‌شوند و فعالیت بدنی علاوه بر تغذیه می‌تواند کمک‌کننده باشد.»
منبع: روزنامه همشهری
