تولید کیت استخراج DNA ایرانی؛ گامی برای تشخیص زودهنگام سرطان + فیلم

باشگاه خبرنگاران جوان؛ پریزاد اقبالی - محمد آخوندی، مهندس فنی یک شرکت دانش‌بنیان، با تأکید بر اینکه آینده پزشکی بیش از آنکه به درمان بیماری‌ها وابسته باشد، به پیش‌بینی و پیشگیری از آنها گره خورده است، از تولید کیت‌های استخراج DNA با فناوری ایرانی خبر داد؛ محصولاتی که بدون استفاده از مواد سمی، سانتریفیوژ، یخچال و زنجیره سرد، امکان استخراج DNA از نمونه‌های مختلف را در مدت حدود نیم ساعت فراهم می‌کنند.

آخوندی با اشاره به اهمیت فرآیند استخراج DNA در آزمایش‌های ژنتیکی گفت: استخراج DNA یکی از مهم‌ترین و دقیق‌ترین مراحل در آزمایشگاه‌های ژنتیک است و می‌توان آن را به‌نوعی سنگ محک یک آزمایشگاه دانست. به همین دلیل، ما تصمیم گرفتیم در این حوزه ورود کنیم و محصولی ایرانی، دقیق و قابل اتکا برای آزمایشگاه‌های کشور تولید کنیم.

به گفته این مهندس فنی، کیت‌های تولیدشده امکان استخراج DNA از نمونه‌های مختلف از جمله بافت، خون، بزاق، پوست و مو و همچنین نمونه‌های مرتبط با باکتری‌های گرم‌مثبت و گرم‌منفی را فراهم می‌کنند و فرآیند استخراج را در زمانی کوتاه انجام می‌دهند.

یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های این محصولات، حذف نیاز به برخی تجهیزات و شرایط رایج در فرآیند‌های استخراج است. آخوندی در این‌باره توضیح داد: کیت‌های ما بدون نیاز به مواد سمی، سانتریفیوژ و یخچال قابل استفاده هستند و برای نگهداری نیز به زنجیره سرد نیاز ندارند. این محصولات در دمای اتاق قابل نگهداری‌اند و همین موضوع می‌تواند استفاده از آنها را در آزمایشگاه‌ها ساده‌تر و کم‌هزینه‌تر کند.

او همچنین از طراحی یک اپلیکیشن اختصاصی در کنار این محصولات خبر داد و افزود: برای این کیت‌ها یک اپلیکیشن طراحی شده است که کاربر آزمایشگاه می‌تواند از طریق آن مراحل فرآیند را به‌صورت روتین و سریع دنبال کند و بدون نیاز به استفاده جداگانه از تایمر، زمان‌بندی فرآیند را مدیریت کند.

آخوندی با اشاره به تفاوت قیمت این محصولات با نمونه‌های وارداتی اظهار کرد: نمونه‌های مشابه خارجی، از جمله محصولات ژاپنی و آلمانی، با قیمت‌هایی بالغ بر ۲۰ میلیون تومان عرضه می‌شوند، در حالی که قیمت کیت‌های تولیدی ما کمتر از پنج میلیون تومان است. هدف ما این است که علاوه بر کاهش هزینه، کیفیت محصول ایرانی را نیز در عمل به آزمایشگاه‌های کشور ثابت کنیم.

وی تأکید کرد که حذف مواد سمی، یکی از مهم‌ترین وجوه تمایز این محصولات است و گفت: مواد سمی مورد استفاده در برخی فرآیند‌های آزمایشگاهی می‌توانند مخاطرات جدی برای سلامت کاربران داشته باشند. ما از ابتدا تلاش کردیم محصولی تولید کنیم که بدون استفاده از این مواد، فرآیند استخراج را انجام دهد. این ویژگی نیز به تأیید آزمایشگاه ملی ژنتیک ایران رسیده است.

این مهندس فنی با بیان اینکه محصولات این شرکت در حال حاضر در یک آزمایشگاه مرجع در کشور مورد استفاده قرار می‌گیرند، ادامه داد: برای ما مهم است که محصولی صرفاً روی کاغذ تولید نکرده باشیم؛ بلکه در محیط واقعی آزمایشگاه مورد استفاده قرار بگیرد و عملکرد آن مورد ارزیابی قرار گیرد.

آخوندی در پایان، هدف نهایی شرکت را فراتر از تولید یک کیت آزمایشگاهی دانست و گفت: هدف ما این است که در نهایت به سمت ایجاد و توسعه یک سیستم غربالگری حرکت کنیم؛ سیستمی که با استفاده از فناوری‌های تشخیصی و شناسایی زودهنگام، امکان پیشگیری و کنترل بیماری‌هایی مانند سرطان را فراهم کند.

به گفته او، پزشکی آینده پزشکیِ تشخیص دیرهنگام و درمان صرف نیست؛ بلکه پزشکیِ شناسایی زودهنگام، پیش‌بینی خطر و پیشگیری است و توسعه زیرساخت‌های تشخیصی می‌تواند یکی از پایه‌های تحقق این رویکرد باشد.