باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی - انسلادوس، یکی از قمرهای زحل، دریچهای تازه به روی دانشمندانی گشوده است که در جستجوی حیات در فراسوی زمین هستند.
این تحول پس از آزمایشهای آزمایشگاهی رخ داد که نشان میدادند میکروارگانیسمها میتوانند در شرایطی مشابه آنچه در اقیانوسهای مایعِ زیرِ سطح یخی این قمر وجود دارد، زنده بمانند و رشد کنند.
اگرچه این نتایج به معنای کشف حیات در انسلادوس نیست، اما نشان میدهد که محیط داخلی آن میتواند پذیرای اشکال خاصی از حیات میکروبی باشد؛ موضوعی که جایگاه این قمر را به عنوان مکانی امیدوارکننده در جستجوی حیات در منظومه شمسی تقویت میکند.
دانشمندان در آزمایشگاه، شرایطی مشابه اقیانوس انسلادوس — از جمله سطح پایین اکسیژن، غلظت بالای دیاکسید کربن و قلیائیت زیاد — را بازسازی کردند و باکتریای به نام *Methanothermococcus okinawensis* را مورد آزمایش قرار دادند؛ گونهای که معمولاً در نزدیکی منافذ گرمابی (هیدروترمال) اعماق دریا یافت میشود.
این آزمایشها نشان داد که باکتریها میتوانند خود را با این شرایط سخت سازگار کرده و در آن رشد کنند؛ آنها حتی موفق شدند فرآیندهای زیستی خود را برای مقابله با سطوح پایین دیاکسید کربن تغییر دهند.
دکتر نوزیر خواجه از دانشگاه آزاد برلین، که یکی از نویسندگان این پژوهش است، گفت: «این موضوع برای ما واقعاً غافلگیرکننده بود؛ ما انتظار چنین نتایج موفقی را از این آزمایش نداشتیم.»
قطر انسلادوس تقریباً ۵۰۰ کیلومتر است و سطح آن با دماهای بسیار پایین — که تا حدود منفی ۲۰۱ درجه سانتیگراد کاهش مییابد — شناخته میشود. با این حال، در زیر پوسته یخی آن، اقیانوسی وسیع از آب مایع قرار دارد؛ دانشمندان بر این باورند که گرمای حاصل از فرآیندهای گرمابی در اعماق این قمر، به حفظ آب در حالت مایع کمک میکند.
اهمیت این محیط با وجود فورانهای آب و یخ که از شکافهای نزدیک قطب جنوب به فضا پرتاب میشوند، دوچندان شده است. فضاپیمای «کاسینی» ناسا چندین بار از میان این فورانها عبور کرد و تحلیلها نشاندهنده وجود نشانههایی از فعالیتهای گرمابی و ترکیبات آلی در این اقیانوس بود؛ عواملی که میتوانند برای پشتیبانی از حیات حیاتی باشند.
پروفسور فرانک پستبرگ، دانشمند علوم سیارهای در دانشگاه آزاد برلین و از نویسندگان این پژوهش، اظهار داشت که یافتهها به احتمال وجود حیات در «انسلادوس» اشاره دارند؛ هرچند تأکید کرد که این امر به معنای اثبات قطعی وجود حیات توسط دانشمندان نیست.
در پژوهشی دیگر، دانشمندان دریافتند که قطرات آب پرتابشده از این قمر به فضا میتوانند به جستوجو برای چنین حیاتی کمک کنند. با انجماد تدریجی این قطرات، نمکها، مواد معدنی و ترکیبات شیمیایی پیش از آنکه قطره به ذرات ریز یخ تبدیل شود، در بخشهای مختلف آن متمرکز میشوند.
برخی از این ذرات ممکن است حاوی غلظت بالایی از موادی باشند که میتوانند به عنوان «زیستنشانگر» (نشانههای حیات) عمل کنند و بدین ترتیب، شناسایی و تحلیل آنها را آسانتر سازند.
منبع: دیلی میل
12309366
مهمترین اخبار علمی فناوری
