انبار خالی‌بندی ترامپ پر است

باشگاه خبرنگاران جوان - بذر‌های شوم جنگ علیه ایران در حال جوانه‌زدن در اقصی نقاط جهان است. اگر دولت ژاپن پس از افزایش قیمت انرژی مجبور شد برای حفظ ارزش پول ملی خود، با هدایت و هماهنگی با آمریکا ۹۶ میلیارد دلار ارز به بازار تزریق کند، واشنگتن خود علاوه بر بروز اشکال در نرخ بهره اوراق‌قرضه ۱۰ساله و نارضایتی مردم از افزایش قیمت سوخت، با دروغ‌سنج به جان نظامیان عالی‌رتبه‌اش افتاده تا بفهمد چه کسی کمبود در ذخایر مهمات این کشور در پیامد جنگ با ایران را افشا کرده است.

روزنامه آمریکایی «نیویورک‌تایمز» به نقل از مقام‌های دولتی گزارش داد بازرسان دولت دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، حدود ۵۰ نفر از اعضای ستاد مشترک ارتش آمریکا را در ارتباط با افشای اطلاعات به رسانه‌ها تحت آزمایش دروغ‌سنج قرار داده‌اند. این روزنامه نوشته هدف این تحقیقات پرسنل ستاد مشترک، یعنی گروهی از فرماندهان ارشد نظامی مشاور رئیس‌جمهور بود و تمرکز آن بر افشای اطلاعات مربوط به نقش جنگ علیه ایران در کمبود موشک‌های دوربرد و موشک‌های پدافند هوایی پاتریوت قرار داشت. افشای این اطلاعات ازآن‌رو بسیار حساس قلمداد شد که تنها افراد معدودی به آمار مهمات خاص دسترسی دارند.

سی‌بی‌اس می‌گوید پلیس فدرال آمریکا (اف‌بی‌آی) نقشی در این فرایند نداشته و وزارت جنگ از بازرسان خود استفاده کرده است. این رسانه در ادامه گزارش کرده که از تمام فرماندهان ارشد آزمایش دروغ‌سنجی گرفته نشد و ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش، جزء افرادی به شمار می‌رود که از این تحقیقات مستثنی شده‌اند. افشای تحقیقات و استفاده از دستگاه دروغ‌سنج در حالی صورت گرفته که اخیراً خبر مخالفت رسمی ۶ ژنرال چهارستاره با تمدید جنگ علیه ایران منتشر شده است. آنها هشدار دادند که جنگ کنونی قابل تداوم نبوده و به آمادگی جهانی آمریکا لطمه وارد می‌کند. اطلاعات مراکز تحقیقاتی نشان می‌دهد در بخش مهمات رهگیر ۶۵ درصد موشک‌های پاتریوت، ۸۰ درصد موشک‌های تاد و ۵۰ درصد موشک‌های استاندارد در جنگ با ایران مصرف شده‌اند و در قسمت مهمات دقیق تهاجمی، یک‌سوم این ذخایر در جنگ به کار رفته‌اند. در این میان ترامپ، اما ادعای دیگری دارد و تأکید کرده که ذخایر آمریکا مملو از مهمات است؛ بدون آنکه دقیقاً اشاره کند منظورش از وفور مهمات کدام نوع است، زیرا آنچه مراکز تحقیقاتی درباره آن هشدار می‌دهند به مهمات پیشرفته مربوط می‌شود.

چرا ادعای ترامپ درباره پر بودن ذخایر مهمات آمریکا فریب‌کارانه است؟

ترامپ در واکنش به تداوم گزارش‌ها و اعتراض‌ها درباره کاهش مهمات آمریکا، اعلام کرده نه‌تنها برای جنگ با ایران که برای جنگ‌های بزرگ دیگر هم‌اکنون مهمات کافی و بسیار زیاد وجود دارد. سخنان او از جهاتی درست و از جهاتی فریب‌کارانه و نادرست هستند.

۱- در شیوه رزم آمریکا، این کشور در ابتدا که حریف دارای پدافند است، با مهمات دقیق و گران‌قیمت حملات عمقی به‌منظور ازبین‌بردن پدافند و مراکز کنترل فرماندهی انجام داده و با گشوده شدن آسمان، حملات با مهمات ساده ادامه می‌یابد. در جنگ با ایران این شیوه پیگیری شد؛ اما چند مشکل بروز کرد. علی‌رغم تلاش برای سرکوب پدافند و مراکز کنترل، آنها به فعالیت خود ادامه داده و در اواخر جنگ با شکار چند جنگنده موفقیت بیشتری کسب کردند. عدم سرکوب باعث تداوم استفاده از مهمات پیشرفته شد. آنچه در انبار‌های آمریکا همچنان به‌وفور یافت می‌شود نه مهمات پیشرفته که مهمات ساده است.

۲- هدف قرار دادن پایگاه‌های پیشرو آمریکا در حاشیه جنوبی خلیج‌فارس و دورشدن ناوهواپیمابر این کشور از خطوط ساحلی جنوب ایران، آمریکا را تا حدی از به‌کارگیری انبوه جنگنده‌ها محروم کرد. این امر باعث شد دشمن به‌جای فاصله ۳۰۰ کیلومتری از یک هزارکیلومتری عملیات کرده و بمب‌افکن‌ها را وارد چرخه کند؛ در نتیجه انعطاف عملیاتی پایین آمده و نیاز به بهره‌گیری از مهمات پیشرفته باقی ماند. در این شرایط جنگنده‌ها نمی‌توانستند به نزدیکی هدف آمده و بمب‌های ساده‌تر را ر‌ها کنند، بلکه بمب‌افکن‌ها و یا تعداد محدودتری جنگنده با مهمات کمتر وجود داشتند که آنها را مجبور می‌کرد به دلیل این محدودیت‌ها از مهمات پیشرفته استفاده کنند.

۳- فرض در شیوه رزم مزبور، ازهم‌پاشیدن سریع امور در جبهه دشمن است. هنگامی که ایران دچار فروپاشی چرخه نظامی نشد، مصرف مهمات پیشرفته ادامه یافت. این در حالی بود که آمریکا مدت‌ها با فرض گرفتن ازهم‌پاشیدگی سریع دشمن در حملات دقیق، مهمات کمتری به نسبت نیاز واقعی تولید کرده بود. اشتباه واشنگتن قیاس ایران با عملیات‌های پیشین در کشور‌های دیگر بود تا این جنگ به مصرف شدید منجر شود.

۴- سلاح‌ها و مهمات با منطق‌های متفاوتی تولید می‌شوند. منطق برخی «تولید انبوه» و منطق بعضی دیگر «عملکرد» است. به‌عنوان‌مثال، شوروی برای جبران شکاف فناوری با آمریکا به‌جای رقابت تکنولوژیک هم‌تراز، منطق تولید انبوه را در صنایع نظامی خود حاکم کرد. جوزف استالین، رهبر شوروی در آن برهه برای توجیه این منطق جمله مشهوری داشت و گفته بود: «کمیت نوعی کیفیت است.» منطق آمریکا، اما منبعث از فناوری، عملکرد است. برای آمریکا تولید انبوه در اولویت بعدی قرار دارد.

۵- آمریکا زنجیره بزرگی برای جنگ دارد که باعث افزایش شدید کارایی جنگ‌افزار‌ها می‌شوند. واشنگتن به کمک این زنجیره کارایی عملکرد مهمات خود را چندبرابر می‌کند. به‌عنوان‌مثال، اگر موشک کروز تاماهاک به سمت هدفی در حال حرکت است، این حرکت متأثر از اطلاعات دقیق سرویس‌های جاسوسی از هدف بوده، برای هدایت از ماهواره کمک گرفته و در بالابردن دقت از پهپاد‌های شناسایی-رزمی در حال پرواز بر فراز هدف بهره می‌گیرد. اگر کشوری دیگر ملاحظات کمتر و زنجیره شلیک جمع‌و‌جورتری دارد، در خصوص آمریکا نباید تنها هزینه یک موشک کروز را ارزیابی کرد، بلکه این کشور ترجیح می‌دهد برای افزایش عملکرد این مهمات، مبالغ کلانی برای تشکیل تیم جاسوسی، ایجاد شبکه‌ای از ماهواره‌های چندصدمیلیون تا چندمیلیارددلاری و البته اسکادرانی از انواع پهپاد‌های شناسایی-رزمی هزینه کند. در اینجا نباید فریب تعداد کم را خورد. بسیاری این موضوع که آمریکا طی چند دهه در مجموع ۴۱۵۰ تیره موشک کروز تاماهاک را تولید کرده قدری مشکوک می‌دانند، زیرا معتقدند توان مالی و فنی آمریکا تفاوت بسیاری با آنچه اعلام شده دارد. مشکل در این ارزیابی اکتفا به توان مالی و فنی است درحالی‌که این دو توانایی، نه‌تنها صرف مهمات که برای ساخت زنجیره شلیک از ماهواره تا پهپاد و تیم‌های نفوذی هزینه شده است.

۶- اصابت‌های بیشتر در حملات ایران به پایگاه‌های آمریکا، تغییر آشکار در پدافند اوکراین که باعث کاهش سرفاصله حملات سنگین روسیه از یکدیگر شده و روس‌ها را به استفاده بیشتر از موشک بالستیک و تمرکز بر کی‌یف کشانده است، دو نشانه عملیاتی از کاهش مهمات رهگیر واشنگتن هستند. انعقاد قرارداد‌های سنگین آمریکا و متحدانش برای خرید تعداد زیادی موشک رهگیر به همراه تلاش این کشور جهت کاهش زمان تولید، آشکار می‌کند که کمبود کنونی جدی است. تغییر آرایش رهگیر‌ها و انتقال مداوم از شرق آسیا به غرب این قاره در حین و پس از جنگ که تاکنون نیز ادامه یافته، چهارمین نشانه در این قضیه است.

۷- ساخت مهمات دقیق به دلیل پیچیدگی‌های متعدد به‌آسانی قابل‌افزایش نیست. یک گلوگاه مهم در ساخت این سلاح‌ها، فلزات کمیاب است که نبض آن در دستان چین قرار دارد و این کشور در تلافی جنگ تعرفه‌ای ترامپ، در برابر فروش آنها به آمریکا اخلال ایجاد می‌کند. خبرگزاری انگلیسی رویترز چند هفته مانده به سفر شی جین پینگ، رئیس‌جمهور چین به آمریکا به نقل از سه منبع آگاه اعلام کرد که برخی تأمین‌کنندگان چینی عناصر نادر خاکی از ارسال این مواد به آمریکا خودداری کرده‌اند. رویترز در ادامه آورده است که واشنگتن به‌دفعات از مقامات چینی خواسته به تعهداتی که طی یک سال گذشته در بوسان کره جنوبی و پکن برای تضمین روند روان صدور مجوز‌های صادرات عناصر نادر خاکی داده شده، پایبند بماند. قیمت برخی مواد که در صنایع نظامی یا در صنایع حساسی مانند هوافضا و تولید تراشه استفاده می‌شوند، از جمله ایتریوم، فسفید ایندیم و تنگستن همچنان به دلیل محدودیت عرضه نزدیک به بالاترین سطح تاریخی خود قرار دارد. بر اساس داده‌های گمرک چین، صادرات ایتریوم به آمریکا در سال جاری افزایش یافته؛ اما همچنان حدود نصف سطح سال ۲۰۲۴ است. دو منبع به رویترز گفته‌اند که بعضی شرکت‌های آمریکایی بیش از ۶ ماه است که در انتظار دریافت مجوز واردات مواد معدنی هستند. عناصر کمیاب تنها یکی از گلوگاه‌هاست و علاوه‌برآن خطوط تولید و نیرو‌های ماهر برای تولید اهمیت بالایی دارند. آموزش متخصصان جدید برای کار در خطوط تولید و نظارت بر اجرای ساخت، امری حساس و زمان‌بر بوده و صرفاً با تزریق بودجه قابل‌حل نیست.

۸- یکی از پیشران‌های آمریکا برای حرکت به سمت حملات علیه پرتابگر‌ها، پایگاه‌های موشکی و زنجیره صنعتی، کاهش توانایی موشکی ایران برای جبران کاهش ذخایر موشک‌های رهگیر در زرادخانه این کشور است.

منبع: فرهیختگان