افزایش ۱۰۰ درصدی نرخ اضافه‌تدریس معلمان شاغل و بازنشسته/ نصب ۱۶ مگاوات نیروگاه خورشیدی در پشت‌بام مدارس
باشگاه خبرنگاران جوان - علی فرهادی با اشاره به ابعاد مختلف عدالت آموزشی و نقش معاونت برنامه‌ریزی و توسعه منابع در تحقق آن، اظهار کرد: عدالت آموزشی چند بعد دارد؛ یک بعد آن فضای آموزشی و مدرسه، بعد دیگر محتوای آموزشی و بعد سوم نیز شرایط تحصیل دانش‌آموزان است. تأمین فضای آموزشی، کتاب درسی، محتوای آموزشی و معلم ماهر و باکیفیت برای همه دانش‌آموزان از جمله وظایف آموزش‌وپرورش است.
وی با بیان اینکه بخشی از شرایط تحصیل دانش‌آموزان خارج از اراده آموزش‌وپرورش و تحت تأثیر وضعیت خانوادگی و آسیب‌های اجتماعی قرار دارد، افزود: آموزش‌وپرورش باید در برنامه‌ریزی‌های خود این شرایط را نیز در نظر بگیرد تا دانش‌آموزانی که به هر دلیلی در وضعیت محرومیت قرار گرفته‌اند، بتوانند شرایط تحصیلی خود را بهبود دهند و به دانش‌آموزانی که از امکانات مطلوب‌تری برخوردارند نزدیک شوند.
فرهادی با اشاره به پوشش تحصیلی در دوره ابتدایی گفت: در مقطع ابتدایی، تقریباً در تمام نقاط کشور امکان تحصیل برای دانش‌آموزان فراهم شده است؛ به‌گونه‌ای که حتی برای یک دانش‌آموز در یک روستا نیز معلم اعزام می‌کنیم تا از تحصیل بازنماند. در این مقطع، چه در شهر و روستا و چه در مناطق عشایری، دانش‌آموزی نداریم که مدرسه، معلم یا کتاب درسی در اختیار نداشته باشد.
امکان تشکیل مدرسه در همه مناطق روستایی وجود ندارد
وی ادامه داد: در دوره متوسطه اول و دوم، به دلیل تفاوت شرایط جمعیتی و پراکندگی روستاها، امکان تشکیل مدرسه در همه مناطق وجود ندارد. برای مثال، ممکن است در یک روستا تنها دو دانش‌آموز دختر در سن تحصیل متوسطه وجود داشته باشند و امکان تأسیس مدرسه برای این تعداد فراهم نباشد. در چنین شرایطی، مدارس شبانه‌روزی امکان ادامه تحصیل را برای این دانش‌آموزان فراهم می‌کنند.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش با بیان اینکه حدود چهار هزار مدرسه شبانه‌روزی در کشور فعالیت می‌کنند، تصریح کرد: این مدارس به‌ویژه برای دختران اهمیت دارند؛ زیرا ممکن است خانواده‌ها امکان یا تمایل نداشته باشند که دختران خود را برای ادامه تحصیل به شهر‌های دیگر بفرستند. توسعه مدارس شبانه‌روزی با هدف جلوگیری از بازماندگی تحصیلی این دانش‌آموزان دنبال می‌شود.
رشد بیش از دو برابری سرانه آموزشی مدارس دولتی در سال ۱۴۰۵
فرهادی در ادامه به افزایش اعتبارات سرانه آموزشی مدارس اشاره کرد و گفت: اعتبار سرانه آموزشی در سال ۱۴۰۲ حدود یک‌هزار و ۲۰۰ میلیارد تومان بود که در سال ۱۴۰۳ به چهار هزار و ۹۰۰ میلیارد تومان، در سال ۱۴۰۴ به حدود ۱۱ هزار میلیارد تومان و در سال ۱۴۰۵ به حدود ۲۶ هزار میلیارد تومان رسید. این میزان رشد نشان می‌دهد که افزایش سرانه آموزشی نسبت به میانگین رشد بودجه کشور بسیار بیشتر بوده است.
وی با بیان اینکه سرانه آموزشی صرفاً به مدارس دولتی اختصاص پیدا می‌کند، درباره نحوه توزیع این اعتبارات توضیح داد: در توزیع سرانه، ابتدا مدارس شبانه‌روزی و پس از آن مدارس روستا مرکزی در اولویت قرار دارند. در طرح روستا مرکزی، دانش‌آموزان چند روستای اطراف می‌توانند در یک مدرسه متوسطه تحصیل کنند و هزینه رفت‌وآمد آنان نیز تأمین می‌شود تا بدون نیاز به اقامت در مدرسه شبانه‌روزی، امکان ادامه تحصیل داشته باشند.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش افزود: پس از این مدارس، سرانه به مدارس عادی دولتی اختصاص پیدا می‌کند؛ اما مدارسی مانند شاهد، نمونه دولتی، تیزهوشان و هیئت‌امنایی که از محل شهریه یا منابع دیگری تأمین مالی می‌شوند، مشمول دریافت این سرانه نیستند.
فرهادی تأکید کرد: در توزیع سرانه آموزشی، تأسیس مدارس شبانه‌روزی و اجرای طرح روستا مرکزی، عدالت آموزشی را در نظر می‌گیریم و تلاش می‌کنیم سطح و شرایط تحصیل دانش‌آموزان را به یکدیگر نزدیک کنیم. ممکن است به دلیل تفاوت شرایط اقتصادی خانواده‌ها، تفاوت‌هایی میان دانش‌آموزان وجود داشته باشد، اما وظیفه آموزش‌وپرورش کاهش این فاصله‌هاست.
وی با اشاره به توزیع معلم در مناطق مختلف کشور نیز گفت: در مقطع ابتدایی، حتی برای یک دانش‌آموز هم معلم اعزام می‌کنیم؛ در حالی که ممکن است در تهران یک معلم به حدود ۳۰ دانش‌آموز آموزش دهد.
حدود پنج هزار مدرسه در کشور کمتر از ۱۰ دانش‌آموز دارند
فرهادی خاطرنشان کرد: این موارد از مصادیق عدالت آموزشی است که مورد تأکید نظام تعلیم و تربیت و وزارت آموزش‌وپرورش قرار دارد. رئیس‌جمهور نیز همواره تأکید داشته‌اند که هیچ دانش‌آموزی نباید به دلیل نداشتن توان مالی والدین از تحصیل بازبماند.
افتتاح ۲۳۳۱ مدرسه با ۱۱ هزار کلاس درس در مهرماه امسال
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش در پاسخ به پرسشی درباره اقدامات دولت چهاردهم در حوزه مدرسه‌سازی و تجهیز مدارس اظهار کرد: یکی از نهضت‌های مهمی که رئیس‌جمهور آغاز کردند، نهضت عدالت آموزشی در دو بعد تأمین فضا و مدرسه‌سازی و ارتقای کیفیت و محتوای آموزشی است.
وی با اشاره به نقش مشارکت مردم در ساخت مدارس افزود: در دو سال اخیر اتفاقات قابل توجهی در حوزه مدرسه‌سازی رخ داده است. از مادری که دیه فرزندش را برای ساخت مدرسه در مریوان اختصاص می‌دهد تا اهالی روستایی که هرکدام به شکلی در ساخت مدرسه مشارکت می‌کنند؛ یکی تراکتور خود را در اختیار پروژه قرار می‌دهد، دیگری نیروی کار و مصالح تأمین می‌کند و افراد دیگری در تهیه در و پنجره مشارکت دارند.
فرهادی ادامه داد: مدرسه‌ای که با مشارکت مردم ساخته می‌شود، از سوی همان مردم نیز بیشتر مورد مراقبت قرار می‌گیرد و ارزش آن را بهتر می‌دانند.
وی با اشاره به افتتاح مدارس در مهرماه امسال گفت: در هفتم یا هشتم مهرماه، هم‌زمان با آغاز سال تحصیلی و با حضور رئیس‌جمهور، دو هزار و ۳۳۱ مدرسه با ۱۱ هزار کلاس درس افتتاح شد. در سال گذشته نیز حدود دو هزار و ۸۰۰ مدرسه با هشت هزار کلاس درس به بهره‌برداری رسید.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش با اشاره به ساخت مدارس بزرگ‌مقیاس اظهار کرد: در دو سال اخیر، در مجموع بیش از پنج هزار مدرسه و نزدیک به ۲۰ هزار کلاس درس ساخته شده است. هرچه بتوانیم به سمت ساخت مدارس بزرگ‌مقیاس حرکت کنیم، امکان ارائه امکانات بیشتری مانند کتابخانه، استخر، سالن ورزشی، سالن اجتماعات و زمین چمن مصنوعی فراهم می‌شود و دانش‌آموزان می‌توانند در یک فضای آموزشی مجهزتر تحصیل کنند.
فرهادی با تأکید بر اینکه نهضت عدالت آموزشی صرفاً به مدرسه‌سازی محدود نمی‌شود، افزود: ارتقای کیفیت یادگیری، تغییر روش‌های تدریس، آموزش معلمان، ایجاد فضای مناسب‌تر میان معلم و دانش‌آموز، افزایش انگیزه دانش‌آموزان برای حضور در کلاس درس و هوشمندسازی مدارس نیز از ابعاد این نهضت است.
وی ادامه داد: معاونت‌های آموزش ابتدایی، آموزش متوسطه، پرورشی و تربیت بدنی در این زمینه برنامه‌ریزی کرده‌اند و آموزش معلمان برای بهبود کیفیت یادگیری دنبال می‌شود. همچنین تعداد زیادی تلویزیون هوشمند و ویدئوپروژکتور برای کلاس‌های درس تأمین شده است تا امکان استفاده از روش‌های تدریس چندرسانه‌ای فراهم شود.
فرهادی با اشاره به موضوع تراکم دانش‌آموزان در کلاس‌های درس گفت: طبق قانون برنامه هفتم، تا پایان این برنامه نباید کلاسی با تراکم بیش از ۳۵ دانش‌آموز داشته باشیم. البته عواملی مانند مهاجرت و تغییرات جمعیتی در برخی مناطق، برنامه‌ریزی برای تأمین فضای آموزشی را با دشواری‌هایی مواجه می‌کند.
وی افزود: برای مثال، در برخی شهرستان‌های استان تهران، تعداد دانش‌آموزان در یک سال دو هزار نفر افزایش پیدا می‌کند. در مقابل، در برخی مناطق کشور مدرسه وجود دارد، اما دانش‌آموزی برای آن نیست. منطقه تبادکان در حاشیه مشهد نیز بیش از ۱۷۰ هزار دانش‌آموز دارد که جمعیت قابل توجهی است.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش تأکید کرد: با وجود این شرایط، هیچ دانش‌آموزی را که برای ثبت‌نام مراجعه کرده باشد، بدون ثبت‌نام نگذاشته‌ایم. ممکن است به دلیل تراکم بالا نتوانیم دانش‌آموزی را در مدرسه محل سکونتش ثبت‌نام کنیم، اما در مدرسه‌ای در فاصله نزدیک، امکان تحصیل او را فراهم می‌کنیم.
مدرسه باید کانون تربیتی و فرهنگی محله باشد
فرهادی در ادامه با اشاره به نقش مدارس در طرح محله‌محوری و تأکید رئیس‌جمهور بر این موضوع گفت: این رویکرد ناظر به سند تحول بنیادین آموزش‌وپرورش است که مدرسه را کانون تحول محله می‌داند. به این معنا که پس از پایان ساعت آموزش، مدرسه تعطیل نشود و بتوان از ظرفیت آن برای فعالیت‌های فرهنگی، تربیتی، ورزشی و اجتماعی اهالی محله استفاده کرد.
وی افزود: برای مثال، اگر کلاس قرآن یا فعالیت ورزشی در محله‌ای نیازمند فضا باشد، مدرسه می‌تواند با در اختیار قرار دادن زمین چمن مصنوعی، حیاط و امکانات ورزشی خود، زمینه استفاده دانش‌آموزان و اهالی محل را فراهم کند. همچنین افرادی که به‌صورت داوطلبانه می‌خواهند در زمینه آموزش، فعالیت‌های هنری، فرهنگی، ورزشی و دینی به دانش‌آموزان کمک کنند، می‌توانند از فضای مدرسه استفاده کنند.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش با اشاره به برداشت‌های نادرست از طرح هیئت‌امنایی شدن مدارس اظهار کرد: هیئت‌امنایی شدن به این معنا نیست که تمام مسئولیت اداره مدارس از دولت گرفته شود، بلکه هدف این است که اهالی محل در اداره مدرسه کنشگری و مشارکت داشته باشند و از حالت منفعل خارج شوند.
فرهادی تصریح کرد: دولت قرار نیست از مسئولیت‌های خود در قبال مدرسه شانه خالی کند. معلم یک شغل تخصصی است و دولت نیروی انسانی و بودجه مورد نیاز مدرسه را تأمین می‌کند؛ اما هدف این است که ضریب بهره‌وری مدرسه به نفع دانش‌آموزان و والدین افزایش پیدا کند.
وی با تأکید بر ضرورت ارتباط میان مدرسه و خانواده ادامه داد: مدرسه فقط محل آموزش نیست، بلکه محل تربیت نیز هست و تربیت بدون مداخله والدین محقق نمی‌شود. این ارتباط زمانی شکل می‌گیرد که والدین با مدرسه در ارتباط باشند، در آن حضور پیدا کنند و از مشکلات، ظرفیت‌ها و نیاز‌های مدرسه آگاه شوند.
فرهادی افزود: وقتی والدین از امکانات و داشته‌های مدرسه اطلاع داشته باشند، دانش‌آموزان را به استفاده از آن امکانات تشویق می‌کنند و اگر کمبودی وجود داشته باشد، برای رفع آن مشارکت خواهند کرد. موضوع نیز صرفاً بودجه نیست؛ حتی اگر دولت بودجه کافی در اختیار داشته باشد، ارتباط اهالی محل با مدرسه برای تکمیل فرآیند تربیت ضروری است.
وی با اشاره به طرح سه‌میم، مدرسه، محله و مسجد، خاطرنشان کرد: ارتباط میان این سه نهاد از موضوعاتی است که در برنامه‌ریزی‌های آموزش‌وپرورش مورد توجه قرار دارد و یافته‌های پژوهشی و علمی نیز بر ضرورت ارتباط مدرسه با خانواده و محله تأکید می‌کنند.
رشد ۴۶ درصدی بودجه آموزش‌وپرورش در سال ۱۴۰۵
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش در پاسخ به پرسشی درباره وضعیت اعتبارات این وزارتخانه در سال جاری اظهار کرد: اعتبارات وزارت آموزش‌وپرورش در سال ۱۴۰۴ نسبت به سال ۱۴۰۳ حدود ۶۷.۵ درصد رشد داشت؛ در حالی که میانگین رشد بودجه کشور در همان سال ۳۷ درصد بود.
وی افزود: در سال ۱۴۰۵ نیز بودجه آموزش‌وپرورش نسبت به سال ۱۴۰۴ حدود ۴۶ درصد رشد کرده است، در حالی که میانگین رشد بودجه کشور حدود ۲۵ درصد بوده است. بنابراین، رشد بودجه آموزش‌وپرورش در هر دو سال به‌مراتب بیشتر از میانگین رشد بودجه کشور بوده است.
فرهادی با اشاره به آثار افزایش اعتبارات در به‌روز شدن پرداخت‌های این وزارتخانه گفت: برخی پرداخت‌ها در سال‌های گذشته با تأخیر یک تا دو ساله و حتی پنج تا هفت ساله مواجه بودند که اکنون به‌روز شده‌اند. برای مثال، پرداخت هزینه‌های مربوط به فوت و ازدواج کارکنان آموزش‌وپرورش که در برخی موارد شش تا هفت سال به تعویق افتاده بود، به‌روز شده است.
وی ادامه داد: پرداخت پاداش پایان خدمت، اضافه‌تدریس معلمان شاغل و بازنشسته و حق‌الزحمه عوامل اجرایی امتحانات نهایی نیز به‌روز شده است. در گذشته حق‌الزحمه امتحانات نهایی با یک تا دو سال تأخیر پرداخت می‌شد، اما اکنون پیش از برگزاری امتحانات، اعتبار آن تأمین و پرداخت شده است.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش درباره پاداش پایان خدمت بازنشستگان سال جاری نیز گفت: در حال حاضر منتظریم فایل نهایی اطلاعات بازنشستگان از سوی استان‌ها تکمیل شود تا پرداخت انجام شود. تلاش می‌کنیم این پرداخت به ماه‌های پایانی سال موکول نشود و در زمان نزدیک‌تری صورت بگیرد.
افزایش ۱۰۰ درصدی نرخ اضافه‌تدریس معلمان شاغل و بازنشسته
فرهادی در پاسخ به پرسشی درباره فراخوان استخدامی سال گذشته و اقدامات انجام‌شده پس از اجرا نشدن آن به دلیل شرایط جنگی، اظهار کرد: برای سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۴ حدود ۲۴ هزار ردیف استخدامی از سازمان اداری و استخدامی دریافت کرده بودیم تا از طریق آزمون استخدامی، کمبود نیروی انسانی آموزش‌وپرورش جبران شود؛ اما به دلیل شرایط جنگی، این آزمون محقق نشد.
وی افزود: با همراهی دولت، سازمان برنامه و بودجه و سازمان اداری و استخدامی، مصوبات مهمی در شورای حقوق و دستمزد به تصویب رسید که از اول مهرماه اجرایی شد و بخشی از این مصوبات با هدف افزایش انگیزه و بهبود وضعیت معیشتی معلمان و کارکنان مدارس دنبال می‌شود.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش با اشاره به نخستین مصوبه گفت: نرخ اضافه‌تدریس معلمان شاغل و بازنشسته ۱۰۰ درصد افزایش پیدا کرد. استفاده از ظرفیت معلمان شاغل و بازنشسته در قالب اضافه‌تدریس، یکی از راهکار‌های جبران کمبود نیروی انسانی در دوره‌هایی است که آموزش‌وپرورش با کمبود معلم مواجه می‌شود.
فرهادی با بیان اینکه نرخ قبلی اضافه‌تدریس انگیزه کافی برای همکاری بیشتر معلمان ایجاد نمی‌کرد، افزود: با تصویب این افزایش در شورای حقوق و دستمزد، امکان استفاده بهتر از ظرفیت معلمان فراهم شده است و پرداخت اضافه‌تدریس نیز در پایان هر ماه انجام می‌شود تا حتی یک روز تأخیر در پرداخت آن نداشته باشیم.
وی درباره دومین مصوبه توضیح داد: برای نخستین بار، ادبیات کارانه عملکردی وارد نظام مدیریتی مدارس شده است. مدیران، معاونان و عوامل اجرایی مدارس، هنرستان‌ها و مدارس شبانه‌روزی پیش از این حق مدیریت دریافت می‌کردند، اما اکنون کارانه‌ای متناسب با عملکرد آنان در نظر گرفته شده است.
فرهادی ادامه داد: این طرح در مهر و آبان به‌صورت آزمایشی اجرا می‌شود تا نواقص آن شناسایی و در ماه‌های بعد، شیوه پرداخت مؤثرتر شود.
وی با اشاره به سومین مصوبه گفت: برای معلمانی که در ۴۰ هزار نقطه محروم کشور تدریس می‌کنند، ماهانه چهار میلیون تومان تحت عنوان فوق‌العاده خاص تدریس در مناطق محروم در نظر گرفته شده است. این مصوبه نیز با هماهنگی سازمان اداری و استخدامی و سازمان برنامه و بودجه در شورای حقوق و دستمزد به تصویب رسیده است.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش چهارمین مصوبه را مربوط به معلمان و کارکنانی دانست که با وجود داشتن شرایط بازنشستگی، به خدمت خود ادامه می‌دهند و افزود: برای این افراد در مناطق عادی یک ماه و در مناطق محروم یک ماه و نیم حقوق بیشتر پرداخت می‌شود.
فرهادی تصریح کرد: این اقدامات با هدف افزایش انگیزه نیروی انسانی از مهرماه امسال اجرایی شده است. البته پاداش استمرار خدمت در سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ نیز با کمک دولت و به‌صورت مساعده پرداخت می‌شد، اما اکنون این موضوع به قانون تبدیل شده است.
وی تأکید کرد: با وجود برگزار نشدن آزمون استخدامی به دلیل شرایط جنگی و اختصاص نیافتن سربازمعلم در سال جاری، با مدیریت نیروی انسانی و مصوبات انگیزشی دولت، در مهرماه امسال هیچ مدرسه‌ای بدون معلم نماند و مدارس از نظر نیروی انسانی تأمین شدند.
معیشت معلمان، اولویت اصلی معاونت برنامه‌ریزی و توسعه منابع
فرهادی در تشریح اولویت‌های معاونت برنامه‌ریزی و توسعه منابع در سال جاری گفت: اگر بخواهم واقعیت را بیان کنم، باید بگویم مهمترین اولویت ما معیشت معلمان است. معلم باید شغلی داشته باشد که از آن رضایت کامل یا دست‌کم رضایت نسبی داشته باشد. با دستور وزیر آموزش‌وپرورش، تمرکز ما بر حساسیت نسبت به وضعیت معیشتی معلمان است.
وی با اشاره به ضرورت تأمین نیروی انسانی کارآمد و سازماندهی آن افزود: یکی دیگر از اولویت‌های ما این است که در سال‌های مختلف با کمبود نیروی انسانی مواجه نشویم و به ورودی‌های دانشگاه فرهنگیان و دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی توجه کنیم. امسال با وجود شرایط جنگی، حدود ۲۹ هزار نفر در رشته‌ها و مشاغل مختلف معلمی وارد این دو دانشگاه شدند.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش ارتقای عدالت آموزشی از طریق توجه به مدارس دولتی را از دیگر اولویت‌ها برشمرد و اظهار کرد: کیفیت مدارس دولتی باید ارتقا پیدا کند؛ زیرا کیفیت این مدارس تضمین‌کننده ارتقای عدالت آموزشی است و عمده دانش‌آموزان کشور در مدارس دولتی تحصیل می‌کنند.
فرهادی آموزش مستمر معلمان را از دیگر محور‌های برنامه‌ریزی این معاونت دانست و گفت: معلمان باید متناسب با تغییرات برنامه درسی ملی، تحولات اجتماعی و فناوری‌های جدید آموزش ببینند. برای مثال، در یک سال گذشته بیش از ۲۰۰ هزار معلم آموزش استفاده از هوش مصنوعی دیده‌اند و حدود چهار میلیون دانش‌آموز نیز با هوش مصنوعی و کاربرد‌های آن آشنا شده‌اند.
وی افزود: باید معلمان را هم‌زمان با فناوری‌های روز رشد دهیم تا بتوانند دانش‌آموزان را نیز متناسب با شرایط جدید آموزش دهند. اگر می‌خواهیم دانش‌آموزانی توانمند، شجاع، امیدوار، با عزت نفس و برخوردار از مهارت‌های مختلف تربیت کنیم، باید این ویژگی‌ها در معلمان نیز تقویت شود.
فرهادی در پایان این بخش، افزایش سهم آموزش‌وپرورش از بودجه کشور را نیز از اولویت‌های این معاونت عنوان کرد.
نصب حدود ۱۶ مگاوات نیروگاه خورشیدی در پشت‌بام مدارس
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش در بخش دیگری از این گفت‌و‌گو، با اشاره به نقش مدارس در فرهنگ‌سازی صرفه‌جویی و مدیریت مصرف انرژی اظهار کرد: اسراف در دین مبین اسلام به‌شدت مورد نکوهش قرار گرفته است و یکی از راهکار‌های مقابله با این مسئله، آموزش و آگاهی‌بخشی از طریق مدارس است. باید دانش‌آموزان را نسبت به اهمیت صرفه‌جویی در منابع آگاه کنیم و این موضوع را به آنان آموزش دهیم.
وی با اشاره به محتوای کتاب‌های درسی در زمینه مصرف بهینه منابع افزود: در کتاب‌های درسی، احادیث مختلفی از پیامبر و ائمه و همچنین سخنان بزرگان درباره پرهیز از اسراف و ضرورت صرفه‌جویی وجود دارد. در کنار این موضوع، معاونت برنامه‌ریزی نیز میزان مصرف انرژی در ساختمان‌ها و مدارس را پایش می‌کند تا مشخص شود مصرف در هر دوره نسبت به دوره قبل چه تغییری داشته است.
فرهادی با اشاره به برخی اقدامات اجرایی برای کاهش مصرف انرژی در مدارس گفت: در مقطعی تلاش کردیم سیستم گرمایش و سرمایش ساختمان سرایداری مدارس را از موتورخانه اصلی جدا کنیم تا صرفاً به دلیل گرم نگه داشتن محل سکونت سرایدار، مجبور به روشن نگه داشتن کل موتورخانه مدرسه نباشیم. البته در برخی مناطق سردسیر، به دلیل احتمال یخ‌زدگی تأسیسات، امکان خاموش کردن کامل موتورخانه وجود ندارد، اما تلاش می‌کنیم درجه آن را تا حد امکان کاهش دهیم.
وی توسعه نیروگاه‌های خورشیدی در مدارس را از دیگر اقدامات این وزارتخانه دانست و گفت: نصب سلول‌های خورشیدی دو هدف دارد؛ نخست، آشنایی دانش‌آموزان با اهمیت انرژی و صرفه‌جویی و دوم، ایجاد درآمد پایدار برای مدارس؛ زیرا برق تولیدشده از سوی دولت خریداری می‌شود و وزارت نیرو هزینه آن را پرداخت می‌کند.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش با اشاره به آخرین آمار نصب نیروگاه‌های خورشیدی در مدارس اظهار کرد: در آخرین آماری که حدود پنج تا شش ماه پیش دریافت کردیم، نزدیک به ۱۶ مگاوات نیروگاه خورشیدی روی پشت‌بام مدارس و ساختمان‌های وزارت آموزش‌وپرورش نصب شده بود. در حال حاضر نیز مجدداً در حال جمع‌آوری آمار هستیم.
فرهادی با تأکید بر توسعه این ظرفیت افزود: یکی از برنامه‌های اصلی ما این است که با استفاده از ظرفیت خیرین، درآمد‌های مدارس و کمک‌های اولیا، در مدارسی که امکان نصب نیروگاه وجود دارد، به‌ویژه مدارس بزرگ‌مقیاس، نیروگاه خورشیدی احداث کنیم.
وی ادامه داد: در کشور حدود ۱۲۵ هزار مدرسه دولتی و غیردولتی وجود دارد که از این تعداد، ۲۱ هزار مدرسه غیردولتی و بیش از ۱۰۰ هزار مدرسه دولتی هستند. اگر حتی ۵۰ درصد مدارس دولتی ظرفیت نصب نیروگاه‌های خورشیدی ۵۰ کیلوواتی را داشته باشند، ظرفیت بسیار بزرگی برای تولید برق ایجاد خواهد شد.
فرهادی با اشاره به نمونه‌های اجراشده در کشور گفت: حدود یک سال پیش، با کمک مدیر یک هنرستان در منطقه ۱۵ تهران، نیروگاه خورشیدی آن مجموعه افتتاح شد. همچنین در یکی از مدارس اصفهان، نیروگاه ۴۰۰ کیلوواتی نصب کردیم که از نیروگاه‌های قابل توجه احداث‌شده روی پشت‌بام مدارس است.
رفتار معلمان و والدین در آموزش فرهنگ صرفه‌جویی مؤثرتر از گفتار است
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش در پاسخ به پرسشی درباره اقدامات فرهنگی و تربیتی برای نهادینه کردن فرهنگ صرفه‌جویی در میان دانش‌آموزان گفت: دانش‌آموز یک ویژگی دارد و آن اینکه بیشتر از آنکه بشنود، می‌بیند. دانش‌آموزان در رفتار خود بیشتر از گفتار دیگران تبعیت می‌کنند؛ بنابراین، رفتار معلم و والدین در آموزش فرهنگ صرفه‌جویی اهمیت زیادی دارد.
وی افزود: دانش‌آموز باید در عمل ببیند که معلم، مدیر و معاون مدرسه به مصرف بهینه انرژی توجه دارند. برای مثال، وقتی معلم از کلاس خارج می‌شود، همراه با دانش‌آموزان چراغ‌های اضافی را خاموش کند یا در جایی که نور کافی وجود دارد، از روشن نگه داشتن لامپ‌ها خودداری کند.
فرهادی با بیان اینکه صرفه‌جویی باید به باور و رفتار فردی دانش‌آموز تبدیل شود، تصریح کرد: این موضوع در آموزش‌های معلمان و برنامه‌های دانش‌آموزی مورد توجه قرار دارد. همچنین از ظرفیت تشکل‌هایی مانند بسیج دانش‌آموزی، شورا‌های دانش‌آموزی و مجلس دانش‌آموزی استفاده می‌کنیم تا فرهنگ صرفه‌جویی در مدارس تقویت و به رفتار روزمره دانش‌آموزان تبدیل شود.
شهادت حدود ۳۰۰ دانش‌آموز و ۷۰ فرهنگی در جنگ‌های اخیر
فرهادی در بخش دیگری از این گفت‌و‌گو، با اشاره به شهادت دانش‌آموزان و فرهنگیان در جنگ‌های اخیر و اقدامات وزارت آموزش‌وپرورش برای حمایت از بازماندگان حادثه مدرسه شجره طیبه میناب اظهار کرد: داغ دانش‌آموزان میناب، لامرد و سایر دانش‌آموزانی که در جنگ ۱۲ روزه، نبرد هرمز و جنگ رمضان به شهادت رسیدند، هیچ‌گاه فراموش نخواهد شد.
وی با اشاره به آمار شهدای فرهنگی و دانش‌آموز در این حوادث گفت: در مجموع جنگ‌های اخیر، حدود ۳۰۰ دانش‌آموز و نزدیک به ۷۰ نفر از فرهنگیان کشور به شهادت رسیدند.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش با اشاره به حمله به مدرسه شجره طیبه میناب افزود: ۱۶۸ دانش‌آموز و معلم در این مدرسه به شهادت رسیدند و تصمیم داریم به تعداد این شهدا، مدرسه بسازیم و مدارس احداث‌شده را به نام شهدای میناب نام‌گذاری کنیم تا نام و یاد آنان در تاریخ نظام تعلیم و تربیت کشور ماندگار شود.
فرهادی ادامه داد: بسیاری از خیرین مدرسه‌ساز و افرادی که در این حوزه فعالیت می‌کنند، ساخت مدارس به نام دانش‌آموزان شهید میناب و لامرد را آغاز کرده‌اند. علاوه بر این، در مناطق مختلف کشور از جمله کرمانشاه، اصفهان، کردستان، استان مرکزی و تهران نیز دانش‌آموزانی به شهادت رسیده‌اند که نام و یاد آنان در نظام تعلیم و تربیت کشور باقی خواهد ماند.
وی با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای حمایت از دانش‌آموزان بازمانده از حادثه میناب گفت: خودم فردا عازم میناب هستم و معاونان وزیر آموزش‌وپرورش، وزیر و اعضای کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی نیز بار‌ها در این منطقه حضور پیدا کرده‌اند و وضعیت دانش‌آموزان بازمانده از حادثه مدرسه شجره طیبه را پیگیری کرده‌اند.
فرهادی با بیان اینکه خدمات مشاوره‌ای و پیگیری وضعیت تحصیلی این دانش‌آموزان در دستور کار قرار دارد، افزود: دانش‌آموزان بازمانده، همکلاسی شهدایی هستند که مظلومانه در مدرسه و در کنار معلم خود به شهادت رسیدند. در مدرسه شجره طیبه، یک معلم زن نیز به شهادت رسید که تعدادی از دانش‌آموزان را در آغوش گرفته بود و در جریان حمله، جان خود را برای محافظت از آنان از دست داد.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش تصریح کرد: در مدرسه شجره طیبه میناب، صحنه‌هایی از ایثار و فداکاری شکل گرفت که نشان‌دهنده عمق باور‌های دینی و فرهنگی مردم ایران است. ما تا همیشه در خدمت دانش‌آموزان بازمانده از این حادثه خواهیم بود و حمایت از تحصیل و وضعیت آنان را دنبال می‌کنیم.
ارائه خدمات مشاوره‌ای به دانش‌آموزان و خانواده‌ها از طریق سامانه ۱۵۷۰
فرهادی در پاسخ به پرسشی درباره اقدامات روانی و مشاوره‌ای برای دانش‌آموزان آسیب‌دیده از حوادث جنگی گفت: در جریان جنگ‌های اخیر، همکاران مشاور ما فعال بودند و سامانه ۱۵۷۰ نیز برای ارائه خدمات مشاوره‌ای به دانش‌آموزان و والدین آنان در دسترس قرار داشت. دانش‌آموزان و خانواده‌ها می‌توانند از طریق این سامانه تماس بگیرند و خدمات مشاوره‌ای دریافت کنند.
وی با اشاره به تأکید وزیر آموزش‌وپرورش بر استمرار خدمات مشاوره‌ای در شرایط جنگی افزود: از همان آغاز جنگ ۱۲ روزه و با حرکت مدارس به سمت آموزش غیرحضوری، بر ارائه خدمات مشاوره‌ای تأکید شد؛ زیرا در شرایطی که دانش‌آموزان در مدرسه حضور ندارند، ممکن است با وضعیت‌های خاصی مواجه شوند و نیاز به حمایت روانی داشته باشند.
سخنگوی وزارت آموزش‌وپرورش ادامه داد: این خدمات هم برای دانش‌آموزانی که در کنار شهدای جنگ حضور داشتند و هم برای سایر دانش‌آموزان ارائه شد. همکاران ما در سازمان بهزیستی و وزارت بهداشت نیز در این زمینه همکاری کردند، اما آموزش‌وپرورش به‌صورت تخصصی از طریق سامانه ۱۵۷۰ در خدمت دانش‌آموزان، والدین و معلمان بود.
فرهادی با اشاره به سابقه حضور دانش‌آموزان و معلمان در عرصه ایثار و شهادت گفت: در دوران دفاع مقدس نیز بیش از ۳۶ هزار دانش‌آموز و بیش از چهار هزار معلم به شهادت رسیدند؛ در حالی که وظیفه هیچ‌یک از آنان جنگیدن نبود، اما هنگامی که احساس کردند کشور به دفاع نیاز دارد، در این مسیر پیش‌قدم شدند. بسیاری از فرماندهان و شهدای شاخص کشور، از جمله شهید همت، از جامعه فرهنگیان بودند و نام آنان در تاریخ کشور ماندگار شده است.
منبع:آموزش و پرورش
