شناسایی یک عامل خطر جدید برای دیابت نوع ۲

باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی - یک مطالعه تازه، ارتباطی بین مصرف مواد نگهدارنده غذا و افزایش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲، به ویژه آنهایی که در غذا‌ها و نوشیدنی‌های فرآوری شده استفاده می‌شوند، نشان داده است.

مواد نگهدارنده از جمله افزودنی‌های غذایی هستند که به طور گسترده در صنایع غذایی در سراسر جهان استفاده می‌شوند. طبق پایگاه داده آمار غذای آزاد ۲۰۲۴، بیش از ۷۰۰۰۰۰ محصول غذایی از تقریباً ۳.۵ میلیون محصول فهرست شده حاوی حداقل یک ماده نگهدارنده هستند. این مواد به دو دسته اصلی طبقه‌بندی می‌شوند: مواد نگهدارنده غیر آنتی‌اکسیدانی، که از رشد میکروارگانیسم‌ها جلوگیری می‌کنند یا فساد مواد غذایی را کند می‌کنند، و افزودنی‌های آنتی‌اکسیدانی، که با کاهش سطح اکسیژن در محصولات، فساد را به تأخیر می‌اندازند. این مواد اغلب با کد‌های اروپایی E۲۰۰ تا E۲۹۹ و E۳۰۰ تا E۳۹۹ روی برچسب‌های مواد غذایی نشان داده می‌شوند.

این مطالعه از یافته‌های قبلی ناشی شده است که نشان می‌دهد برخی از مواد نگهدارنده می‌توانند به سلول‌ها و DNA آسیب برسانند و بر متابولیسم تأثیر منفی بگذارند، و محققان را بر آن داشته است تا ارتباط بالقوه آنها با دیابت نوع ۲ را بررسی کنند.

تیم تحقیقاتی از موسسه ملی بهداشت و تحقیقات پزشکی فرانسه (Inserm)، موسسه ملی تحقیقات کشاورزی و محیط زیست فرانسه (INRAE) و چندین دانشگاه فرانسوی به داده‌های سلامت و رژیم غذایی بیش از ۱۰۰۰۰۰ بزرگسال شرکت کننده در مطالعه NutriNet-Santé تکیه کردند.

این تیم تحقیقاتی به رهبری ماتیلد توویه، مدیر تحقیقات در Inserm، و با تکیه بر داده‌های شرکت‌کنندگانی که اطلاعات دقیقی در مورد سابقه پزشکی، سبک زندگی و فعالیت بدنی خود ارائه دادند، همراه با سوابق دقیق رژیم غذایی که دوره‌های متعددی را در طول یک دوره ۱۴ ساله پوشش می‌داد، انجام شد.

بین سال‌های ۲۰۰۹ تا ۲۰۲۳، ۱۱۳۱ مورد دیابت نوع ۲ در بین ۱۰۸۷۲۳ شرکت کننده ثبت شد. نتایج نشان داد که مصرف کلی بیشتر مواد نگهدارنده با ۴۷٪ افزایش خطر ابتلا به این بیماری همراه است، در حالی که مصرف مواد نگهدارنده غیر آنتی‌اکسیدانی با ۴۹٪ افزایش و افزودنی‌های آنتی‌اکسیدانی با ۴۰٪ افزایش، در مقایسه با کمترین میزان مصرف، همراه بود.

تجزیه و تحلیل‌های فردی همچنین نشان داد که ۱۲ مورد از ۱۷ ماده نگهدارنده رایج با افزایش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ مرتبط هستند، از جمله نیتریت سدیم و پروپیونات کلسیم، همراه با افزودنی‌های آنتی‌اکسیدانی مانند اسید سیتریک، اسید فسفریک و عصاره رزماری.

تووی تأکید کرد که این مطالعه اولین مطالعه از نوع خود در سطح جهانی است که مواد نگهدارنده مواد غذایی را با خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ مرتبط می‌کند و خاطرنشان کرد که یافته‌ها، اگرچه نیاز به تأیید بیشتر دارند، اما با داده‌های تجربی قبلی در مورد عوارض جانبی برخی از این ترکیبات سازگار هستند.

محققان با تأکید بر اهمیت رعایت توصیه‌های بهداشتی که مصرف غذا‌های تازه یا حداقل فرآوری شده را تشویق می‌کنند و کاهش وابستگی به محصولات غنی از افزودنی‌های غذایی تا حد امکان، نتیجه‌گیری کردند.

این یافته‌ها در مجله Nature Communications منتشر شد.

منبع: مدیکال اکسپرس