چشم در برابر چشم
چشم در برابر چشم؛ وقتی عدالت جهانی، قربانیان را انتخاب می‌کند
غلامحسین ساعدی در نمایشنامه«چشم در برابرچشم»،روایتی از سازوکاری به ظاهر عدالت‌محور ارائه می‌کندکه در عمل،به زنجیره‌ای از فرافکنی مسئولیت و قربانی‌کردن بی‌قدرت‌ترین افراد می‌انجامد.جوانی که چشمش را در جریان دزدی از دست داده،برای احقاق حق به حاکم مراجعه می‌کند؛اما رسیدگی به شکایت او،به جای کشف حقیقت
به بازی انتقال اتهام میان افراد مختلف تبدیل می‌شود.سرانجام،کسی قربانی اجرای حکمی می‌شود که قرار بود عدالت را برقرار کند.
این نمایشنامه،با گذشت دهه‌ها، پرسشی فراتر از مرزهای جغرافیایی و سیاسی مطرح می‌کند:آیا نظم بین‌المللی امروز،گرفتار چنین تناقضی نیست؟نهادی چون سازمان ملل متحدبامأموریت برقراری صلح و
عدالت شکل گرفته‌اند؛اما آیا در مواجهه با بحران‌های جهانی،همواره از معیار یکسانی پیروی می‌کنند؟
حق وتو در شورای امنیت،رقابت قدرت‌های جهانی و واکنش‌های متفاوت به بحران‌های انسانی،بار دیگر مسئله اعتبار و بی‌طرفی نظم بین‌المللی را به میان می‌آورد.وقتی برخی بازیگران جهانی همزمان در جایگاه تصمیم گیر،داور
و ذی‌نفع قرار می‌گیرند،مرز میان اجرای عدالت و اعمال قدرت تا چه اندازه قابل تشخیص خواهد بود؟
ساعدی شاید سال‌ها پیش،در قالب یک نمایشنامه،پرسشی را پیش روی جهان گذاشته باشد که هنوز پاسخ روشنی ندارد:وقتی عدالت به ابزار حفظ قدرت تبدیل می‌شود، چه کسی از قربانیان در برابر خودِ عدالت‌خواهان دفاع می‌کند؟
