حمله محدود به ایران، راه‌حل نیست، آغاز یک فاجعه است

باشگاه خبرنگاران جوان - نشریه آمریکایی «پولیتیکو» به نقل از ۷ کارشناس هشدار داد اقدامات اخیر «دونالد ترامپ» علیه ایران می‌تواند آمریکا را وارد ریسک‌هایی غیرقابل پیش‌بینی و خطرناک‌تر از اقدامات قبلی کند و پیامد‌های آن به‌سادگی قابل کنترل نخواهد بود.

«ریان کراکر» دیپلمات باسابقه و رئیس کرسی دیپلماسی و امنیت در «رَند» می‌گوید بعید است ایران خواسته‌های آمریکا درباره «غنی‌سازی صفر»، محدودیت «موشک‌های بالستیک» و توقف حمایت از «نیرو‌های مقاومت» را بپذیرد، زیرا تهران این مؤلفه‌ها را از پایه‌های اساسی می‌داند و پذیرش این شروط را هم‌معنای پایان خود تلقی می‌کند.

او معتقد است استقرار عظیم نیرو‌های آمریکا نمی‌تواند برای مدت طولانی ادامه یابد و در صورت نبود توافق، «ترامپ» احتمالا ابتدا به اقدام نظامی محدود روی می‌آورد تا ایران را به توافق وادار کند؛ اما اگر این کار نتیجه ندهد، دامنه عملیات می‌تواند گسترش یابد و به هدف قرار دادن سران سیاسی و نظامی ایران بینجامد. «کراکر» تاکید کرد که ترامپ نیروی زمینی آمریکا را وارد جنگ نخواهد کرد و آینده درباره ایران غیرقابل پیش‌بینی است.

«جاناتان پانیکاف» از «شورای آتلانتیک» و مقام سابق در سازمان جاسوسی آمریکا می‌گوید «ترامپ» به این جمع‌بندی رسیده که اقدام نظامی می‌تواند موثر باشد، اما ممکن است درباره میزان و دفعات استفاده از آن بیش از حد برداشت کرده باشد. او هشدار داد که حمله همیشه ریسک‌های سنگینی دارد و اگر تهران احساس کند بقای خود در خطر است، پاسخ می‌تواند گسترده باشد و صرفا به شلیک موشک به اسرائیل یا پایگاه‌های آمریکا محدود نماند و حتی شامل حملات نامتقارن، از جمله نظامی و سایبری، در سطح جهان شود. به گفته او، مشکل اصلی این است که بدون اهداف روشن، راهبردی هم برای سنجش اینکه کدام ریسک‌ها ارزش پذیرش دارند، وجود نخواهد داشت.

 «دنیس راس» نماینده ویژه پیشین آمریکا در خاورمیانه، وضعیت کنونی را نوعی بازی «لبه پرتگاه» توصیف می‌کند و می‌گوید در عین شدت گرفتن تنش، هیچ‌یک از طرفین لزوما خواهان جنگی فراگیر نیستند. او گفت که ترامپ جنگی را نمی‌خواهد که مهار آن دشوار باشد و به جهش قیمت نفت منجر شود؛ در مقابل، ایران نیز خواهان جنگی شدید نیست، اما هر طرف ممکن است تصور کند طرف مقابل از خطوط قرمز عقب می‌نشیند و همین محاسبه می‌تواند خطر تشدید کنترل‌ناپذیر را بالا ببرد.

«ری تکیه» از «شورای روابط خارجی» می‌گوید حتی اگر آمریکا ایران را بمباران کند، ممکن است ایران پاسخ بدهد و در این روند نیرو‌های آمریکایی کشته شوند؛ موضوعی که می‌تواند به موج‌های بعدی حملات و یک چرخه «پاسخ و انتقام» منجر شود. او اضافه می‌کند مشکل اینجاست که اقدام نظامی احتمالی، بدون اهداف راهبردی منسجم و توضیح روشن، و در شرایطی انجام می‌شود که نظارت و پاسخ‌گویی کنگره کمرنگ است.

«آرش عزیزی» نویسنده «آتلانتیک» معتقد است اعتمادبه‌نفس بیش از حد ترامپ درباره اقدام نظامی می‌تواند خطرناک باشد و ممکن است ایران دامنه درگیری را گسترش دهد و منطقه بی‌ثبات‌تر شود. او می‌گوید با وجود آنکه ایران ممکن است هزینه‌های سنگینی بپردازد، فرماندهان نظامی می‌توانند مسیر تقابل را برای حفظ بقا ادامه دهند؛ با این حال احتمال نمی‌دهد که ایران لزوما توافق جدید با واشنگتن را کنار بگذارد و ممکن است در نهایت به سمت معامله حرکت کند.

«روبن رایت» تحلیلگر سیاست خارجی می‌گوید ترامپ یا رشد مخالفت داخلی و بین‌المللی با جنگ را دست‌کم می‌گیرد یا با فرض‌های سطحی درباره روند‌های بعدی تصمیم می‌گیرد. او افزود ترامپ تمایل به «تغییر حکومت ایران» دارد، اما تصویر روشنی از اینکه چه چیزی یا چه کسی پس از آن می‌آید ارائه نمی‌کند و به اشتباهات تاریخی آمریکا در «افغانستان» و «عراق» اشاره می‌کند.

در نهایت، «ایان برمر» رئیس «گروه اوراسیا» می‌گوید ترامپ این بار برای ضربه نظامی به ایران مطمئن‌تر به نظر می‌رسد و به سوابقی مانند ترور «قاسم سلیمانی» در دوره نخست و رخداد‌های نظامی اخیر اشاره می‌کند. به گفته او، محتمل‌ترین گزینه، «حملات محدود» است که از نظر او ریسک نسبتا پایین‌تری دارد؛ اما تهدید به هدف قرار دادن رهبر ایران یا گسترش دامنه عملیات می‌تواند پیامد‌های متفاوتی داشته باشد، از جمله حمله ایران به اهداف نظامی آمریکا در منطقه، زیرساخت‌های حیاتی انرژی، یا ایجاد اختلال در «تنگه هرمز».