سیستان و بلوچستان؛ الگوی نوظهور توسعه فناوری مبتنی بر ظرفیت‌های بومی

باشگاه خبرنگاران جوان؛  پریزاد اقبالی -پارک علم و فناوری سیستان و بلوچستان به عنوان یکی از نهاد‌های راهبردی شرق کشور با تکیه بر ظرفیت‌های علمی، انسانی و بومی استان، نقش محوری در شکل‌دهی به زیست‌بوم نوآوری و کارآفرینی ایفا می‌کند؛ نهادی که از سال ۱۳۹۱ همسو با سیاست‌های کلان توسعه ملی، هدایت فعالیت‌های فناورانه و حمایت از ایده‌های نوآورانه را در دستور کار قرار داده و امروز به یکی از ارکان توسعه منطقه‌ای تبدیل شده است.

معاون اقتصادی و فناوری پارک علم و فناوری استان در گفت و گو با باشگاه خبرنگاران جوان با اشاره به رشد این مجموعه از یک اتاق ۱۲ متری در دانشگاه سیستان و بلوچستان در ابتدای فعالیت تا قرار گرفتن در جمع پارک‌های فعال و اثرگذار کشور در سال‌های اخیر، گفت: این پارک هم‌اکنون میزبان ده‌ها شرکت فناور، خلاق و دانش‌بنیان است و توانسته یکی از مهم‌ترین اکوسیستم‌های صنایع خلاق کشور را در استان شکل دهد.

به گفته وی، برگزاری نخستین رویداد ملی صنایع خلاق و فرهنگی کشور در چابهار با حضور گسترده فعالان زیست‌بوم نوآوری ایران، سرمایه‌گذاران و کارآفرینان، جلوه‌ای از هم‌افزایی ملی در مسیر توسعه فناوری بود؛ رویدادی که ظرفیت‌های رقابتی استان را برجسته کرد و زمینه‌ساز تعامل مؤثر بخش خصوصی و عمومی شد.

وی با تأکید بر اینکه عرصه نبرد جدید، عرصه فناوری است، توسعه علم و فناوری بومی را به مثابه ایجاد دژ‌های دانش در استان‌ها توصیف کرد و افزود: هر استان متناسب با نیاز‌ها و مزیت‌های خود باید دژ دانش ویژه خویش را بنا کند و نیرو‌های متخصص بومی با بازگشت به زادگاه خود، محور این تحول باشند.

معاون پارک علم و فناوری سیستان و بلوچستان مهم‌ترین ویژگی شاخص این مجموعه را زنده نگه داشتن امید در استان عنوان کرد و گفت: شکل‌گیری مراکز نوآورانه و مدرن موجب ماندگاری استعداد‌های بومی و تلاش آنان برای ساختن آینده ایران می‌شود.

وی با اشاره به توسعه زیرساخت‌های نوآوری در این استان افزود: راه‌اندازی فن‌بازار منطقه‌ای، مراکز تخصصی آموزش کدنویسی، کارگاه‌های ساخت و تولید سریع، ایجاد مراکز نوآوری اجتماعی، شهری و خلاق، و گسترش تعامل با دستگاه‌هایی نظیر راه‌آهن از جمله اقدامات انجام‌شده است. همچنین یک مرکز کارآفرینی در حاشیه شهر زاهدان با مشارکت خیرین افتتاح شده که دارای کارگاه‌های آموزشی در حوزه‌هایی مانند رایانه، سوزن‌دوزی و فرش‌بافی است و به توانمندسازی ساکنان منطقه کمک می‌کند.

وی با طرح مفهوم وقف علمی، بر ضرورت ورود خیرین به حوزه فناوری در کنار مدرسه‌سازی و سلامت تأکید کرد و گفت: حمایت از ایجاد زیرساخت‌های فناورانه می‌تواند نسل جوان را به ماندن در استان و مشارکت در توسعه آن ترغیب کند.

در ادامه، توسعه فضا‌های فیزیکی پارک از جمله برنامه‌های مهم پیش‌رو عنوان شد. به گفته معاون پارک، پردیس اقتصاد دیجیتال در نزدیکی زاهدان و در مجاورت پارک جنگلی در دست احداث است و همچنین اراضی ۶۰ هکتاری در منطقه حاجی‌آباد برای استقرار شرکت‌های دانش‌بنیان و کارگاه‌های نیمه‌صنعتی پیش‌بینی شده است؛ طرح‌هایی که با هدف گسترش زیرساخت‌های نوآوری و تقویت استقلال اقتصادی شرکت‌های فناور دنبال می‌شود.

پارک علم و فناوری سیستان و بلوچستان اکنون به عنوان یکی از بازیگران مؤثر پیشرفت علمی و اقتصادی کشور، با اتکا به نیرو‌های بومی و توسعه زیرساخت‌های دانش‌بنیان، مسیر آینده‌سازی در جنوب شرق ایران را هموار می‌کند.