ماندگاری اثرات فضا بر مگس‌های میوه تا هفت نسل
باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی- دفتر مطبوعاتی وزارت آموزش و علوم روسیه گزارش داد که اقامت ۱۲ روزه در مدار، تغییراتی در بدن مگس‌های میوه ایجاد کرده که دست‌کم تا هفت نسل تداوم داشته است.
در این گزارش آمده است: «در سال ۲۰۲۵، در چارچوب آزمایش "سایتومکاناریوم" (Cytomechanarium)، دانشمندان نسلی از مگس‌های میوه (*Drosophila melanogaster*) را پرورش دادند که ۱۲ روز را در مدار گذراندند و به‌سلامت به زمین بازگشتند. مشاهدات مربوط به تغییرات فیزیولوژیکی در این حشرات، پرسش‌هایی را برای پژوهشگران مطرح کرد که علم هنوز پاسخی برای آنها نیافته است. با این حال، مشخص شده است که فضا اثری بر بدن می‌گذارد که دست‌کم تا هفت نسل باقی می‌ماند.»
حشراتی که مدتی را در مدار سپری کرده بودند، هفت نسل متوالی به وجود آوردند. دانشمندان اعضای نسل هفتم را دوباره به فضا فرستادند تا دریابند که نوادگان این نیاکانِ «فضانوارد» چگونه سفر و بازگشت به زمین را تاب می‌آورند. این مأموریت دوم در یک مدار قطبی انجام شد و ۳۰ روز به طول انجامید.
دانشمندان خاطرنشان کردند: «ما باروری این موجودات را در مجموعه‌ای از آزمایش‌ها بررسی کردیم؛ آزمایش‌هایی که شامل نمونه‌هایی می‌شد که نیاکانشان هرگز در معرض شرایط پرواز فضایی قرار نگرفته بودند. ما شاهد کاهش چشمگیری در باروری این گروه بودیم؛ به‌طوری که تعداد فرزندانِ هر فرد، به‌مراتب کمتر از مقادیر مرجع (استاندارد) بود—تقریباً ۲.۵ برابر کمتر.»
در مقابل، در مورد مگس‌های میوه‌ای که نیاکانشان پیش‌تر به فضا سفر کرده بودند، سطح باروری از نظر آماری تفاوتی با گروه مرجع نداشت. در نتیجه، دانشمندان به این نتیجه رسیدند که منشأ فرازمینیِ این مگس‌ها مانعی برای تولیدمثل آنها ایجاد نکرده، بلکه وضعیت این سویه (گونه) را به سطوح پایه و طبیعی آن بازگردانده است.
در جریان مأموریت دوم که ۳۰ روز به طول انجامید، سه نسل دیگر از فرزندان متولد شدند. پس از این مأموریت دوم، پژوهشگران متوجه تفاوت‌هایی در واکنش‌های رفتاری مگس‌ها شدند که به منشأ آن سویه بستگی داشت. فرزندانِ مگس‌هایی که پیش‌تر به فضا سفر کرده بودند، پس از بازگشت به زمین، ۷۰ درصد فعالیت حرکتی بیشتری نسبت به مقادیر مرجع از خود نشان دادند. علاوه بر این، نتایج نشان داد که مگس‌های متولدشده در شرایط فضایی، از نظر سرعت حرکت، ۱۵ درصد بهتر از گروه شاهد (کنترل) عمل کردند.
پروفسور ایرینا اوگنوا، رئیس آزمایشگاه بیوفیزیک سلولی در «مؤسسه مسائل زیست‌پزشکی» وابسته به آکادمی علوم روسیه، می‌گوید: «نتایج این آزمایش تأیید می‌کند که واکنش‌های بنیادین عصبی-عضلانی در فرزندانی که در فضا متولد شده‌اند، حفظ می‌شوند. موجودات زنده‌ای که در معرض شرایط فضایی قرار می‌گیرند، تغییراتی را در سطح ژنتیکی نشان می‌دهند و ما ثابت کرده‌ایم که این دگرگونی‌ها در چندین نسل تداوم می‌یابند. با این حال، مکانیسمی که از طریق آن این تغییرات منتقل می‌شوند، همچنان نامشخص است.»
منبع: آرتی
