عضو کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس: بانک مرکزی به صرافی تبدیل شده است

عضو کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس با انتقاد از سیاست تخصیص ۱۰ هزار دلار به هر کد ملی، گفت: بانک مرکزی باید به جای ورود به خرید و فروش ارز و ایجاد تقاضای جدید در بازار، بر مأموریت اصلی خود یعنی صیانت از ارزش پول ملی و کنترل متغیرهای پولی و مالی تمرکز کند.

نبی‌الله محمدی، نماینده مردم زنجان و طارم و عضو کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس شورای اسلامی درگفت‌وگو با خبرنگار پارلمانی صبح مجلس؛ ضمن انتقاد از سیاست تخصیص ۱۰ هزار دلار به هر کد ملی، اظهار کرد: بانک مرکزی از رسالت اصلی خود فاصله گرفته است؛ بانک مرکزی نباید به صرافی تبدیل شود و رسالت این بانک فراتر از خرید و فروش ارز است.

وی افزود: اینکه رئیس بانک مرکزی تصور کند با عرضه ارز با قیمت ۵ یا چند درصد پایین‌تر از بازار می‌تواند جلوی افزایش قیمت ارز را بگیرد، نشان می‌دهد برنامه منسجم و جامع و پویایی در بانک مرکزی وجود ندارد و این تصمیمات، کارشناسی نیست.

محمدی با طرح این پرسش که چه تعداد از مردم توانایی خرید ۱۰ هزار دلار را دارند، گفت: ارز برای کسی کاربرد دارد که به آن نیاز دارد؛ برای واردات تجهیزات و مواد اولیه خطوط تولید، سفر خارجی، تجارت یا فعالیت اقتصادی یا دانشجویی و امثال اینها. وقتی همه مردم را به خرید ارز دعوت می‌کنید، در واقع بخشی از افرادی را که اساساً با بازار ارز کاری ندارند، را وارد این بازار می‌کنید. بانک مرکزی وظیفه صیانت از ارزش پول ملی را دارد و ایجاد تقاضای کاذب اجتماعی برای ارز، برخلاف فلسفه وجودی بانک مرکزی است.

عضو کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس ادامه داد: دعوت افرادی که با بازار ارز سروکار ندارند به خرید ارز، موجب کاهش قیمت نمی‌شود؛ بلکه از قضا می‌تواند به افزایش قیمت ارز منجر شود، چرا که متقاضیان جدیدی با انگیزه سوداگری وارد بازار می‌شوند.

وی تصریح کرد: ممکن است عرضه این ارز در کوتاه‌مدت اثر کاهشی یا تثبیتی داشته باشد، اما وقتی افراد جدیدی را برای سوداگری به بازار ارز می‌کشانید، در آینده تقاضاهای جدیدی از سوی آنها، چه در بازار رسمی و چه در بازار غیررسمی، شکل می‌گیرد و این موضوع در یک تفکر پویا باعث افزایش تقاضا برای ارز خواهد شد.

محمدی با بیان اینکه این سیاست در بلندمدت می‌تواند اثر نامطلوب داشته باشد، گفت: وقتی بانک مرکزی با تفکر پویا به این موضوع نگاه نمی‌کند، حداقل باید از مشاوران متخصص دانشگاهی در خصوص مدل‌های تصمیم‌گیری پولی و مالی پویا استفاده کنند تا رابطه پویای میان متغیرهای اقتصادی- مالی را در تصمیم‌گیری‌ها در نظر بگیرند.

وی ادامه داد: وقتی به مردم پیام می‌دهید که ارز بخرند، ممکن است فردی برای خرید ارز، دارایی‌هایی خود نظیر خودرو، واحد مسکونی یا سهام خود را بفروشد. اگر هدف از عرضه ارز کاهش قیمت است، دعوت مردم به فروش دارایی‌هایشان برای خرید ارز، آیا دعوت به ضرر است؟ اگر فردی بر اساس این پیام متضرر شود، چه کسی پاسخگوی او خواهد بود؟ بهتر بود اعلام می‌کردید هر کسی برای تحصیل در دانشگاه‌های خارجی خود، یا نیاز تجاری یا مسافرتی یا اقتصادی خود نیاز به ارز دارد ارز در بانک قابل عرضه است. دعوت همه مردم بر اساس کد ملی و آنهایی که با ارز سروکار ندارند یا نیاز ارزی ندارند به خرید ارز، به تشدید فضای سوداگری و ورود سوداگران جدید به بازار ارز و به‌دنبال آن تشدید تقاضا احتیاطی و بویژه تقاضای سوداگری در آینده منجر می‌شود و منابع مردم را به سمت سرمایه‌گذاری کاذب می‌کشاند؛ مصرف ذخایر ارزی بدون حل مشکلات بنیادی با انتقال سرمایه از فعالیت مولد به ارز درست نیست بلکه لازم است تیم اقتصادی دولت در راستای شعار سال برای سرمایه‌گذاری‌های خرد مردمی فرصت‌های سرمایه‌گذاری مولد را برای سرمایه‌های کوچک و خرد به صورت هدفمند فراهم نماید.

نماینده مردم زنجان و طارم در مجلس با اشاره به تجربه‌ای در استان زنجان گفت: در اردیبهشت‌ماه، استانداری زنجان در کانال رسمی خود پیامی درباره تفاهم‌نامه مربوط به تردد خودروهای منطقه آزاد در زنجان منتشر کرد و برخی مردم بر اساس آن خودروهای خود را فروختند و برای خرید خودروهای پلاک منطقه آزاد اقدام کردند. اما دو ماه بعد در سایت اعلام شد که چنین موضوعی مجوز ندارد. افرادی که بر اساس پیام رسمی اقدام کرده بودند، بعداً برای پیگیری و شکایت مراجعه کردند.

محمدی افزود: در موضوع ارز نیز اگر بانک مرکزی پیامی به مردم بدهد و فردی بر اساس آن تصمیم اقتصادی بگیرد و اگر متضرر شود، چه پاسخی باید به او داده شود؟ یا اگر قرار است سود کنند در سایه افزایش قیمت ارز سود می کنند و این دو جای بحث دارد.

وی خطاب به رئیس بانک مرکزی گفت: کار اساسی و رسمی و رسالت سازمانی خود را انجام دهید و پای خود را از کار صرافی بیرون بکشید؛ بانک مرکزی را به صرافی تبدیل نکنید.

عضو کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات مجلس همچنین با انتقاد از عدم استقلال بانک مرکزی اظهار داشت: بانک مرکزی مستقل نیست، در حالی که باید استقلال داشته باشد. از سوی دیگر، این بانک عملاً ذیل دولت قرار گرفته و هر جا دولت با کمبود مواجه می‌شود، بانک مرکزی برای آن پول خلق می‌کند؛ چه این پول اعتباری باشد و چه کاغذی و این امر سبب تنبلی دولت‌ها در بهبود و چابک‌سازی نهادی و سازمانی می‌شود.

وی با انتقاد از افزایش نقدینگی گفت: مجلس نباید اجازه دهد حجم نقدینگی بدون پشتوانه افزایش پیدا کند. تا زمانی که دستگاه چاپ پول از دست دولت گرفته نشود، هزینه‌های دولت روزبه‌روز بیشتر می‌شود و بهره‌وری و اثربخشی نیز کاهش پیدا می‌کند.

محمدی در ادامه با اشاره به روند اقتصادی کشور طی دهه‌های گذشته، گفت: درآمد ایران در اوایل انقلاب، دوران جنگ و پس از جنگ تا سال ۱۳۸۴ را با درآمد کشورهای منطقه مقایسه کنید؛ ببینید ما کجا بودیم و آنها کجا بودند؛ و امروز ببینید ما کجا هستیم و آنها به کجا رسیده‌اند. باید پرسید این منابع کجا رفته است؟ درآمد اسمی افزایش پیدا کرده، اما درآمد واقعی کاهش یافته است.

وی تأکید کرد: باید به کارهای اساسی و در راستای مأموریت سازمانی بانک مرکزی توجه کنیم. بانک مرکزی از سوی دیگر پاسخگویی مستقیمی به مجلس ندارد و پاسخگویی آن از طریق رئیس‌جمهور است؛ در حالی که استقلال و پاسخگویی بانک مرکزی نیز باید مورد توجه قرار گیرد.

محمدی در بخش دیگری از سخنان خود به انتصاب عبدالناصر همتی در بانک مرکزی اشاره کرد و گفت: فردی که در وزارت اقتصاد از سوی نمایندگان مردم استیضاح شده و از این وزارتخانه خارج شده است، چه ضرورتی داشت در سازمانی هم‌تراز یا حتی فراتر از وزارت اقتصاد قرار بگیرد؟ این اقدام سیاسی بود.

وی افزود: اگر طبق برخی ادعاها، استیضاح‌ها سیاسی است، چرا برخی وزرا که اصلاح‌طلب هستند و عملکرد خوبی دارند، استیضاح نمی‌شوند؟ یک اصلاح‌طلب یا اصولگرا یا مستقل و غیر حزبی می‌تواند با عملکرد خود جایگاهش را حفظ کند؛ اما ایشان نتوانست با عملکرد خود این جایگاه را حفظ کند.

محمدی با تأکید بر اینکه این مسائل موجب بی‌اعتمادی مردم می‌شود، گفت: ما موفقیت دولت را دوست داریم و این سخنان را از سر دوستی با دولت مطرح می‌کنیم. عیب آدم را دوستش می‌گوید.

وی در پایان با اشاره به اظهارات رئیس بانک مرکزی درباره موقتی بودن افزایش قیمت ارز، اظهار کرد: اگر افزایش قیمت ارز موقتی بود، اعتماد مردم به این سخن بیشتر خواهد شد؛ اما اگر این اتفاق رخ ندهد، ایشان باید پاسخگو باشد.

نماینده مردم زنجان و طارم خاطرنشان کرد: پشتیبانی مردم و زحمات بسیاری از دستگاه‌ها در حوزه مدیریت کشور در دوران جنگ قابل تقدیر است؛ اما اگر گرانی‌ها ناشی از ناکارآمدی در بخش‌هایی از دستگاه‌های اقتصادی، تحریم یا جنگ است، باید واقعیت‌ها را با مردم در میان بگذاریم و بر اساس واقعیت‌ها با آنها صحبت کنیم و تصمیمات درست نیز جهت بهبود وضعیت اقتصادی بر پایه واقعیت ها باید اتخاذ گردد./ پایان پیام

منبع: https://sobhemajles.ir/35982/