عواقب وحشتناک خشکی خلیج گرگان/ رسوب نمک در گلستان!

اقدامات برای نجات خلیج گرگان در سال های اخیر با لایروبی کانال آشوراده به صورت عملیاتی آغاز شده اما این کافی نیست؛ خلیج گرگان همچنان در احتضار است و دولت باید تدبیری برای نجات این پهنه آبی در نظر بگیرد.

عواقب وحشتناک خشکی خلیج گرگان/ رسوب نمک در گلستان!

به گزارش خبرگزاری تسنیم از گرگان، خلیج گرگان بین دو استان مازندران و  گلستان قرار دارد که وسعت آن در سال‌های نه‌چندان دور بیش از 40 هزار هکتار بوده و بر اساس پژوهش های کارشناسان  25 گونه ماهی، سه گونه میگو، یک گونه خرچنگ، 12 گونه بنتوز کف‌زی، 40 جنس فیتوپلانکتونی و 16 جنس زئوپلانکتونی به ثبت شده است. 

با توجه به اینکه از دیرباز شوری این خلیج اندکی بیشتر از آب دریای خزر بود با کاهش حجم آب و پسروی خلیج و انسداد کانال ها و عدم ورود آب دریا به این بخش، شوری این خلیج به میزان قابل ملاحظه‌ای افزایش یافت که این باعث حذف اکثریت آبزیان شامل کاهش 95 درصد گونه‌های ماهی، کاهش 75 درصد کف‌زیان و کاهش 25 درصدی جنس‌های فیتوپلانکتونی شد.

اما بعد از بازگشایی کانال آشوراده در آذر 1402، شوری آب خلیج و دیگر پارامترهای محیطی کاهش یافت با این حال کارشناسان معتقدند اقدامات نجات بخشی برای خلیج نباید متوقف شود و تلاش برای حفظ شرایط موجود یکی از ضرورت‌های زیست محیطی به شمار می‌رود. در این گفت‌وگو « مهدی ذوالفقاری» عضو هیئت علمی دانشکده شیلات و محیط زیست دانشگاه علوم کشاورزی منابع طبیعی گرگان و مدیر طرح نجات بخشی خلیج گرگان در دانشگاه که از سال 1398 به این موضوع ورود کرده و برایمان بیشتر توضیح می‌دهد.

عواقب وحشتناک خشکی خلیج گرگان/ رسوب نمک در گلستان!

* برخی‌ها معتقدند لایروبی خلیج گرگان، کار علمی نبوده و نمی‌تواند در طولانی مدت نجات‌بخش خلیج باشد. نظر شما چیست؟  

مطالعات بر خلیج گرگان از دولت دوازدهم آغاز شد و در دولت سیزدهم کارهای مطالعاتی طرح انجام شده، جمع بندی  و اجرایی شد. یکی از اتفاقات خوبی که در دولت سیزدهم افتاد این بود که رئیس جمهور وقت خیلی عملیاتی وارد این مسئله شد و شخصاً از خلیج بازدید داشت که این برای راهکارهای اجرایی این موضوع خیلی موثر بود. لایروبی خلیج گرگان در آن زمان کمک زیادی به حفظ آبزیان و کاهش شوری آب داشت ضمن اینکه شرایط برای بازگشت و ماندگاری پرندگان مهاجر هم فراهم شد. اما برای آینده‌ خلیج گرگان دو سناریو مطرح است که می‌توان به طور قطع درباره اجرا شدن آن اظهار نظر کرد. نخست اینکه یک نگاه خوشبینانه اینکه شرایط همین طور می‌ماند یا اینکه حجم آب افزایش خواهد یافت و خلیج کاملا احیا می‌شود و مانند گذشته به کارکرد خود ادامه خواهد داد و در یک نگاه بدبینانه هم بحث پسروی آب دریا را خواهیم داشت که بر اساس پیش بینی‌ها کاهش 9 متری ارتفاع آب دریا را شاهد خواهیم بود که این باعث از دست رفتن خلیج گرگان می‌شود.  

برای بررسی این مسئله با 100 نفر از بهترین افراد و کارشناسان مهمترین تیم‌های علمی دانشگاه را تشکیل دادیم و پس از آن این افراد به 14 کارگروه و تیم برای اجرای طرح پژوهشی درباره خلیج گرگان تقسیم شدند. براساس نظر این متخصصان سلامت‌بخشی خلیج گرگان یکی از کارکردهای مهم نه تنها برای گلستان که برای استان‌های ساحلی است چرا که خشک شدن خلیج گرگان اثر زیادی در سلامت مردم این سه استان خواهد داشت ضمن اینکه آلودگی‌های زیادی نیز به همراه دارد.

عواقب وحشتناک خشکی خلیج گرگان/ رسوب نمک در گلستان!

*  درباره این نگرانی‌ها کمی بیشتر بگویید.

ببینیددر نگاه بدبینانه که از دست دادن خلیج بود اگر ارتباط خلیج گرگان با دریا در پسروی آب قطع شود یک بار نمکی بسیار بالایی در زمین‌ها رسوب خواهد کرد و این بار آلودگی در خاک را بسیار زیاد می‌کند که به این ترتیب در زمان وقوع طوفان و گرد غبار، آلاینده‌ها و ریزگردها در شهرها منتشر خواهند شد و همین مسئله ثابت می‌کند که خشک شدن خلیج گرگان موضوعی نیست که بتوانیم به آسانی از کنار آن عبور کنید. حتی اگر قرار به خشک شدن یا مردن خلیج گرگان است، اصطلاحا می‌گویند خلیج باید ایستاده بمیرد و نباید در حال احتضار و مریض بمیرد. بنابراین به نظر می‌رسد یکی از راه های سلامت بخشی خلیج، حفظ اتصال آن با دریاست.

در نگاه خوشبینانه اینکه در گذشته هم آب دریا پسروی داشته و باز به نقطه اول بازگشته است که در این صورت هم باید ذخایر ژنتیک آبزیان در خلیج را تا زمان بازگشت آب خلیج به نقطه اول باید حفظ شوند تا پس از برگشت آب به خلیج این مجموعه از دست نرفته باشد.

باید توجه داشته باشیمبرخی افراد معتقدند حالا که خلیج گرگان در حال پسروی و خشک شدن است باید سیر طبیعی خودش را طی کرده و دخالت انسانی برای احیای دوباره آن نداشته باشیم که این نظریه اشتباه است چراکه دخالت انسان با ایجاد سد در مقابل رودخانه، جنگل‌تراشی و فرسایش زیاد خاک باعث آسیب به خلیج شده است بنابراین در حال حاضر وظیفه ماست که هنگام بیماری خلیج، بخشی از تبعات منفی ناشی از مداخلات انسانی که در گذشته وجود داشته را پاک کنیم. حتی دهانه‌هایی که در سال‌های اخیر لایروبی شده هم نقطه جدیدی نبوده، بلکه این نقاط طبیعی ورودی آب از دریا به خلیج گرگان بوده که مداخلات انسانی باعث ورود رسوبات به دریا شده و مانع گردش آب از دریا به خلیج شد که با لایروبی کانال آشور قدری این مشکل برطرف شد و شوری آب  تا 50 درصد کاهش یافت. 

عواقب وحشتناک خشکی خلیج گرگان/ رسوب نمک در گلستان!

*به جز لایروبی چه اقدام دیگری می توان برای حفظ و احیای خلیج انجام داد؟ 

به جز لایروبی باید در بالادست خلیج و دریا اقداماتی انجام شود. در بالادست خلیج، تکالیفی بر عهده سازمان جنگل‌ها و دستگاه‌‍های حوزه‌های آبی است که باید در رهاسازی حق‌آبه‌های زیستی اقدام کنند موضوع بعد اینکه باید آلاینده‌ها و فاضلاب‌هایی که وارد خلیج گرگان می‌شود، محدود شود. همچنین  سموم و کودهای شیمیایی که به میزان بی رویه در محصولات کشاورزی در حال استفاده است باید کنترل شود چراکه همه اینها اثرات منفی برای خلیج و دریا دارد؛ بنابراین دستگاه‌ها باید وظایف خودشان را انجام دهند.

نکته بعدی اینکه در دریا هم اگر تراز آب به پائین‌تر از منفی 29 برسد می‌توانیم با پمپاژ آب و ایجاد کانال بیشتر برای تسهیل ارتباط آب دریا با خلیج مداخله کنیم چراکه در گذشته از طریق کانال‌های زیادی چرخش آب از دریا به خلیج انجام می‌شد درحالی که ما برای نجات خلیج فقط یک کانال را لایروبی کردیم بنابراین افزایش تعداد کانال به احیای خلیج کمک خواهد کرد و مسئله دیگر بحث پمپاژ آب است که این موضوع در یکی از کارگروه‌های دانشگاه مصوبه شد و اعتبار خوبی برای پمپاژ آب در نظر گرفتند که این موضوع هم باید پیگیری شود.

انتهای پیام/

آگهینرم‌افزار تما‌سگو
 
پربازدید ها
پر بحث ترین ها

مهمترین اخبار استانی

استانی
«باشگاه خبرنگاران» مدیرکل امور مالیاتی آذربایجان‌غربی گفت: در ادامه اجرای طرح ملی «نشان‌دار کردن مالیات‌ها» در استان، از مجموع۴۸ پروژه ملی و استانی معرفی‌شده، تاکنون اعتبار۴۶ پروژه تأمین شده و تنها۲ پروژه در انتظار مشارکت مؤدیان مالیاتی است.
استانی
«خبرگزاری فارس» رزمایش بزرگ «جان‌فدایان مشهدالرضا(ع)» صبح جمعه ۲۹ آبان‌ماه همزمان با آغاز هفته بسیج در مشهد برگزار شد. عکس: حدیث فقیری
استانی
«خبرگزاری فارس» پیکر مطهر قهرمان گمنام جزیره مجنون پس از ۳۸ سال، با حضور گسترده خانواده های معزز شهدا و ایثارگران و مردم همیشه در صحنه،در بوستان شهید مطهری شیراز تشییع و به خاک سپرده شد. عکس: احمدرضا مداح #شهید_گمنام #دفاع_مقدس #جنگ #لبیک_یا_خامنه_ای
استانی
«خبرگزاری فارس» کمتر از موفقیت‌هایش می‌گفت، اما کارنامه علمی‌اش از سال‌ها تلاش در حوزه‌های مختلف هسته‌ای حکایت داشت؛ از شاگردی دکتر مجید شهریاری و فریدون عباسی تا پیوند نسل‌ دانشمندان هسته‌ای.
استانی
«خبرگزاری فارس» آیت‌الله‌العظمی حسین وحید خراسانی، از مراجع برجسته جهان تشیع و استادان نامدار حوزه‌های علمیه، پس از دهه‌ها فعالیت علمی و دینی، تدریس در حوزه‌های نجف و قم، تربیت شاگردان برجسته و ترویج معارف اهل‌بیت(ع)، ۲۶ آبان ۱۴۰۵ دار فانی را وداع گفت و آث...
استانی
«خبرگزاری فارس» هم‌زمان با دویست‌وشصت‌ویکمین شب از استمرار تجمعات مردمی، مردم تنکابن با وجود بارش شدید باران، بار دیگر با حضور در خیابان‌ها بر دفاع از استقلال، امنیت و تمامیت ارضی کشور تأکید کردند و نشان دادند که هیچ عاملی نمی‌تواند خللی در اراده و ایستادگ...
استانی
«باشگاه خبرنگاران» مدیرکل بنیاد مسکن و انقلاب اسلامی خوزستان تعداد واحد‌های مسکونی و تجاری آسیب دیده در جنگ‌های تحمیلی دوم و سوم را ۷ هزار و ۲۰۰ واحد اعلام کرد.
استانی
«خبرگزاری فارس» معاون بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان گفت: بیش از ۲۱ هزار نفر در شهرستان رفسنجان به بیماری دیابت مبتلا هستند و بیش از ۴ هزار نفر نیز از دیابت خود بی‌خبرند.
استانی
«خبرگزاری فارس» استاندار تهران با اشاره به تصویب دستورالعمل دورکاری دستگاه‌های اجرایی در دولت گفت: سیاست استان درباره مدارس، جلوگیری از آسیب به آموزش و حفظ اثربخشی یادگیری حضوری دانش‌آموزان است.
استانی
«خبرگزاری فارس» امام جمعه تبریز گفت: امروز رابطه ما با دوستان انقلاب استوار است، اما در برابر شیطان بزرگ، یعنی آمریکای جنایتکار و رژیم صهیونیستی، هیچ راه مصالحه و عقب‌نشینی وجود ندارد و هرگونه تسلیم در برابر محاسبات دشمنان، خیانت به قرآن و ارزش‌های الهی اس...

مشاهده مهمترین خبرها در صدر رسانه‌ها

تبلیغات متنی (ویژه)
تبلیغات متنی

صفحه اصلی | درباره‌ما | تماس‌با‌ما | تبلیغات | حفظ حریم شخصی

تمامی اخبار بطور خودکار از منابع مختلف جمع‌آوری می‌شود و این سایت مسئولیتی در قبال محتوای اخبار ندارد

کلیه خدمات ارائه شده در این سایت دارای مجوز های لازم از مراجع مربوطه و تابع قوانین جمهوری اسلامی ایران می باشد.

کلیه حقوق محفوظ است