روزهای سیاهی که میتواند در انتظار نتانیاهو باشد

باشگاه خبرنگاران جوان - «گادی آیزنکوت» و حزب حامی او، یعنی حزب «یاشار»، این روزها به کابوس بنیامین نتانیاهو تبدیل شدهاند.
حزب یاشار توانست با کسب ۲۱ کرسی در انتخابات پارلمان اسرائیل (کنست)، حامیان نتانیاهو را کنار بزند و «متان کاهانا» را بر کرسی ریاست کنست بنشاند.
آیزنکوت و یارانش علاوه بر ۲۱ کرسی، از حمایت سایر گروههای مخالف نتانیاهو، به ویژه احزاب عرب، هم برخوردار هستند. عربها هم در این انتخابات ۱۹ کرسی را از آن خود کردهاند. در مجموع، در حال حاضر احزاب ائتلاف مخالف نتانیاهو (یاران آیزنکوت و احزاب همسو) در مجموع ۶۷ کرسی در اختیار دارند که برای تصویب بسیاری از قوانین کافی است.
نتانیاهو یا آیزنکوت؟ مسئله این است
آیزنکوت به نمایندگی از حزب یاشار و به عنوان پیروز انتخابات، از ۸ نوامبر (۱۷ آبان) مأمور تشکیل دولت شده است. او در مرحله اول ۲۸ روز فرصت دارد تا کابینه خود را تشکیل دهد. البته این مدت زمان میتواند توسط رئیس اسرائیل، اسحاق هرتزوگ، تا حداکثر ۱۴ روز هم تمدید شود.
در مجموع، آیزنکوت ۴۲ روز فرصت دارد. اگر او نتواند در این مدت دولت خود را تشکیل دهد، شرایط برای تشکیل دولت نتانیاهو فراهم میشود.
از سوی دیگر، نتانیاهو و دونالد ترامپ طرحی را ارائه کردهاند که از آن با عنوان «دولت اتحاد ملی» نام برده میشود. در این طرح، نتانیاهو و آیزنکوت به صورت مشترک دولت را اداره خواهند کرد. این طرح به این شکل ارائه شده که نتانیاهو دو سال اول دولت را در دست بگیرد و بعد کنار برود و آیزنکوت جانشین او شود. حزب یاشار تاکنون با این طرح مخالفت کرده است.
نتانیاهو و روزهای سیاه آینده
در حال حاضر با توجه به تسلط احزاب مخالف بر پارلمان اسرائیل و بالاخص در دست داشتن کرسی ریاست کنست، وجود نقطه سیاهی مانند شکست ۷ اکتبر در کارنامه نتانیاهو و همچنین پروندههای متعدد قضایی او، بقای سیاسی این نخستوزیر به شدت به خطر افتاده است.
اعضای پارلمان میتوانند به شکلهای مختلف مانع رسیدن او به نخستوزیری شوند. یکی از این موارد «محدود کردن تعداد دورههای نخستوزیری» است. این موضوع در اسرائیل سابقه دارد و پیشتر هم از سوی حزب یاشار مورد حمایت قرار گرفته است.
در نوامبر ۲۰۲۱، دولت وقت اسرائیل به ریاست نفتالی بنت طرحی را برای محدود کردن دوران نخستوزیری به ۸ سال، پیش برد. این طرح در مرحله اول قانونگذاری تصویب شد، اما برای تبدیل شدن به قانون نهایی به مراحل بعدی نرسید و با فروپاشی ائتلاف حاکم در سال ۲۰۲۲ کنار رفت.
این طرح دوباره در سال جاری میلادی از سوی حزب یاشار مطرح شده است. این حزب خواستار محدود کردن نخستوزیری به دو دوره، یعنی حداکثر ۸ سال شده است. در صورت تصویب این قانون، نتانیاهو برای همیشه باید با نخستوزیری خداحافظی کند.
برای تصویب چنین قانونی به رأی اکثریت مطلق نمایندگان، یعنی ۶۱ رأی نیاز است. این در حالی است که آیزنکوت و احزاب حامی او ۶۷ کرسی را در اختیار دارند و در نتیجه، احتمال تصویب این قانون بسیار زیاد خواهد بود.
از سوی دیگر، نتانیاهو با چندین پرونده باز در دادگاه مواجه است که از مهمترین آنها میتوان به پروندههای فساد اشاره کرد. پیشتر، این موضوع مطرح شده بود که رئیس اسرائیل به عمر سیاسی نتانیاهو برای همیشه پایان دهد و در عوض او را از تمامی اتهاماتش «عفو» کند.
اکنون با روی کار آمدن احزاب مخالف نتانیاهو در کنست، این احتمال وجود دارد که قانونی جدید تصویب شود که مانع رسیدن افراد با پرونده باز قضایی به نخستوزیری شود. در این حالت هم نتانیاهو مجبور است برای همیشه با کرسی ریاست کابینه اسرائیل خداحافظی کند. برای تصویب این قوانین در کنست به ۶۱ رأی نیاز است که احزاب مخالف نتانیاهو از این میزان رأی برخوردار هستند و در نتیجه احتمال رأی آوردن چنین قانونی هم بسیار زیاد است.
سخنان کاهانا به عنوان رئیس کنست هم از احتمال تصویب قانونی علیه نتانیاهو حکایت دارد؛ وی با کنایه به نتانیاهو، بر لزوم پایبندی مقامهای رژیم صهیونیستی به قوانین، انجام اصلاحات در سیستم کنترل و پیروی کنست از احکام دادگاه تأکید کرده است.
نخستوزیر کنونی اسرائیل اکنون برای بقای سیاسی خود میجنگد، اما شاید امید زیادی برای او باقی نمانده است.
منبع: فارس











