ایران به دیپلماسی پایبند، اما آماده دفاع تمام‌عیار از خلیج فارس است

باشگاه خبرنگاران جوان؛ زهرا نجفی - رسانه روسی راشاتودی در تحلیلی پیرامون وضعیت کنونی غرب آسیا نوشت: در حالی که نمایندگان آمریکا و ایران روز سه شنبه در ژنو دیدار کردند، جریان ثابتی از هواپیما‌های سوخت‌رسان، هواپیما‌ها و جت‌های جنگنده آمریکا از اقیانوس اطلس عبور کردند و در پایگاه‌هایی در انگلیس و آلمان در مسیر خاورمیانه توقف کردند. ناو آبراهام لینکلن با سوخت هسته‌ای از ماه ژانویه در خلیج فارس مستقر شده است، جایی که به زودی ناو یو اس اس جرالد آر فورد که در حال عبور از اقیانوس اطلس به سمت تنگه جبل الطارق است، به آن ملحق خواهد شد.

این افزایش تجهیزات نظامی در منطقه، هسته اصلی استراتژی ترامپ در قبال ایران است: او قصد دارد تهران را تحت فشار قرار دهد تا حداکثر امتیازات را دریافت کند. آمریکا به دنبال توقف کامل غنی‌سازی اورانیوم ایران و برچیدن برنامه موشک‌های بالستیک این کشور است، در حالی که ایران گفته است که مایل است غنی‌سازی خود را کاهش دهد، اما از برنامه موشکی خود دست نمی‌کشد. در واقع، اگر توافقی حاصل نشود، همه برای یک جنگ بزرگ آماده هستند.

میزان استقرار نیرو‌های آمریکا در غرب آسیا چقدر است؟

بر اساس اطلاعات منابع آزاد، در حال حاضر ۸۵ فروند هواپیمای سوخت‌رسان KC-۱۳۵ و KC-۴۶ در اروپا یا غرب آسیا مستقر هستند که ۵۶ فروند از آنها طی ۴۸ ساعت گذشته وارد منطقه شده‌اند. این هواپیما‌ها برای افزایش برد عملیاتی جنگنده‌ها و بمب‌افکن‌های آمریکایی از طریق سوخت‌گیری هوایی اهمیت دارند.

علاوه بر این، شش فروند هواپیمای جنگ الکترونیک E-۳ Sentry و دست‌کم ۵۰ فروند جنگنده F-۳۵، F-۱۶ و F-۲۲ نیز بین سه‌شنبه و چهارشنبه به منطقه اعزام شده‌اند.

در همین حال، اکسیوس روز چهارشنبه گزارش داد که بیش از ۱۵۰ پرواز باری در همان بازه زمانی، سامانه‌های تسلیحاتی و مهمات دیگر را به منطقه منتقل کرده‌اند.

همه اینها در کنار هواپیما‌هایی که هم اکنون در پایگاه‌های هوایی نزدیک مستقر هستند، نشان می‌دهد که از زمان حمله آمریکا به عراق در سال ۲۰۰۳، این میزان افزایش تجهیزات حمله هوایی در منطقه خلیج فارس بی‌سابقه بوده است.

آیا ترامپ به ایران حمله خواهد کرد؟

در حالی که هر دو طرف گفتند که روز سه شنبه در ژنو «پیشرفت» حاصل شد، هیچ نشانه‌ای از آن وجود ندارد. عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران پس از این مذاکرات گفت که تهران پیش از گفت‌و‌گو‌های بیشتر در هفته‌های آینده، «به جلو حرکت کرده و کار بر روی متن توافق احتمالی را آغاز خواهد کرد». 

در همین حال، جی دی ونس، معاون رئیس جمهور آمریکا گفت که مذاکرات «از برخی جهات» خوب پیش رفت، اما ترامپ «خط قرمز‌هایی را تعیین کرده است که ایرانی‌ها هنوز مایل به انجام آن نیستند». به گفته ونس، اگر دیپلماسی «به پایان طبیعی خود برسد» ترامپ در موقعیتی قرار خواهد گرفت که چاره‌ای جز عمل به وعده‌اش برای حمله ندارد. 

از سوی دیگر، ترامپ پس از دیدار اخیر با بنیامین نتانیاهو مدعی شده که «بر ادامه مذاکرات با ایران اصرار دارد». با این حال، سی‌بی‌اس نیوز این هفته گزارش داد، رئیس‌جمهور آمریکا همچنین در دیدار قبلی خود در ماه دسامبر به نتانیاهو گفت که از حملات اسرائیل به سایت‌های موشکی ایران حمایت خواهد کرد.

به نظر می‌رسد که مقامات اسرائیلی بر این باورند که ترامپ به طرف آنها آمده است. منابع اسرائیلی ناشناس روز چهارشنبه در گفت‌و‌گو با آکسیوس اعلام کردند که پیش بینی می‌کنند «آمریکا و اسرائیل به طور مشترک برای جنگی چند روزه و گسترده‌تر از جنگ خرداد ماه علیه ایران آماده می‌شوند». 

افزون بر این، یکی از مشاوران ترامپ به آکسیوس گفت: «رئیس جمهور خسته شده است. برخی از اطرافیان نسبت به جنگ با ایران هشدار می‌دهند، اما من فکر می‌کنم ۹۰ درصد احتمال دارد که در چند هفته آینده شاهد اقداماتی باشیم.»

ایران برای جلوگیری از جنگ چه می‌کند؟

تهران هفته‌ها به همین پیام پایبند است: اینکه به دیپلماسی متعهد است، اما آماده دفاع از خود خواهد بود. ایرانی‌ها در بیانیه‌ها و اقدامات متعددی نشان داده‌اند که سه اهرم کلیدی را در اختیار دارند که می‌توانند از آنها علیه آمریکا استفاده کنند.

اولاً، هیئت دائمی ایران در سازمان ملل ماه گذشته به ترامپ هشدار داد که «آخرین باری که ایالات متحده در جنگ‌های افغانستان و عراق اشتباه کرد، بیش از ۷ تریلیون دلار را هدر داد و بیش از ۷۰۰۰ آمریکایی را از دست داد».

روز دوشنبه، ایران تا حدی تنگه هرمز را برای تمرینات نظامی بست و توانایی خود را در بستن این آبراه حیاتی نشان داد. حدود یک سوم نفت جهان از طریق دریا از این تنگه عبور می‌کند، به این معنی که حمله به ایران می‌تواند یک بحران جهانی انرژی را به همراه داشته باشد.

ثالثاً سید علی خامنه‌ای، رهبر ایران روز سه‌شنبه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «آمریکایی‌ها مدام می‌گویند که کشتی جنگی به سمت ایران فرستاده‌ایم، البته کشتی جنگی یک قطعه سخت‌افزار نظامی خطرناک است، اما خطرناک‌تر از آن کشتی جنگی، سلاحی است که بتواند آن ناو جنگی را به قعر دریا بفرستد». 

پیام او صرفا یک ادعا نبود. زیرا ایران دارای زرادخانه عظیمی از موشک‌های بالستیک مافوق صوت است که از برخی از آنها برای حمله به تل آویو در خرداد ماه استفاده کرد.

پیش از این و در سال ۲۰۲۴، زمانی که پیت هگزت، وزیر جنگ آمریکا هنوز مجری تلویزیون بود، اعتراف کرد که تعداد انگشت شماری از این موشک‌ها می‌تواند کل ناوگان ناو هواپیمابر ایالات متحده را از کار بیاندازد.

آیا ترامپ در قبال ایران در حال از دست دادن گزینه‌های خود است؟

چه پیت هگزت و برنامه‌ریزان نظامی پنتاگون حاضر باشند سکوی اصلی قدرت‌نمایی نظامی آمریکا را در یک حمله تمام‌عیار علیه ایران به خطر بیندازند چه نه، تهدید‌های ترامپ و خواسته‌های حداکثری اسرائیل ممکن است آنها را در موقعیتی قرار داده باشد که چاره‌ای جز آزمودن این گزینه نداشته باشند.

رئیس‌جمهور آمریکا خود را در وضعیتی قرار داده که در صورت عدم دستیابی به توافق، انتخاب مسیر کاهش تنش می‌تواند نشانه ضعف تلقی شود و متحدان اسرائیلی‌اش را ناامید کند. جنگ منطق خاص خود را دارد و هر گام در مسیر تشدید تنش، بازگرداندن شرایط به وضعیت پیشین را دشوارتر از قبل می‌کند. آخرین امید برای یک راه‌حل مسالمت‌آمیز در ژنو نهفته است و در این‌که آیا ترامپ می‌تواند تا دور بعدی مذاکرات، در برابر کشش و شتاب جنگ مقاومت کند یا نه.

منبع: راشا تودی