سیلاب در کمین شهرها؛ زیرساخت‌ها آماده‌اند؟
نخستین موج‌های بارشی پاییز در برخی نقاط کشور با سیلاب و آبگرفتگی همراه شده و در گلستان تاکنون ۲ نفر جان خود را ازدست‌داده و یک نفر مفقود شده است؛ هم‌زمان پیش‌بینی‌های فصلی از احتمال آغاز بارش‌های عمده تهران از نیمه دوم مهرماه حکایت دارد و دستگاه‌های مسئول بر آماده‌سازی شهرها برای بارش‌های پیش‌رو تأکید کرده‌اند.
خبرگزاری فارس- استان‌ها؛ از چهارم تا یازدهم مهرماه ۹ حادثه سیل و آبگرفتگی در گلستان رخ داده و ۳۳ خانوار تحت تأثیر این حوادث قرار گرفته‌اند. مرتضی سلیمی، مدیرعامل جمعیت هلال‌احمر گلستان، از جان‌باختن ۲ نفر و مفقودشدن یک نفر خبر داده و گفته است عملیات جست‌وجو برای یافتن فرد مفقود ادامه دارد.
در این عملیات‌ها ۷۰ نیروی امدادی شامل ۳۲ نیروی هلال‌احمر و ۳۸ داوطلب به کار گرفته شده‌اند و ۴ پهپاد، ۲ قلاده سگ جست‌وجو و نجات و ۱۷ خودروی امدادی نیز در عملیات حضور داشته‌اند. یک خانوار ۶ نفره اسکان اضطراری داده شده و اقلام امدادی نیز میان حادثه‌دیدگان توزیع شده است.
در کرج نیز بارش شدید باران در عظیمیه به جاری شدن سیلاب و جابه‌جایی خودروها منجر شد؛ رخدادی که بار دیگر ظرفیت معابر و مسیرهای دفع روان‌آب را در برابر بارش‌های شدید به آزمون گذاشت.
هم‌زمان با این حوادث، مدیریت بحران کشور بر اقدامات پیشگیرانه تأکید کرده است. حسین ساجدی نیا، رئیس سازمان مدیریت بحران کشور، در نشست آمادگی برای مقابله با پیامدهای احتمالی ال‌نینو، خواستار بررسی تجهیزات و ماشین‌آلات، برگزاری رزمایش‌های دورمیزی و آماده‌سازی دستگاه‌ها پیش از آغاز بارش‌ها شده است.
لایروبی و پاک‌سازی مسیرهای عبور آب نیز در این میان اهمیت ویژه‌ای دارد. عیسی بزرگ‌زاده، سخنگوی صنعت آب کشور، از شهرداری‌ها خواسته است کانال‌های دفع آب‌های سطحی، آبراهه‌ها و مسیل‌های شهری را پاک‌سازی و لایروبی کنند؛ چراکه زباله، نخاله ساختمانی و رسوبات می‌تواند ظرفیت عبور آب را کاهش داده و آبگرفتگی معابر را تشدید کند.
در اهواز، اما بخشی از چالش به زیرساخت‌های دفع آب بازمی‌گردد. علی عبداللهی، مدیرکل مدیریت بحران استانداری خوزستان، با اشاره به شیب کم، شرایط توپوگرافی و جنس خاک اهواز، نبود شبکه جامع دفع آب‌های سطحی را یکی از مشکلات اصلی شهر عنوان کرده است.
به گفته عبداللهی، مطالعات طرح جامع دفع آب‌های سطحی اهواز انجام شده اما به دلیل مشکلات اعتباری هنوز اجرایی نشده است. درعین‌حال، پروژه‌های اضطراری شهرداری و آبفا در برخی نقاط، مدت ماندگاری آب را کاهش داده‌اند؛ اقداماتی که جایگزین اجرای طرح جامع نیستند.
سابقه بارش‌های سنگین نیز نشان می‌دهد ظرفیت دفع آب شهرها محدود است. محمد سبزه‌زاری، مدیرکل هواشناسی خوزستان، با اشاره به‌احتمال وقوع یک ال‌نینوی قوی، از ثبت حدود ۱۰۷ تا ۱۰۹ میلی‌متر بارش در یک روز در اهواز در سال ۱۹۹۷ و حدود ۶۵ میلی‌متر در سال ۲۰۱۵ خبر داده است.
سبزه‌زاری تأکید می‌کند که ال‌نینو یک سامانه بارشی مستقیم نیست، بلکه الگویی است که با تغییر گردش جو و انتقال رطوبت می‌تواند بر بارش مناطق مختلف اثر بگذارد. به گفته او، مدل‌های فصلی از ورود رطوبت قابل‌توجه به بخش‌هایی از غرب، جنوب غرب و جنوب کشور خبر می‌دهند، اما تعیین دقیق زمان، مکان و شدت بارش به مدل‌های کوتاه‌مدت نیاز دارد.
در تهران نیز طی روزهای آینده بارش قابل‌توجهی پیش‌بینی نشده است، اما حمیدرضا خورشیدی، مدیرکل هواشناسی استان تهران، می‌گوید بر اساس پیش‌بینی‌های فصلی با احتمال ۷۰ درصد، بارش‌های استان عمدتاً از نیمه دوم مهرماه آغاز خواهد شد.
این فاصله زمانی می‌تواند فرصتی برای آماده‌سازی پیش از رسیدن موج‌های اصلی بارش باشد؛ از پاک‌سازی مسیل‌ها و کانال‌ها گرفته تا بررسی تجهیزات، شناسایی نقاط پرخطر و آماده‌سازی مسیرهای امدادی.
تجربه گلستان و سابقه بارش‌های سنگین در شهرهایی مانند اهواز نشان می‌دهد که پیش‌بینی دقیق محل و شدت بارش همیشه از هفته‌ها قبل ممکن نیست، اما می‌توان پیش از وقوع حادثه، بخشی از ریسک آن را کاهش داد. حالا آزمون اصلی برای دستگاه‌های مسئول، تبدیل هشدارهای هواشناسی به اقداماتی است که پیش از رسیدن بارش انجام می‌شود.
به‌منظور دسترسی پایدار به اخبار و مطالب ما، آخرین نسخه اپلیکیشن خبرگزاری فارس را می‌توانید از اینجا و در فروشگاه‌های «کافه بازار» و «مایکت» دانلود و نصب کنید.
#ال‌نینو #بارش_باران #سیلاب_گلستان #سیلاب_کرج #باران_تهران
