شناسایی قدرتی پنهان در قمر زحل

باشگاه خبرنگاران جوان؛ جواد فراهانی - دانشمندان کشف کردهاند که انسلادوس، قمر زحل، با وجود قطر کوچک تنها ۵۰۰ کیلومتر، دارای نفوذ الکترومغناطیسی است که تا بیش از نیم میلیون کیلومتر امتداد دارد - فاصلهای بیشتر از فاصله بین زمین و ماه.
این کشف پس از تجزیه و تحلیل دادههای جمعآوریشده توسط فضاپیمای کاسینی در طول ماموریت ۱۳ سالهاش در اطراف زحل انجام شد.
یک تیم بینالمللی از دانشمندان، به رهبری لینا حدید از آزمایشگاه فیزیک پلاسمای فرانسه، چهار ابزار مختلف موجود در فضاپیما را بررسی کردند تا بفهمند که چگونه آبفشانهای معروف انسلادوس چنین اثرات الکترومغناطیسی گستردهای ایجاد میکنند.
تودههایی از بخار آب و گرد و غبار از ترکهای ناحیه جنوبی این قمر فوران میکنند. هنگامی که این ذرات با تابش اطراف زحل مخلوط میشوند، باردار میشوند و پلاسمایی را تشکیل میدهند که با میدان مغناطیسی سیاره تعامل دارد.
این برهمکنش، امواج الکترومغناطیسی موسوم به «بالهای آلفون» را تولید میکند که در امتداد خطوط میدان مغناطیسی متصلکننده انسلادوس به قطبهای زحل حرکت میکنند.
نکته قابل توجه این است که این امواج فقط به زحل نمیرسند؛ بلکه بین قطبهای سیاره و حلقه پلاسمایی اطراف مدار این قمر نیز بازتاب میشوند و شبکهای پیچیده از امواج را ایجاد میکنند که در فواصل وسیع امتداد مییابد.
در طول ماموریت کاسینی، این کاوشگر در ۳۶ مورد این امواج را در فواصل بیش از ۵۰۴۰۰۰ کیلومتر از انسلادوس - بیش از ۲۰۰۰ برابر اندازه خود قمر - شناسایی کرد.
توماس چوست، محقق، میگوید: «این اولین باری است که ما چنین طیف الکترومغناطیسی گستردهای را از یک قمر کوچک شناسایی کردهایم. انسلادوس به عنوان یک مولد موج غولپیکر عمل میکند و بر کل محیط فضایی اطراف زحل تأثیر میگذارد.»
این کشف به درک برهمکنشهای مشابه در اطراف قمرهای یخی مشتری، مانند اروپا و گانیمد، کمک میکند و دریچهای به سوی مطالعات مهم آینده میگشاید.
آژانس فضایی اروپا قصد دارد در دهه ۲۰۴۰ یک گروه اکتشافی به انسلادوس اعزام کند تا این پدیدهها را از نزدیک مطالعه کند.
منبع: Science Alert
12260506
مهمترین اخبار علمی فناوری











