اعتراض نشانه یک فرایند اجتماعی است نه صرفاً یک حادثه خیابانی

باشگاه خبرنگاران جوان؛ پریزاد اقبالی - حسین سیمایی صراف وزیر علوم، تحقیقات و فناوری در آیین اختتامیه جشنواره فارابی با تأکید بر ضرورت اصلاح حکمرانی و نقش‌آفرینی نهاد علم در حل مسائل کشور گفت: ایران امروز بیش از هر زمان دیگر به همدلی، امید، انسجام و توسعه‌ای انسان‌محور نیاز دارد و توسعه‌ای که صرفاً در شاخص‌ها و اعداد خلاصه شود، نمی‌تواند کشور را به آبادانی برساند.

او با بیان اینکه موضوع اصلی توسعه انسان است نه اشیاء، تصریح کرد رویکرد‌های تک‌بعدی که لایه‌های فرهنگی، اجتماعی و انسانی را نادیده می‌گیرند، زیان‌بار هستند. به گفته وی، سال‌ها مناقشه بر سر تقدم توسعه اقتصادی یا سیاسی و دوگانه عدالت یا آزادی، کشور را از مسیر آبادانی بازداشته و اکنون برای عبور از این وضعیت، فهم مشترک و امید اجتماعی ضروری است؛ امیدی که از مسیر حکمرانی علمی، اصلاح خطا‌ها و توجه به منافع مردم شکل می‌گیرد.

وزیر علوم با اشاره به اهمیت شفافیت در حکمرانی افزود صرف درست عمل کردن کافی نیست و مسئولان باید در برابر افکار عمومی پاسخگو باشند. او با استناد به توصیه‌های نهج‌البلاغه درباره لزوم آشکار کردن عذر و توضیح صریح برای رفع سوءظن مردم، تأکید کرد شفاف‌سازی هم ریاضت نفس برای حاکم است و هم نشانه مدارا با جامعه و زمینه‌ساز سوق دادن مردم به سوی حقیقت.

سیمایی صراف همبستگی ایجادشده در پی رخداد‌های اخیر از جمله تجاوز رژیم صهیونیستی را یادآور شد و گفت این حوادث حس تعلق جمعی را تقویت کرده است، اما تداوم این همبستگی نیازمند سیاست‌های فراگیر و تصمیم‌هایی است که همه ایرانیان با هر نژاد، زبان، سلیقه و عقیده را دربرگیرد. به گفته او، هیچ گروهی نباید احساس طردشدگی کند و همه باید خود را در آبادانی کشور سهیم بدانند.

او با انتقاد از نگاه‌های نوستالژیک و اسطوره‌سازی از گذشته اظهار داشت علوم انسانی می‌آموزد تاریخ باید منصفانه و با در نظر گرفتن قوت‌ها و ضعف‌ها روایت شود تا زمینه تحریف و بهره‌برداری از ناکامی‌های موجود فراهم نشود. او تأکید کرد سیاست‌گذاری باید مبتنی بر یافته‌های علمی و شنیدن همه صدا‌ها باشد و بی‌توجهی به صدا‌های مختلف، اداره جامعه را به حدس و گمان می‌کشاند.

وزیر علوم مأموریت رئیس‌جمهور به وزارت علوم و دانشگاه‌ها برای بررسی اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ و ارائه راهکار به دولت را نشانه بلوغ در حکمرانی دانست و گفت انتخاب نهاد علم برای فهم یک پدیده اجتماعی پیچیده به معنای گفت‌و‌گو با واقعیت‌های درونی کشور است، نه صرفاً مدیریت پیامدها. به گفته او، اعتراض را نباید فقط یک رخداد خیابانی دید، بلکه باید آن را نشانه‌ای از فرایند‌های اجتماعی دانست که نیازمند تحلیل علمی و درمانگری است.

سیمایی صراف افزود: گرچه در حوادث اخیر نقش دشمنان و بدخواهان آشکار بوده است، اما لایه‌های مختلف این رخداد‌ها باید از یکدیگر تفکیک شود تا نشانه‌ها گم نشود و درمان به انحراف نرود. او تأکید کرد اعتراض زمانی به بحران تبدیل می‌شود که جامعه زبان مشترکی برای بیان اختلافات نداشته باشد و دانشگاه می‌تواند در ایجاد این زبان مشترک نقش‌آفرین باشد.

او خاطرنشان کرد: مأموریت دانشگاه در این مسیر، فهم مسئله و ارائه پیشنهاد است نه داوری یا توجیه، و حرکت نهاد علم باید معطوف به اصلاح تا حد توان و با توکل بر خداوند باشد.