دردسر ساخت‌وساز در نقاط پرخطر مازندران
خانه‌هایی که در حاشیه رودخانه‌های مازندران بنا شده‌اند در معرض خطر هستند، به طوری‌که آسیب به یک‌هزار و ۲۰۰ واحد مسکونی در سیلاب‌های اخیر بار دیگر چالش زندگی در مناطق پرخطر را مطرح کرد؛ جایی که مرز میان خانه و محل حادثه به دلیل ساخت‌وسازهای بی‌ضابطه بسیار باریک شده است.
به گزارش خبرگزاری فارس از مازندران، خانه‌هایی که در حاشیه رودخانه‌های مازندران بنا شده‌اند، فراتر از یک معماری خاص نماد یک چالش مداوم هستند.
ساکنان این خانه‌ها با سایه سنگین سیلاب در فصل بارندگی دست‌وپنجه نرم می‌کنند؛ بحرانی که ریشه در طبیعت ندارد، بلکه از فراتر رفتن از حریم‌های قانونی و ضوابط ساخت‌وساز نشات می‌گیرد.
سیلاب ۱۷ شهریور در استان مازندران تنها یک پدیده جوی و گذرا نبود؛ این حادثه با خسارت به حدود ۱۲۰۰ واحد مسکونی، زنگ خطر را برای مدیریت شهری و روستایی استان به صدا درآورد.
اکنون که تیم‌های امدادی و کارشناسان در حال بررسی خسارت‌ها هستند، یک پرسش بنیادین در میان است: آیا سیل، عامل اصلی ویرانی بود یا ساخت‌وسازهای بی‌ضابطه، قربانیان را در مسیر مستقیم خطر قرار دادند؟
مدیریت رودخانه‌ها در مازندران از چالش‌های دیرینه است به‌طوری‌که حسینعلی محمدی مدیرکل مدیریت بحران استان، با اشاره به آسیب‌پذیری بستر رودخانه‌ها، هشدار داد: تجاوز به حریم و برداشت بی‌رویه شن و ماسه، از عوامل اصلی بی‌ثباتی رودخانه‌ها است.
وی تأکید کرد: رعایت حریم اکولوژیک دیگر یک پیشنهاد نیست، بلکه یک ضرورت برای بقای زیرساخت‌های استان است.
این اظهارات نشان می‌دهد که مدیریت بحران در مازندران، با واقعیتی تلخ روبرو است؛ رودخانه‌ها مسیر طبیعی عبور آب هستند و هرگونه تلاش برای تغییر کاربری یا ساخت‌وساز در محدوده آنها مشکلاتی را به همراه خواهد داشت.
بررسی‌ها نشان می‌دهد که بحران سیلاب، تنها به لحظه وقوع حادثه محدود نمی‌شود بلکه زنجیره ساخت‌وساز از مرحله انتخاب زمین و صدور مجوز تا مراحل طراحی، اجرا و نظارت، با خلأهای جدی روبرو است.
مهدی یونسی استاندار مازندران، با مأمور کردن فرمانداران برای شناسایی نقاط پرخطر، در واقع به ضرورت بازنگری در این چرخه اشاره کرده است.
مساله اصلی اینجاست آیا نقشه‌های شهرسازی و فرآیندهای صدور مجوز، واقعیت‌های جغرافیایی و مسیرهای پرخطر سیلاب را به درستی منعکس می‌کنند؟ اگر اطلاعات مربوط به آبراهه‌ها در تصمیم‌گیری‌های کلان شهری لحاظ نشود، هر ساخت‌وساز جدید، تنها یک ساختمان نیست، بلکه یک ریسک جدید برای مدیریت بحران است.
لایروبی مرهمی بر زخم سیل
در حالی که کمیته‌های ویژه در فرمانداری‌ها برای بررسی علت سیلاب‌ها تشکیل شده‌اند، متخصصان معتقدند رویکرد مدیریت بحران در مازندران نباید صرفاً واکنشی باشد.
شناسایی نقاط حادثه‌خیز و مدیریت ساخت‌وسازهای غیرمجاز در حریم رودخانه‌ها، باید پیش از آنکه باران شروع به باریدن کند، در دستور کار جدی قرار گیرد در غیر این صورت، هر سال با سیل جدیدی روبرو خواهیم شد که هزینه‌های انسانی و مالی سنگینی را بر خانواده‌هایی که در حاشیه رودخانه‌ها سکونت دارند، تحمیل می‌کند.
#حسینعلی_محمدی
#مدیرکل_مدیریت‌بحران_مازندران
#ساخت‌وساز_رودخانه
#هشدار_سیلاب
#پاییز_ال‌نینو
