گردوخاک، عامل ثبت آلوده‌ترین روز سال در تهران

باشگاه خبرنگاران جوان - به گزارش روابط عمومی شرکت کنترل کیفیت هوای تهران، فاطمه کریمی در این خصوص اظهار کرد: بر اساس داده‌های ایستگاه هواشناسی مهرآباد، در ساعات وقوع این پدیده، بیشینه سرعت باد به حدود ۱۰ متر بر ثانیه رسید و کمینه دید افقی نیز تا حدود ۲.۵ کیلومتر کاهش یافت؛ شرایطی که بیانگر وقوع گردوخاک و کاهش محسوس دید افقی در سطح شهر است. داده‌های هواشناسی همچنین نشان می‌دهد که همزمان با افزایش سرعت وزش باد، کاهش رطوبت نسبی و خشکی هوا، شرایط مساعدی را برای خیزش گردوخاک فراهم کرد. 

وی ادامه داد: با تشدید وزش باد، کانون‌های گردوخاک در حاشیه تهران و استان‌های همجوار نیز فعال شدند و انتقال ذرات معلق به سمت پایتخت را در پی داشتند؛ موضوعی که در کنار خیزش محلی گردوخاک، نقش مهمی در افزایش غلظت ذرات معلق و افت کیفیت هوای تهران ایفا کرد. همزمان با وقوع این شرایط، نسبت غلظت ذرات معلق کوچک‌تر از ۱۰ میکرون به ذرات معلق کوچک‌تر از ۲.۵ میکرون (PM۱۰ به PM۲.۵) افزایش محسوسی یافت که نشان‌دهنده غلبه ذرات درشت‌تر و تأییدکننده نقش اصلی گردوخاک در آلودگی هوای این بازه زمانی بود. 

شاخص برخط کیفیت هوای تهران از ساعت ۱۹ روز دوشنبه ۲۹ تیر وارد محدوده ناسالم شد و روند افزایشی پیدا کرد. از ساعت ۲۱ دوشنبه‌شب تا ساعت ۲ بامداد سه‌شنبه، میانگین شاخص برخط ایستگاه‌های شهر تهران به مدت شش ساعت متوالی در محدوده خطرناک قرار گرفت و بیشینه شاخص بر مبنای آلاینده PM۱۰ به عدد ۴۱۰ رسید. در برخی ایستگاه‌های واقع در مناطق جنوب‌غربی و مرکزی شهر نیز مقادیری فراتر از این سطح به ثبت رسید. 

مدیرعامل شرکت کنترل کیفیت هوای تهران اضافه کرد: اگرچه از ساعت ۳ بامداد سه‌شنبه روند کاهش غلظت ذرات معلق آغاز شد، اما شدت پدیده گردوغبار، در کنار انتشار ذرات ناشی از منابع انسان‌ساخت، موجب شد کیفیت هوا همچنان در تمام ساعات روز سه‌شنبه و حتی تا ساعات ابتدایی صبح چهارشنبه ۳۱ تیر فراتر از حدود سلامت باقی بماند. 

وی تصریح کرد: تحت تأثیر شرایط حاکم، شاخص ۲۴ ساعته کیفیت هوا در روز سه‌شنبه ۳۰ تیر، بر مبنای آلاینده PM۱۰، به عدد ۱۸۴ رسید و در محدوده ناسالم برای همه گروه‌ها قرار گرفت. در همین روز، شاخص آلاینده PM۲.۵ نیز عدد ۱۴۴ را ثبت کرد که نشان‌دهنده وضعیت ناسالم برای گروه‌های حساس بود. به این ترتیب، ۳۰ تیر با ثبت بیشترین شاخص ۲۴ ساعته از ابتدای سال تا پایان تیرماه، به عنوان آلوده‌ترین روز سال جاری تهران شناخته شد. با ثبت این روز، تعداد روز‌های ناسالم از ابتدای سال جاری به دو روز رسید. 

کریمی در پایان خاطرنشان کرد: اگرچه این رخداد از نظر شدت یکی از موارد شاخص و قابل توجه سال جاری به شمار می‌رود، بررسی‌ها نشان می‌دهد پدیده‌های گردوخاک در چهار ماه نخست امسال، در مقایسه با دوره مشابه سال‌های اخیر، از نظر تعداد و شدت وقوع شرایط بهتری داشته‌اند. با کاهش گسیل گردوخاک در روز چهارشنبه ۳۱ تیر، غلظت ذرات معلق روند نزولی پیدا کرد و کیفیت هوا به طور محسوسی بهبود یافت. شاخص کیفیت هوا در ساعت ۱۱ صبح روز پایانی تیرماه، با عدد ۱۱۳ نسبت به روز قبل ۷۱ واحد کاهش یافت و شاخص برخط نیز از ساعات ابتدایی صبح به محدوده قابل قبول بازگشت.